Οικόπεδα: Λήγει η προθεσμία για καθαρισμό

Τη Δευτέρα 22 Ιουνίου 2026 λήγει η προθεσμία για τον καθαρισμό και τη δήλωση οικοπέδων, με τις δηλώσεις που είχαν υποβληθεί έως το πρωί της 19ης Ιουνίου να φτάνουν τις 574.894. Οι ιδιοκτήτες, επικαρπωτές, μισθωτές και υπομισθωτές έχουν πλέον περιορισμένο χρόνο για να ολοκληρώσουν τις απαιτούμενες εργασίες, καθώς από την επόμενη ημέρα ξεκινά η φάση των ελέγχων.

Η υποχρέωση δεν εξαντλείται στον αρχικό καθαρισμό. Οι υπόχρεοι οφείλουν να διατηρούν τα οικόπεδα και τους ακάλυπτους χώρους τους σε ασφαλή κατάσταση καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ώστε να περιορίζεται η καύσιμη ύλη και να μειώνεται ο κίνδυνος εκδήλωσης ή εξάπλωσης πυρκαγιάς.

Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, οι πολίτες πρέπει να δηλώσουν τον καθαρισμό στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Για περιπτώσεις αντικειμενικής αδυναμίας προβλέπεται δυνατότητα υποβολής μέσω ΚΕΠ και Πυροσβεστικών Υπηρεσιών.

Ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, έχει καταστήσει σαφές ότι από την Τρίτη 23 Ιουνίου αρχίζουν οι έλεγχοι για την εφαρμογή του μέτρου. Όπως ανέφερε σε πρόσφατη συνέντευξή του, οι εργασίες πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τη Δευτέρα, καθώς από την επόμενη ημέρα οι αρμόδιες υπηρεσίες περνούν στη διαδικασία επιθεώρησης.

Έλεγχοι από δήμους και Πυροσβεστική

Την κύρια ευθύνη για τους ελέγχους έχουν οι δήμοι, με τη συνδρομή των κατά τόπους Πυροσβεστικών Υπηρεσιών. Σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, οι υπηρεσίες θα επιθεωρήσουν τις περιοχές ευθύνης τους, θα εντοπίσουν τα ακαθάριστα οικόπεδα και στη συνέχεια θα κινηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες για πρόστιμα ή αυτεπάγγελτο καθαρισμό όπου απαιτείται.

Ο υπουργός απέκλεισε το ενδεχόμενο νέας παράτασης, σημειώνοντας ότι η παράταση που έχει ήδη δοθεί λήγει στις 22 Ιουνίου και ότι η απόφαση ελήφθη βάσει των εισηγήσεων της Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου. Η κυβερνητική θέση είναι ότι η αντιπυρική περίοδος και οι συνθήκες της κλιματικής κρίσης δεν επιτρέπουν περαιτέρω καθυστέρηση.

Σε σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε μέσα στην εβδομάδα με τους αντιδημάρχους Πολιτικής Προστασίας όλων των δήμων της Αττικής, ο κ. Τουρνάς ζήτησε την άμεση ολοκλήρωση των εργασιών που αναλογούν στους δήμους, καθώς και την πρακτική διευκόλυνση των πολιτών στη διαχείριση των υπολειμμάτων καθαρισμού.

Στο πλαίσιο αυτό, οι δήμοι καλούνται να ορίσουν και να γνωστοποιήσουν σημεία συγκέντρωσης κλαδεμάτων και φυτικών υπολειμμάτων, ώστε οι πολίτες που καθαρίζουν τις ιδιοκτησίες τους να γνωρίζουν πού μπορούν να αποθέτουν τα υλικά. Το ζήτημα αυτό είναι κρίσιμο, καθώς χωρίς οργανωμένη αποκομιδή τα υπολείμματα μπορεί να μετατραπούν ξανά σε εστία κινδύνου.

Σήμερα πραγματοποιείται νέα σύσκεψη υπό τον Ευάγγελο Τουρνά με τους διοικητές των Πυροσβεστικών Υπηρεσιών, την ηγεσία του Πυροσβεστικού Σώματος και ανώτατα στελέχη. Στο επίκεντρο θα βρεθούν οι καθαρισμοί οικοπέδων και ο σχεδιασμός των ελέγχων που θα ακολουθήσουν μετά τη λήξη της προθεσμίας.

Τα πρόστιμα και οι υποχρεώσεις των πολιτών

Σύμφωνα με τη σχετική ΚΥΑ, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης προβλέπονται συγκεκριμένες κυρώσεις. Για μη υποβολή δήλωσης επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ όταν δεν έχει πραγματοποιηθεί καθαρισμός και δεν έχει υποβληθεί δήλωση. Αν ο καθαρισμός έχει γίνει, αλλά δεν έχει δηλωθεί στην πλατφόρμα, το πρόστιμο ανέρχεται σε 100 ευρώ.

Για μη καθαρισμό οικοπέδου ή ακάλυπτου χώρου προβλέπεται πρόστιμο 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό τα 200 ευρώ και ανώτατο όριο τα 2.000 ευρώ. Παράλληλα, ο δήμος μπορεί να προχωρήσει σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό, με τη σχετική δαπάνη να καταλογίζεται στον υπόχρεο.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και η πρόβλεψη για ψευδή δήλωση. Σε τέτοιες περιπτώσεις προβλέπονται ποινικές κυρώσεις, με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή 5.000 ευρώ, καθώς η δήλωση καθαρισμού συνδέεται άμεσα με την πρόληψη πυρκαγιών και την προστασία ανθρώπινων ζωών και περιουσιών.

Οι καθαρισμοί αφορούν κυρίως περιοχές εντός σχεδίου, εντός ορίων οικισμών, καθώς και εκτάσεις σε ακτίνα έως 100 μέτρων από αυτές, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία. Η υποχρέωση καλύπτει ιδιοκτησίες που μπορούν να αποτελέσουν εστίες κινδύνου κατά την αντιπυρική περίοδο.

Οι απαιτούμενες εργασίες περιλαμβάνουν την απομάκρυνση ξηρής βλάστησης και φυτικών υπολειμμάτων, το κλάδεμα δέντρων, την αραίωση θάμνων, τη συλλογή και μεταφορά υλικών καθαρισμού, καθώς και την απομάκρυνση εύφλεκτων υλικών και απορριμμάτων.

Κεντρικός στόχος είναι η διατήρηση χαμηλού φορτίου καύσιμης ύλης σε όλη την περίοδο υψηλού κινδύνου. Η εφαρμογή του μέτρου θα κριθεί στην πράξη από την ταχύτητα των ελέγχων, τη συνεργασία δήμων και Πυροσβεστικής και την πραγματική δυνατότητα των πολιτών να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους χωρίς διοικητικά κενά και καθυστερήσεις.