Παράταση ανωτέρας βίας για το LNG από το Κατάρ

Η κρατική εταιρεία ενέργειας του Κατάρ, QatarEnergy, προχώρησε σε νέα παράταση της εμπορικής ρήτρας ανωτέρας βίας (force majeure) για τις προμήθειες υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς πελάτες στην Ευρώπη και την Ασία. Η απόφαση αυτή έρχεται ως αποτέλεσμα της συνεχιζόμενης αβεβαιότητας που περιβάλλει την ασφαλή διέλευση των πλοίων από το Στενό του Ορμούζ, εν μέσω των γεωπολιτικών εντάσεων στην περιοχή του Περσικού Κόλπου.

Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το διεθνές πρακτορείο Bloomberg και επικαλούνται έμποροι με γνώση των διαπραγματεύσεων, η εταιρεία ενημέρωσε ήδη τους αγοραστές από το Πακιστάν ότι οι ακυρώσεις αποστολών φορτίων θα συνεχιστούν τουλάχιστον έως τον Οκτώβριο. Αντίστοιχη ενημέρωση έλαβαν και οι πελάτες στο Μπαγκλαντές, για τους οποίους η παράταση της ανωτέρας βίας επεκτείνεται και μετά τον Σεπτέμβριο.

Στην ευρωπαϊκή αγορά, η ιταλική εταιρεία Edison SpA, ένας από τους σημαντικότερους πελάτες της QatarEnergy, γνωστοποίησε ότι οι ακυρώσεις παρατάθηκαν έως τις αρχές Νοεμβρίου. Παράλληλα, δύο ακόμη πηγές με γνώση του θέματος ανέφεραν ότι έμποροι σε διάφορες χώρες της Ευρώπης έχουν αρχίσει να λαμβάνουν σχετικές ειδοποιήσεις για τις καθυστερήσεις ή τις ακυρώσεις των παραδόσεων.

Οι προκλήσεις στη ναυσιπλοΐα και η στάση του Κατάρ

Οι ροές υγροποιημένου φυσικού αερίου μέσω του Στενού του Ορμούζ παραμένουν σχεδόν στάσιμες, παρά το γεγονός ότι ένας αυξανόμενος αριθμός πετρελαιοφόρων επιχειρεί να διαπλεύσει τη θαλάσσια οδό. Οι ναυτιλιακές εταιρείες χρησιμοποιούν πλέον εναλλακτικές τακτικές, όπως η μεταφόρτωση φορτίων σε μικρότερα σκάφη, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρουν το αργό πετρέλαιο σε μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια που παραμένουν σε ασφαλή απόσταση. Επιπλέον, ορισμένα τάνκερ επιλέγουν να απενεργοποιήσουν τους πομποδέκτες τους κατά τη διέλευση από περιοχές που θεωρούνται υψηλού κινδύνου.

Η στάση του Κατάρ είναι ιδιαίτερα επιφυλακτική όσον αφορά τη μεταφορά φορτίων LNG, καθώς τα δεξαμενόπλοια που χρησιμοποιούνται για τον σκοπό αυτό είναι σπανιότερα και σημαντικά πιο πολύτιμα από τα συμβατικά πετρελαιοφόρα. Όπως επισημαίνει ο Μασανόρι Οντάκα, αναλυτής της εταιρείας ερευνών Rystad Energy, τα πλοία αυτά συνδέονται άμεσα με τον κρατικό παραγωγό και πλοιοκτήτη της χώρας, γεγονός που αυξάνει τον βαθμό επιχειρησιακού και ασφαλιστικού κινδύνου.

«Η απενεργοποίηση των σημάτων εντοπισμού ή η διενέργεια διαδρομών υψηλού κινδύνου με αυτά τα πλοία αποτελεί μεγαλύτερο ρίσκο από πλευράς κεφαλαίου και ασφάλειας σε σύγκριση με το αντίστοιχο ρίσκο για τα πετρελαιοφόρα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Οντάκα. «Το πετρέλαιο μπορεί να μεταφέρεται και να μεταφορτώνεται. Το LNG του Κατάρ, όμως, δεν μπορεί ακόμα, σε μεγάλη κλίμακα».

Επιπτώσεις στις τιμές και την παγκόσμια αγορά

Από τα μέσα Ιουλίου, όταν δύο πλοία δέχθηκαν επίθεση στην περιοχή, το Κατάρ έχει σχεδόν διακόψει τις αποστολές LNG μέσω του Στενού του Ορμούζ. Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει σημαντικές πιέσεις στις διεθνείς τιμές του φυσικού αερίου, οι οποίες έχουν σχεδόν διπλασιαστεί σε σύγκριση με τα επίπεδα που επικρατούσαν πριν από την έναρξη της κρίσης.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι παρατεταμένες διαταραχές στις ροές ενδέχεται να εντείνουν τον ανταγωνισμό μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για την εξασφάλιση των διαθέσιμων φορτίων, ιδιαίτερα καθώς πλησιάζει η χειμερινή περίοδος αιχμής. Η αυξημένη ζήτηση, σε συνδυασμό με την περιορισμένη προσφορά, θα μπορούσε να οδηγήσει τις τιμές σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα.

Παράλληλα, το Κατάρ συνεχίζει να λειτουργεί τις εγκαταστάσεις υγροποίησης στο Ρας Λάφαν με μειωμένο ρυθμό, μετά την επίθεση που δέχθηκαν τον Μάρτιο και το προσωρινό κλείσιμό τους. Η κατάσταση αυτή διατηρεί την αβεβαιότητα στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, με τους συμμετέχοντες να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στην περιοχή του Περσικού Κόλπου.