Ύστερα από μια παρατεταμένη περίοδο ισχυρών ανατιμήσεων που πυροδότησε η νέα κρίση στη Μέση Ανατολή, η τιμή του πετρελαίου κίνησης αρχίζει να υποχωρεί, περνώντας σε ορισμένες περιπτώσεις και κάτω από το όριο των 2 ευρώ το λίτρο, δίνοντας μια περιορισμένη αλλά ορατή ανάσα στους καταναλωτές. Η αποκλιμάκωση αυτή αποδίδεται τόσο στη στήριξη που παρέχεται στην αντλία όσο και στη σχετική εκτόνωση που καταγράφεται στις διεθνείς αγορές πετρελαίου μετά τις τελευταίες διπλωματικές εξελίξεις.
Η τάση στα καύσιμα συνδέεται άμεσα με τη σταδιακή διόρθωση των διεθνών τιμών, καθώς το Brent υποχώρησε την Τρίτη στα 97,50 δολάρια το βαρέλι, μετά την προηγούμενη εκτίναξή του πάνω από τα 100 δολάρια. Παρά τη μικρή αυτή υποχώρηση, η αγορά παραμένει εξαιρετικά νευρική και η αβεβαιότητα συνεχίζει να επηρεάζει τον σχηματισμό τιμών σε όλο το ενεργειακό φάσμα.
Μικρή αποκλιμάκωση στο ντίζελ, αλλά όχι επιστροφή στην κανονικότητα
Η κάμψη στην τιμή του ντίζελ δίνει μια πρώτη ένδειξη χαλάρωσης μετά το ενεργειακό σοκ των τελευταίων εβδομάδων, χωρίς όμως να σημαίνει επιστροφή στα επίπεδα πριν από την κρίση. Οι τιμές εξακολουθούν να βρίσκονται αισθητά υψηλότερα από τα προηγούμενα δεδομένα, καθώς το κόστος της διεθνούς αβεβαιότητας δεν έχει ακόμη απορροφηθεί πλήρως από την αγορά.
Η μικρή αυτή διόρθωση αποτυπώνεται ήδη σε μέρος της λιανικής αγοράς, όμως οι αναλυτές προειδοποιούν ότι παραμένει εύθραυστη. Η πορεία των καυσίμων εξακολουθεί να εξαρτάται από το τι θα συμβεί με το Στενό του Ορμούζ, τη διάρκεια της κρίσης και την έκβαση των συνομιλιών με το Ιράν, στοιχεία που εξακολουθούν να κρατούν υψηλή τη μεταβλητότητα στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Η Ευρώπη προχωρά ήδη σε παρεμβάσεις
Η ενεργειακή πίεση έχει ήδη οδηγήσει ευρωπαϊκές κυβερνήσεις σε έκτακτες παρεμβάσεις. Η Γερμανία ανακοίνωσε πακέτο ελάφρυνσης ύψους 1,6 δισ. ευρώ, το οποίο προβλέπει προσωρινή μείωση κατά 0,17 ευρώ ανά λίτρο στους ενεργειακούς φόρους για ντίζελ και βενζίνη επί δύο μήνες, επιχειρώντας να περιορίσει το βάρος στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις.
Στο ίδιο πνεύμα κινείται και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία επεξεργάζεται νέο πακέτο μέτρων για να δώσει στα κράτη-μέλη μεγαλύτερη ευελιξία στις κρατικές ενισχύσεις, να διευκολύνει τη στήριξη ενεργοβόρων τομέων και να βελτιώσει τον συντονισμό σε αποθέματα και κατανάλωση ενέργειας. Η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει ήδη ζητήσει από τις χώρες της ΕΕ να κινηθούν συντονισμένα, ώστε οι εθνικές παρεμβάσεις να μην οδηγήσουν σε νέες στρεβλώσεις ή σε περαιτέρω άνοδο των τιμών.
Πίεση σε ρεύμα και φυσικό αέριο
Παρά τη μικρή ανάσα στο πετρέλαιο κίνησης, το συνολικό ενεργειακό κόστος παραμένει βαρύ. Οι διεθνείς αναταράξεις συνεχίζουν να επηρεάζουν όχι μόνο τα υγρά καύσιμα αλλά και το ηλεκτρικό ρεύμα και το φυσικό αέριο, με αποτέλεσμα η πίεση σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις να μην έχει ουσιαστικά εκλείψει. Η ανησυχία αυτή είναι ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η Κομισιόν επιταχύνει τις σχετικές παρεμβάσεις.
Το νέο ενεργειακό σκηνικό δείχνει ότι ακόμη και όταν το πετρέλαιο αποκλιμακώνεται προσωρινά, η αγορά παραμένει ευάλωτη σε κάθε γεωπολιτικό κραδασμό. Η υποχώρηση του ντίζελ κάτω από τα 2 ευρώ αποτελεί μια θετική εξέλιξη, αλλά σε καμία περίπτωση δεν κλείνει τον κύκλο της ενεργειακής αβεβαιότητας, ο οποίος εξακολουθεί να καθορίζεται από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις διακυμάνσεις στην παγκόσμια προσφορά.
