Ρέγκλινγκ: Ολοκλήρωση Ενιαίας Αγοράς και Αμυντική Ένωση

Στο επίκεντρο του 3ου Οικονομικού Συνεδρίου της «Ημερησίας» βρέθηκε η στρατηγική πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τον πρώην επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) και του EFSF, Κλάους Ρέγκλινγκ, να αναλύει τις βασικές προτεραιότητες για την αντιμετώπιση των σύγχρονων γεωπολιτικών και οικονομικών προκλήσεων. Ο κ. Ρέγκλινγκ υπογράμμισε την ανάγκη ολοκλήρωσης της Ενιαίας Αγοράς και τη συγκρότηση μιας Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης ως κρίσιμους πυλώνες για το μέλλον της Ευρώπης.

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, ο κ. Ρέγκλινγκ εξέφρασε τον θαυμασμό του για την πορεία της ελληνικής οικονομίας την τελευταία δεκαπενταετία, κάνοντας λόγο για εντυπωσιακή δημοσιονομική πρόοδο. Όπως ανέφερε, τα μακροοικονομικά μεγέθη της χώρας έχουν εξομαλυνθεί και ο διπλασιασμός των εξαγωγών ως ποσοστό του ΑΕΠ αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό επίτευγμα. Τα σχόλιά του ήρθαν ως απάντηση σε ερώτηση του προέδρου του ΙΟΒΕ και συντονιστή του πάνελ, Νίκου Βέττα, ο οποίος του ζήτησε να διατυπώσει συμβουλές για την Ελλάδα. Αναφερόμενος στο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, τόνισε ότι η δημοσιονομική βιωσιμότητα αποτελεί αναγκαία συνθήκη για όλα τα κράτη-μέλη, μια αλήθεια που πλέον είναι ευρέως κατανοητή στην Ελλάδα.

Η Ευρώπη και οι τρεις υπαρξιακές προκλήσεις

Ο κ. Ρέγκλινγκ χαρακτήρισε την πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως απόλυτα αξιοσημείωτη, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί το πιο επιτυχημένο μοντέλο πολυμερούς συνεργασίας στην ιστορία. Επικαλέστηκε μάλιστα τον Ζαν Μονέ, έναν από τους θεμελιωτές της ευρωπαϊκής ενοποίησης, σημειώνοντας ότι η Ένωση έχει επανειλημμένα προχωρήσει μέσα από κρίσεις. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στη δημιουργία νέων θεσμών μετά την κρίση του ευρώ, στη συγκρότηση του Ταμείου Ανάκαμψης NextGenerationEU ως απάντηση στην πανδημία και στην ενίσχυση της στρατιωτικής συνεργασίας μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Ωστόσο, ο πρώην επικεφαλής του ESM επισήμανε ότι η Ένωση βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με τρεις προκλήσεις, οι οποίες είναι ακόμη σοβαρότερες από αυτές του παρελθόντος. Η πρώτη αφορά την υποχώρηση της διεθνούς πολυμερούς τάξης, μια εξέλιξη που πλήττει άμεσα την Ευρώπη, η οποία έχει επωφεληθεί σημαντικά από τη λειτουργία του πολυμερούς συστήματος. Η δεύτερη πρόκληση σχετίζεται με τις πιέσεις που ασκούνται από μεγάλες παγκόσμιες δυνάμεις, όπως η Ρωσία, η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες, καθεμία από τις οποίες χρησιμοποιεί διαφορετικά μέσα και με διαφορετικό τρόπο.

Η τρίτη πρόκληση, σύμφωνα με τον κ. Ρέγκλινγκ, είναι οι ασθενείς αναπτυξιακές προοπτικές της Ευρώπης, οι οποίες έχουν σοβαρές επιπτώσεις στα δημόσια οικονομικά και στη βιωσιμότητα των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης. Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, ο ίδιος έθεσε ως βασικές προτεραιότητες την ολοκλήρωση της Ενιαίας Αγοράς και τη δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης.

Προτάσεις για την ενίσχυση της ΕΕ

Ο κ. Ρέγκλινγκ πρότεινε μια σειρά από πρόσθετα μέτρα για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της διεθνούς θέσης της Ένωσης. Μεταξύ αυτών, περιλαμβάνεται η διεύρυνση της λήψης αποφάσεων με ενισχυμένη πλειοψηφία σε περισσότερους τομείς, ένα μέτρο που θα αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία με τη μελλοντική διεύρυνση της ΕΕ. Επιπλέον, τάχθηκε υπέρ της καλύτερης προσαρμογής της ευρωπαϊκής πολιτικής ανταγωνισμού στις ανάγκες της βιομηχανικής πολιτικής, ώστε η Ευρώπη να αντιδρά αποτελεσματικότερα σε αθέμιτες εμπορικές πρακτικές. Πρότεινε επίσης την ενίσχυση της συνεργασίας με μεγάλες οικονομίες και στρατηγικούς εταίρους, όπως η Ινδία, η Βραζιλία, η Ινδονησία, ο Καναδάς, η Νότια Κορέα, η Ιαπωνία και η Αυστραλία.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ενίσχυση του διεθνούς ρόλου του ευρώ, με στόχο την απόκτηση μεγαλύτερης ανεξαρτησίας από τα αμερικανικά συστήματα πληρωμών και τη θωράκιση της Ευρωζώνης απέναντι σε εξωτερικούς χρηματοπιστωτικούς κλυδωνισμούς. Σε εθνικό επίπεδο, ο κ. Ρέγκλινγκ υπογράμμισε ότι κάθε κράτος-μέλος οφείλει να προωθήσει μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα, διατηρώντας παράλληλα τη δημοσιονομική σταθερότητα.

Η επιχειρηματική οπτική του Κρίστιαν Χατζημηνά

Στη συζήτηση που ακολούθησε με τον γενικό διευθυντή του ΙΟΒΕ, καθηγητή Νίκο Βέττα, ο πρόεδρος της ΕΕΝΕ και ιδρυτής & CEO της THEON, Κρίστιαν Χατζημηνάς, ανέπτυξε την άποψη ότι η ευρωπαϊκή επιχειρηματική κοινότητα οφείλει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας. Ο κ. Χατζημηνάς τόνισε ότι οι επιχειρηματίες πρέπει να αναλάβουν περισσότερες πρωτοβουλίες, καθώς η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στις κυβερνήσεις και τους ευρωπαϊκούς θεσμούς. «Εκτός από την πολιτική βούληση, πρέπει να υπάρχει και επιχειρηματική βούληση», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Χατζημηνάς έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο και στην απόκτηση νέων δεξιοτήτων, κυρίως στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Πρότεινε τη διοχέτευση σημαντικού μέρους των διαθέσιμων πόρων προς την επανεκπαίδευση των εργαζομένων. Για την Ελλάδα, ανέδειξε ως σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα το υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό, σημειώνοντας ότι «οι Έλληνες μηχανικοί είναι χρυσός εδώ στην Ελλάδα». Παράλληλα, κάλεσε τις ελληνικές επιχειρήσεις να ενισχύσουν την εξωστρέφειά τους, επενδύοντας στην τεχνητή νοημοσύνη και το ανθρώπινο κεφάλαιο για να ανταποκριθούν στις σύγχρονες προκλήσεις.