Σαφές μήνυμα υπέρ της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ έστειλε ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών στον ΟΗΕ, πρέσβης Μάικλ Γουόλτς, παρουσιάζοντας το σχέδιο Απόφασης που έχουν καταρτίσει οι ΗΠΑ και το Μπαχρέιν για την κρίση στον Περσικό Κόλπο.
Ο Αμερικανός διπλωμάτης, έχοντας στο πλευρό του τους πρέσβεις των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, ανέφερε ότι το κείμενο, το οποίο σύμφωνα με πληροφορίες αναμένεται να τεθεί προς ψήφιση την επόμενη εβδομάδα, αποσκοπεί στην προστασία μιας θαλάσσιας οδού κρίσιμης για τις οικονομίες όλου του κόσμου.
Ο Γουόλτς χαρακτήρισε τα Στενά του Ορμούζ ακρογωνιαίο λίθο της παγκόσμιας σταθερότητας και του διεθνούς εμπορίου, υπογραμμίζοντας ότι οι εξελίξεις στην περιοχή επηρεάζουν άμεσα τις τιμές της ενέργειας, την ασφάλεια των μεταφορών, τις εμπορικές ροές και την ανθρωπιστική πρόσβαση.
Οι ΗΠΑ κατηγορούν το Ιράν για παραβίαση του διεθνούς δικαίου
Ο Αμερικανός Μόνιμος Αντιπρόσωπος υποστήριξε ότι οι πρακτικές που αποδίδονται στο Ιράν, όπως η ναρκοθέτηση θαλάσσιων περιοχών και η επιβολή διοδίων σε διεθνή πλοία, συνιστούν κλασικές παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου.
Στην επιχειρηματολογία του επικαλέστηκε το δίκαιο της θάλασσας, τις Συμβάσεις της Χάγης, την απόφαση για την υπόθεση των Στενών της Κέρκυρας, το Εγχειρίδιο του Σαν Ρέμο και την Απόφαση 2817 του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το προτεινόμενο σχέδιο Απόφασης ζητεί από την Τεχεράνη να προχωρήσει σε συγκεκριμένες και σαφείς ενέργειες: να σταματήσει τις επιθέσεις κατά της εμπορικής ναυτιλίας, να παύσει τη ναρκοθέτηση, να απομακρύνει τις νάρκες από μια διεθνή θαλάσσια οδό, να σταματήσει την επιβολή διοδίων και να επιτρέψει στον ΟΗΕ να παραδώσει ανθρωπιστική βοήθεια μέσω του συγκεκριμένου διαδρόμου.
Ο Γουόλτς ανέφερε ότι τα ίδια τα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν ανακοίνωσαν την ίδρυση μιας λεγόμενης «Αρχής των Στενών του Περσικού Κόλπου». Κατά την αμερικανική πλευρά, μέσω αυτής της δομής η Τεχεράνη επιχειρεί να υποχρεώσει πλοιάρχους διεθνών, εμπορικών και πολιτικών πλοίων να δηλώνουν την παρουσία τους και να καταβάλλουν χρήματα για τη χρήση των διεθνών πλωτών οδών.
Ο Αμερικανός πρέσβης περιέγραψε τα ποσά αυτά ως δωροδοκίες και διόδια, επισημαίνοντας ότι η πρακτική αυτή δεν αφορά μόνο την περιοχή του Κόλπου, καθώς οι συνέπειές της μεταφέρονται σε ολόκληρη τη διεθνή οικονομία.
Προειδοποίησε ότι οι ενέργειες του Ιράν αυξάνουν το κόστος της ενέργειας και των τροφίμων, διαταράσσουν το εμπόριο και δυσχεραίνουν την πρόσβαση σε ανθρωπιστική βοήθεια. Παρουσίασε, μάλιστα, την υπόθεση ως δοκιμασία για το Συμβούλιο Ασφαλείας, θέτοντας το ερώτημα αν τα κράτη θα στηρίξουν ένα καθεστώς που, όπως είπε, «σφαγιάζει τον ίδιο του τον λαό» ή τους περιφερειακούς εταίρους που επιδιώκουν ένα πιο σταθερό μέλλον.
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, τόνισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες στέκονται υπέρ της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, υπέρ του διεθνούς δικαίου και στο πλευρό των εταίρων τους στον Κόλπο. Όπως σημείωσε, το σχέδιο Απόφασης δίνει στον ΟΗΕ και στο Συμβούλιο Ασφαλείας ακόμη μία ευκαιρία να επιστρέψουν στις θεμελιώδεις αρχές, αξιοποιώντας την Απόφαση 2817, η οποία είχε εγκριθεί ομόφωνα με 136 συνυπογράφοντες.
Η Τεχεράνη απορρίπτει το σχέδιο ως μονομερές
Αντίθετη θέση εξέφρασε ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος του Ιράν στον ΟΗΕ, πρέσβης Αμίρ Σάιντ Ιραβανί, ο οποίος απέρριψε το σχέδιο Απόφασης των Ηνωμένων Πολιτειών και του Μπαχρέιν, χαρακτηρίζοντάς το βαθιά προβληματικό, μονομερές και πολιτικά υποκινούμενο.
Ο Ιρανός διπλωμάτης υποστήριξε ότι οι αναφορές περί προστασίας της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Κατά την Τεχεράνη, οι αμερικανικές ενέργειες έχουν οδηγήσει σε κλιμάκωση των εντάσεων και σε περαιτέρω αποσταθεροποίηση της περιοχής.
Ο Ιραβανί τόνισε ότι η θέση του Ιράν είναι σαφής: η μόνη βιώσιμη λύση στα Στενά του Ορμούζ είναι ο μόνιμος τερματισμός του πολέμου, η άρση του θαλάσσιου αποκλεισμού και η αποκατάσταση της κανονικής διέλευσης.
Κατηγόρησε τις Ηνωμένες Πολιτείες ότι προωθούν το σχέδιο Απόφασης με πρόσχημα την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, ενώ ο πραγματικός σκοπός, σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, είναι να νομιμοποιηθούν οι παράνομες αμερικανικές ενέργειες κατά του Ιράν στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ.
Ο Ιρανός πρέσβης έκανε ειδική αναφορά στον θαλάσσιο αποκλεισμό, τον οποίο χαρακτήρισε παράνομο, και υποστήριξε ότι το αμερικανομπαχρεϊνικό σχέδιο παρακάμπτει τη βασική αιτία της κρίσης. Κατά την Τεχεράνη, η αιτία αυτή είναι η στρατιωτική επίθεση και η χρήση βίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν.
Ο Ιραβανί προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη υιοθέτηση του σχεδίου θα έπληττε σοβαρά την αξιοπιστία και την αμεροληψία του Συμβουλίου Ασφαλείας. Σύμφωνα με τον ίδιο, θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο για τη νομιμοποίηση μονομερών καταναγκαστικών μέτρων σε βάρος κυρίαρχων κρατών.
Η ρωσική θέση και το μπλόκο με την Κίνα
Η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ρωσίας στον ΟΗΕ τοποθετήθηκε επίσης για τις συζητήσεις στο Συμβούλιο Ασφαλείας σχετικά με την κρίση γύρω από το Ιράν. Σε ανακοίνωσή της, η Μόσχα απέδωσε την κλιμάκωση στην απρόκλητη επιθετικότητα των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ κατά της Τεχεράνης.
Η ρωσική πλευρά εξέφρασε στήριξη στις διαμεσολαβητικές προσπάθειες του Πακιστάν, υπενθυμίζοντας ότι στις 7 Απριλίου 2026, μαζί με την Κίνα, μπλόκαρε σχέδιο Απόφασης για τα Στενά του Ορμούζ που είχε καταθέσει το Μπαχρέιν.
Παράλληλα, η Μόσχα κατέθεσε εναλλακτικό κείμενο, με το οποίο καλούσε τα μέρη να τερματίσουν τον πόλεμο, να απόσχουν από τη χρήση βίας και να επιλύσουν τις διαφορές τους μέσω διαπραγματεύσεων.
Η Ρωσία καταδίκασε ακόμη τις επιθέσεις σε πολιτικές υποδομές στην περιοχή και προς τις χώρες του Κόλπου, επιμένοντας ότι η αποκλιμάκωση πρέπει να περάσει μέσα από πολιτική λύση και όχι μέσα από αποφάσεις που, κατά τη δική της εκτίμηση, επιβαρύνουν τη σύγκρουση.
Σε σχέση με το νέο σχέδιο Απόφασης των ΗΠΑ και του Μπαχρέιν, η Μόσχα το απορρίπτει ως μη ισορροπημένο. Η ρωσική στάση δείχνει ότι η μάχη στο Συμβούλιο Ασφαλείας για τα Στενά του Ορμούζ θα εξελιχθεί σε σκληρή διπλωματική αντιπαράθεση, με τις ΗΠΑ και τους εταίρους τους στον Κόλπο να πιέζουν για καταδίκη του Ιράν και τη Ρωσία με την Κίνα να αντιτάσσουν το επιχείρημα της γενικής αποκλιμάκωσης και της διαπραγμάτευσης.
