Πόλεμος στο Ιράν: Στροφή στις ΑΠΕ

Η παγκόσμια ενεργειακή σκακιέρα αναδιατάσσεται με ταχείς ρυθμούς, καθώς η ένοπλη σύρραξη στο Ιράν έχει προκαλέσει βαθύτατο και ενδεχομένως μη αναστρέψιμο ρήγμα στην πετρελαϊκή βιομηχανία. Σύμφωνα με δηλώσεις της Κάρεν Γιανγκ, ερευνήτριας του Πανεπιστημίου Κολούμπια, οι διεθνείς οικονομίες ήδη επεξεργάζονται ενεργειακές εναλλακτικές πέραν της Μέσης Ανατολής, με την πράσινη τεχνολογία να αναδεικνύεται σε κεντρικό πυλώνα αυτής της στρατηγικής επαναχάραξης.

Η ίδια υπογράμμισε ότι η πρόοδος που έχει συντελεστεί στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών δεν αναμένεται να ανακοπεί, καθώς το ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας έχει πλέον αποκτήσει πρωταρχική σημασία για τα κράτη. Οι κυβερνήσεις, όπως εξήγησε, επιδιώκουν διαφοροποίηση τόσο στις πηγές προμήθειας πετρελαίου όσο και στο συνολικό ενεργειακό μείγμα. Αυτή η τάση, σύμφωνα με την ανάλυσή της, θα επιταχύνει τη στροφή προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με έμφαση στον τομέα των μεταφορών και την ηλεκτροκίνηση. Παράλληλα, θα επηρεάσει καθοριστικά το μείγμα ηλεκτροπαραγωγής, περιορίζοντας την εξάρτηση από το φυσικό αέριο που εξάγεται από την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.

Η ερευνήτρια τόνισε ότι πολλές χώρες θα στραφούν στην αξιοποίηση των εγχώριων ενεργειακών πόρων και σε ό,τι είναι άμεσα διαθέσιμο, με στόχο την ελαχιστοποίηση της εξάρτησης από μία και μόνο πηγή. Αυτή η αρχή, όπως ανέφερε, ισχύει όχι μόνο για το πετρέλαιο αλλά για το σύνολο των ενεργειακών καυσίμων, καθιστώντας την ενεργειακή αυτονομία ύψιστη προτεραιότητα.

Παρά την προσωρινή υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου και τη βελτίωση της διέλευσης των δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ, η Γιανγκ προειδοποίησε ότι η περίοδος αστάθειας δεν έχει παρέλθει. Όπως επεσήμανε, η σταθερότητα της αγοράς εξαρτάται άμεσα από την τήρηση της ισχύουσας εκεχειρίας, η οποία παραμένει εύθραυστη. Η αρχική συμφωνία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν προέβλεπε την ασφαλή και άνευ τελών διέλευση των εμπορικών πλοίων από τα Στενά για διάστημα 60 ημερών. Ωστόσο, η προοπτική επαναφοράς της χρέωσης διόδων από την Τεχεράνη μετά τη λήξη του μνημονίου αποτελεί σημαντική πηγή ανησυχίας.

Η Γιανγκ προειδοποίησε ότι μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελούσε ένα επικίνδυνο μήνυμα προς τη διεθνή κοινότητα, αποδεικνύοντας ότι ορισμένες χώρες μπορούν να ασκούν πίεση στο παγκόσμιο εμπόριο μέσω του ελέγχου στρατηγικών θαλάσσιων περασμάτων. Υπενθυμίζεται ότι το Ιράν χρέωνε προηγουμένως κατά μέσο όρο περίπου 2 εκατομμύρια δολάρια ανά πλοίο για τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Σε αυτό το πλαίσιο, η ερευνήτρια σημείωσε ότι οι γειτονικές του Ιράν χώρες στον Περσικό Κόλπο σχεδιάζουν ήδη επενδύσεις σε αγωγούς, με στόχο την παράκαμψη του επίμαχου θαλάσσιου περάσματος και τη διασφάλιση της αδιάλειπτης ροής του εμπορίου.