Ριμπέρα: Τολμηρές προτάσεις για τη χρηματοδότηση του κλίματος

Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον ανταγωνισμό και την πράσινη μετάβαση, Τερέζα Ριμπέρα, έθεσε επί τάπητος το ζήτημα της χρηματοδότησης της κλιματικής πολιτικής, υποστηρίζοντας ότι η Ένωση οφείλει να εξετάσει νέες, πιο τολμηρές προσεγγίσεις. Σε συνέντευξή της στο Politico, η ίδια ανέφερε ότι τα παραδοσιακά χρηματοδοτικά εργαλεία δεν επαρκούν για να καλυφθούν οι τεράστιες ανάγκες που έχει δημιουργήσει η κλιματική αλλαγή.

Η ίδια πρότεινε να τεθούν επί τάπητος συζητήσεις για την αύξηση του προϋπολογισμού της Ένωσης, την έκδοση περισσότερου κοινού χρέους, αλλά και την επιβολή ενός φόρου έκτακτων κερδών στις εταιρείες ορυκτών καυσίμων. Στόχος είναι να εξασφαλιστούν τα εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ που απαιτούνται για να καταστούν οι ευρωπαϊκές οικονομίες και κοινωνίες περισσότερο ανθεκτικές στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Η Ριμπέρα τόνισε ότι η κλίμακα της πρόκλησης είναι τέτοια που απαιτεί σημαντικές και διαρκείς επενδύσεις, τόσο από τον δημόσιο όσο και από τον ιδιωτικό τομέα. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, οι εθνικοί προϋπολογισμοί και οι παραδοσιακοί ευρωπαϊκοί πόροι δεν θα επαρκέσουν από μόνοι τους. Υπογράμμισε, δε, ότι όταν η Ένωση αντιμετωπίζει κοινές απειλές, είναι ισχυρότερη και αποτελεσματικότερη όταν δρα από κοινού, προσθέτοντας ότι η κλιματική ασφάλεια αξίζει το ίδιο επίπεδο συλλογικής φιλοδοξίας.

Αν και απέφυγε να καταθέσει συγκεκριμένες και δεσμευτικές προτάσεις, η ίδια άνοιξε τον δρόμο για μια ευρύτερη συζήτηση σχετικά με τους τρόπους χρηματοδότησης αυτών των πολιτικών. Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι έχει έρθει η ώρα να συζητηθεί πώς θα μπορέσει η Ένωση να ανταπεξέλθει οικονομικά σε αυτές τις προκλήσεις, είτε μέσω μεγαλύτερου δημοσιονομικού περιθωρίου, είτε μέσω ενός μεγαλύτερου κοινού προϋπολογισμού, είτε με περαιτέρω χρήση πράσινων ευρωομολόγων. Επανέφερε, μάλιστα, και την πρόταση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, για τη φορολόγηση των μεγάλων πετρελαϊκών εταιρειών, με τα έσοδα να διοχετεύονται σε ένα ταμείο ανθεκτικότητας.

Οι συγκεκριμένες προτάσεις αναμένεται να προκαλέσουν αντιδράσεις, καθώς οι αυξημένες δαπάνες και το κοινό χρέος αποτελούν κόκκινη γραμμή για τις πιο δημοσιονομικά συντηρητικές χώρες του μπλοκ. Η Γερμανία, για παράδειγμα, ήδη τάσσεται υπέρ ενός μικρότερου προϋπολογισμού της ΕΕ από αυτόν που έχει προτείνει η Επιτροπή.

Ωστόσο, την ίδια στιγμή, μια ομάδα χωρών, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία, η Πολωνία, η Αυστρία και η Ισπανία, πιέζουν για την επιβολή φόρου έκτακτων κερδών στις πετρελαϊκές εταιρείες. Το αίτημα αυτό ενισχύεται από το γεγονός ότι, μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων έχουν αποκομίσει δισεκατομμύρια από υπερκέρδη, ενώ ο Γκουτέρες έχει επανειλημμένα διατυπώσει παρόμοιες προτάσεις.

Η Ριμπέρα επικαλέστηκε τα ακραία καιρικά φαινόμενα του φετινού καλοκαιριού ως μια προειδοποίηση ότι η ήπειρος πρέπει να επενδύσει άμεσα σε μέτρα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή. Οι επισημάνσεις της έρχονται να προστεθούν σε αυτές του αρμόδιου για το κλίμα επιτρόπου, Βόπκε Χούκστρα. Η Κομισιόν εκτιμά ότι η Ένωση χρειάζεται περίπου 70 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για να προετοιμαστεί για τις απειλές ενός θερμότερου κόσμου.

Η ίδια περιέγραψε με μελανά χρώματα τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην οικονομία και την καθημερινότητα των πολιτών. Όπως ανέφερε, το ΑΕΠ της Γαλλίας παραμένει στάσιμο εξαιτίας της ζέστης, τα νοσοκομεία αδυνατούν να ανταποκριθούν στη ζήτηση των υπηρεσιών επειγόντων περιστατικών, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάστηκε να ανατιναχθούν φράγματα για να ψυχθούν οι πυρηνικοί σταθμοί. Παράλληλα, οι δασικές πυρκαγιές και οι καταστροφές στις καλλιέργειες απειλούν ανθρώπινες ζωές και την επισιτιστική ασφάλεια.

Αναφερόμενη στις πρόσφατες καταστροφικές πλημμύρες στο Νεπάλ, η Ριμπέρα σημείωσε ότι η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με τρόμο τις εικόνες με τους παγετώνες να καταρρέουν και να στοιχίζουν τη ζωή σε εκατοντάδες ανθρώπους. Η ίδια υποστήριξε ότι οι ευρωπαϊκές χώρες δεν είναι προετοιμασμένες για την επιδείνωση της κλιματικής αλλαγής, καθώς δεν μπορούν να ασφαλιστούν έναντι όλων αυτών των κινδύνων και οι δημόσιοι προϋπολογισμοί δεν θα είναι σε θέση να καλύψουν τα πάντα.

Για τον λόγο αυτό, τόνισε την ανάγκη να προωθηθεί μια τολμηρή προσέγγιση στις πολιτικές για το κλίμα σε όλα τα επίπεδα, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται να επενδύσει σοβαρά στην ετοιμότητα και την ανθεκτικότητά της. Η Κομισιόν, στο μεταξύ, επεξεργάζεται ένα πακέτο μέτρων για τη βελτίωση της ετοιμότητας της Ευρώπης, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί τον Οκτώβριο ή τον Νοέμβριο. Η Ριμπέρα, ωστόσο, προειδοποίησε ότι η φιλοδοξία χωρίς τα κατάλληλα μέσα για την υλοποίησή της κινδυνεύει να παραμείνει στα χαρτιά, καταλήγοντας ότι η Ένωση δεν έχει την πολυτέλεια να χάσει άλλο χρόνο.