ΟΗΕ: Ο Μητσοτάκης καταγγέλλει την Άγκυρα – Η Κρήτη στο επίκεντρο των διεκδικήσεων

Σαφή θέση κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου διατύπωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία Τουρκίας και Λιβύης παράνομη και αντίθετη προς τις βασικές αρχές του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.

Η παρέμβαση πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια ανοιχτής συνεδρίασης, υπό την ελληνική Προεδρία, με αντικείμενο τη διεθνή ασφάλεια, τις νέες τεχνολογίες και την προστασία των θαλάσσιων δραστηριοτήτων. Ο πρωθυπουργός επέλεξε να αναδείξει τις τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο, υποστηρίζοντας ότι η συμφωνία Άγκυρας και Τρίπολης παραβιάζει θεμελιώδεις κανόνες του διεθνούς δικαίου.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης περιέγραψε το τουρκολιβυκό μνημόνιο ως μια αυθαίρετη απόπειρα οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών, η οποία παραγνωρίζει τη γεωγραφική θέση και τα κυριαρχικά δικαιώματα των ελληνικών νησιών.

Ηχηρή καταγγελία στον ΟΗΕ για την παράκαμψη των ελληνικών νησιών

Στην τοποθέτησή του, ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι η Τουρκία και η Λιβύη επιχειρούν να δημιουργήσουν ένα κοινό θαλάσσιο όριο, παραβλέποντας την ύπαρξη της Κρήτης και άλλων ελληνικών νησιών που βρίσκονται ανάμεσα στις ακτές των δύο χωρών.

Υπογράμμισε ότι πρόκειται για κατοικημένα νησιά με μακρά ιστορία, οργανωμένη οικονομική δραστηριότητα και εκατοντάδες χιλιάδες κατοίκους, των οποίων τα δικαιώματα δεν μπορούν να αγνοούνται κατά τη χάραξη θαλάσσιων συνόρων.

«Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί», ανέφερε χαρακτηριστικά, επιμένοντας ότι οι αυθαίρετες γραμμές πάνω σε έναν χάρτη δεν μπορούν να καταργήσουν δικαιώματα που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο.

Ο πρωθυπουργός υποστήριξε επίσης ότι η Ελλάδα και η Λιβύη διαθέτουν αντικείμενες θαλάσσιες ακτές και συνεπώς τη δυνατότητα να προχωρήσουν σε νόμιμη οριοθέτηση. Αντίθετα, σύμφωνα με την ελληνική θέση, η Τουρκία και η Λιβύη επιχειρούν να θεμελιώσουν μια τεχνητή θαλάσσια συνοριογραμμή, παρακάμπτοντας τη γεωγραφική πραγματικότητα.

Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε στις προβλέψεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, τονίζοντας ότι τα νησιά διαθέτουν δικαιώματα σε υφαλοκρηπίδα και Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη, σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες του διεθνούς δικαίου.

Κατά τον Κυριάκο Μητσοτάκη, μια διμερής συμφωνία δεν έχει τη δυνατότητα να καταργήσει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτης χώρας, ούτε να επιβάλει μονομερώς νέες θαλάσσιες πραγματικότητες.

Η επικύρωση από τη Λιβύη και το κρίσιμο ζήτημα των ενεργειακών έργων

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε ειδικά στην πρόσφατη επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, επισημαίνοντας ότι η συγκεκριμένη εξέλιξη δεν μεταβάλλει, σύμφωνα με την ελληνική θέση, τον παράνομο χαρακτήρα της συμφωνίας.

Η αναφορά αυτή αποκτά ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα, καθώς η Αθήνα βρίσκεται αντιμέτωπη με την προσπάθεια ενίσχυσης των τουρκολιβυκών διεκδικήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης προειδοποίησε ότι το μνημόνιο δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως νομικό ή πολιτικό πρόσχημα για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα ή για την παρεμπόδιση σημαντικών έργων διασύνδεσης.

Η συγκεκριμένη επισήμανση συνδέεται με το ευρύτερο ζήτημα της ενεργειακής και ηλεκτρικής συνδεσιμότητας στην Ανατολική Μεσόγειο, σε μια περίοδο κατά την οποία παραμένουν ανοιχτά κρίσιμα ζητήματα για την υλοποίηση στρατηγικών υποδομών στην περιοχή.

Η ελληνική κυβέρνηση καλείται πλέον να μετατρέψει τις δημόσιες καταγγελίες σε αποτελεσματικές διπλωματικές πρωτοβουλίες, ώστε να προστατευθούν στην πράξη τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας και να αποτραπεί η δημιουργία τετελεσμένων.

Η παρέμβαση στο Συμβούλιο Ασφαλείας καταγράφει την επίσημη ελληνική αντίθεση στο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Ωστόσο, η ουσιαστική δοκιμασία για την κυβερνητική πολιτική βρίσκεται στη διαχείριση των συνεπειών της λιβυκής επικύρωσης, στη διασφάλιση των ελληνικών θαλάσσιων δικαιωμάτων και στην απρόσκοπτη προώθηση των στρατηγικών έργων της χώρας.

Το επόμενο διάστημα θα καταδείξει κατά πόσο η Αθήνα μπορεί να αξιοποιήσει τη διεθνή διπλωματική κινητοποίηση για να περιορίσει τις επιπτώσεις των τουρκολιβυκών ενεργειών και να κατοχυρώσει τις ελληνικές θέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.