Μια νέα μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), η οποία εκπονήθηκε με την υποστήριξη της Euronext Athens, αναδεικνύει τη σημασία της δημιουργίας ειδικών αποταμιευτικών λογαριασμών για επενδύσεις στην κεφαλαιαγορά. Σύμφωνα με τους αναλυτές του ΙΟΒΕ, η υιοθέτηση τέτοιων εργαλείων θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ένας νέος μοχλός ανάπτυξης για την ελληνική οικονομία, κινητοποιώντας σημαντικές επενδύσεις, ενισχύοντας το εισόδημα των νοικοκυριών και δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας.
Δύο νέα χρηματοοικονομικά εργαλεία
Η εν λόγω μελέτη προτείνει τη θέσπιση δύο καινοτόμων χρηματοοικονομικών προϊόντων. Το πρώτο είναι ο Αποταμιευτικός Επενδυτικός Λογαριασμός (ΑΠΕΛ), ο οποίος απευθύνεται σε ενήλικες και αποσκοπεί στην ενίσχυση της μακροχρόνιας αποταμίευσης. Το δεύτερο είναι ο Παιδικός Αποταμιευτικός Επενδυτικός Λογαριασμός (ΠΑΠΕΛ), ο οποίος στοχεύει στη διοχέτευση κεφαλαίων στην οργανωμένη αγορά από την πρώιμη παιδική ηλικία. Και τα δύο εργαλεία σχεδιάζονται με γνώμονα την παροχή φορολογικών κινήτρων, τα οποία θα αυξάνονται ανάλογα με τον χρόνο διακράτησης των επενδύσεων, με ανώτατο όριο τα πέντε έτη.
Οικονομικές επιπτώσεις και δημοσιονομικό κόστος
Το ΙΟΒΕ προχωρά σε συγκεκριμένες εκτιμήσεις για τα οφέλη που θα προκύψουν. Συγκεκριμένα, αναφέρεται ότι κάθε 1 ευρώ δημοσιονομικού κόστους από τα φορολογικά κίνητρα θα μπορούσε να οδηγήσει σε μέση ετήσια αύξηση του πραγματικού εθνικού εισοδήματος έως και 2 ευρώ σε ορίζοντα πενταετίας. Παράλληλα, με ένα μέσο ετήσιο δημοσιονομικό κόστος περίπου 100 εκατομμυρίων ευρώ, οι καθαρές νέες επενδύσεις στην οικονομία εκτιμάται ότι μπορούν να ξεπεράσουν τα 300 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Η μελέτη υπογραμμίζει ότι η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ένα έντονο αποταμιευτικό κενό, με τον ακαθάριστο ρυθμό αποταμίευσης των νοικοκυριών να παραμένει αρνητικός, σε αντίθεση με τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος
Ο Παιδικός Αποταμιευτικός Επενδυτικός Λογαριασμός (ΠΑΠΕΛ) προβλέπει το άνοιγμα λογαριασμού με τη γέννηση κάθε παιδιού, με δυνατότητα πρόσθετων εισφορών από τους γονείς και κρατική επιβράβευση. Τα κεφάλαια θα μπορούν να χρησιμοποιούνται χωρίς φορολογική επιβάρυνση μετά την ενηλικίωση του παιδιού. Σύμφωνα με το ΙΟΒΕ, το εργαλείο αυτό μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά και στις πολιτικές αντιμετώπισης του δημογραφικού προβλήματος, ενθαρρύνοντας τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση για τις νεότερες γενιές.
Διεθνής εμπειρία και προοπτικές
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διεθνή εμπειρία, καθώς σε 11 από τις 27 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης λειτουργούν ήδη αντίστοιχα αποταμιευτικά επενδυτικά σχήματα. Παρόμοια εργαλεία εφαρμόζονται ευρέως και σε άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς και η Ιαπωνία. Το ΙΟΒΕ υποστηρίζει ότι, σε ένα σενάριο υψηλότερων κινήτρων, το πραγματικό ΑΕΠ της χώρας θα μπορούσε να ενισχυθεί έως και κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως, ενώ η απασχόληση θα μπορούσε να αυξηθεί κατά περίπου 2.000 θέσεις εργασίας υψηλής παραγωγικότητας κατά την πρώτη δεκαετία εφαρμογής του μέτρου.
