Νέο τέλος 3 ευρώ στα μικροδέματα από τρίτες χώρες

Από την 1η Ιουλίου 2026 τίθεται σε εφαρμογή ένα νέο ευρωπαϊκό τέλος, ύψους 3 ευρώ, το οποίο αφορά τα μικροδέματα αξίας έως 150 ευρώ που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση από τρίτες χώρες, κυρίως μέσω ασιατικών ηλεκτρονικών πλατφορμών. Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον και σχολιασμό από τους εμπλεκόμενους φορείς, με τον πρόεδρο του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς (ΕΒΕΠ), Βασίλη Κορκίδη, να τοποθετείται επί του θέματος.

Ένα πρώτο βήμα, όχι η οριστική λύση

Ο κ. Κορκίδης, σε δήλωσή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, χαρακτήρισε το νέο τέλος ως ένα «σήμα πολιτικής» και όχι ως έναν μηχανισμό ανάσχεσης του φαινομένου. Υπογράμμισε ότι αποτελεί ένα πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση του αθέμιτου ανταγωνισμού, ωστόσο δεν συνιστά την οριστική λύση για την αποκατάσταση δίκαιων εμπορικών συνθηκών μεταξύ των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και των κολοσσών του ηλεκτρονικού εμπορίου που αποστέλλουν προϊόντα απευθείας στους Ευρωπαίους καταναλωτές. Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ελήφθη σε μια περίοδο όπου ο αθέμιτος ανταγωνισμός έχει λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, με τις εισαγωγές μικροδεμάτων να αυξάνονται με εκρηκτικούς ρυθμούς. Ενδεικτικά, το 2024 εισήλθαν στην ΕΕ περίπου 4,6 δισεκατομμύρια δέματα χαμηλής αξίας, ενώ για το 2025 η εκτίμηση είναι ότι ο αριθμός αυτός ξεπέρασε τα 5,8 δισεκατομμύρια, με πάνω από το 90% αυτών να προέρχεται από την Κίνα.

Οι επιπτώσεις στην ελληνική αγορά

Εστιάζοντας στην ελληνική πραγματικότητα, ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ ανέφερε ότι, ανά πλατφόρμα, εκτιμάται πως διακινούνται ετησίως πάνω από 70 εκατομμύρια μικροδέματα. Η αξία των αγορών από ασιατικές πλατφόρμες παρουσιάζει μια σταθερή αύξηση της τάξης του 26% τα τελευταία δύο χρόνια. Το γεγονός ότι μία στις πέντε ηλεκτρονικές αγορές κατευθύνεται πλέον προς κινεζικές πλατφόρμες έχει ασκήσει σημαντικές πιέσεις στο οργανωμένο λιανεμπόριο, προκαλώντας εκτιμώμενες απώλειες ύψους 750 εκατομμυρίων ευρώ. Οι κλάδοι που πλήττονται περισσότερο είναι αυτοί της ένδυσης, της υπόδησης, των αξεσουάρ, των ειδών σπιτιού και των μικροσυσκευών.

Εισπρακτικός χαρακτήρας και όχι προστατευτικό μέτρο

Ο κ. Κορκίδης διευκρίνισε ότι το τέλος των 3 ευρώ δεν έχει σχεδιαστεί ως ένα προστατευτικό μέτρο ή ως δασμός για τον περιορισμό του ηλεκτρονικού εμπορίου. Αντιθέτως, έχει καθαρά εισπρακτικό χαρακτήρα, με στόχο να συγκεντρωθεί ένα ποσό της τάξης των 17 δισεκατομμυρίων ευρώ για τα ταμεία της ΕΕ. Η βασική επιδίωξη είναι να καλυφθεί μέρος του διοικητικού και τελωνειακού κόστους που προκύπτει από τη διαχείριση δισεκατομμυρίων μικροδεμάτων, αλλά και να ενισχυθεί ο έλεγχος σε ζητήματα ασφάλειας προϊόντων, υποτιμολογήσεων και αθέμιτων εμπορικών πρακτικών. Η Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμά ότι ένα σημαντικό ποσοστό των εισαγόμενων δεμάτων εμφανίζεται με υποτιμημένη αξία, γεγονός που στρεβλώνει τον ανταγωνισμό.

Απαραίτητες οι περαιτέρω μεταρρυθμίσεις

Παρά την εισαγωγή του νέου τέλους, ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ τόνισε ότι για να υπάρξει ουσιαστικό αποτέλεσμα, απαιτείται η πλήρης κατάργηση των εξαιρέσεων που εξακολουθούν να ευνοούν τα δέματα χαμηλής αξίας. Επιπλέον, είναι αναγκαία η εφαρμογή ενιαίων κανόνων ελέγχου, φορολόγησης και πιστοποίησης για το σύνολο των προϊόντων που εισέρχονται στην ευρωπαϊκή αγορά. Η ψηφιακή αγορά, όπως υπογράμμισε, πρέπει να είναι εξίσου ανοικτή με τη φυσική, αλλά ταυτόχρονα δίκαιη και διαφανής για όλους τους συμμετέχοντες.

Ο τρόπος υπολογισμού του τέλους

Μια σημαντική διευκρίνιση αφορά τον τρόπο υπολογισμού του τέλους. Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές οδηγίες, το τέλος των 3 ευρώ δεν θα επιβάλλεται απαραίτητα ανά φυσικό δέμα, αλλά ανά κατηγορία προϊόντος, βάσει του τελωνειακού κωδικού (customs tariff code) που περιέχεται σε αυτό. Για παράδειγμα, εάν ένα δέμα περιέχει τρία διαφορετικά είδη, όπως ένα παντελόνι, ένα μπλουζάκι και ένα ζευγάρι παπούτσια, η συνολική χρέωση θα ανέρχεται σε 9 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι οι πλατφόρμες θα κληθούν να προσαρμόσουν το μοντέλο αποστολών τους, ενώ παράλληλα δημιουργούνται πιο ισότιμοι όροι ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές και ελληνικές επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου.

Η απόφαση είναι ενιαία για όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ, συνεπώς και η Ελλάδα θα εφαρμόσει το ίδιο σύστημα. Δεν πρόκειται για ένα εθνικό μέτρο, αλλά για ένα ευρωπαϊκό τελωνειακό καθεστώς. Ο κ. Κορκίδης κατέληξε επισημαίνοντας ότι η πραγματική επίδραση στην κοινοτική αγορά θα γίνει αισθητή μόνο με την επόμενη, πλήρη ευρωπαϊκή τελωνειακή μεταρρύθμιση, η οποία αναμένεται να δώσει οριστικές λύσεις στο ζήτημα του αθέμιτου ανταγωνισμού.