Σάντσεθ: Κανένα στοιχείο για σχέδιο Μαρόκου στη Θέουτα

Ο Ισπανός πρωθυπουργός, Πέδρο Σάντσεθ, σε μια προσπάθεια να θέσει το πλαίσιο της επίσημης θέσης της Μαδρίτης, διαβεβαίωσε το κοινοβούλιο ότι καμία εθνική υπηρεσία πληροφοριών ή διεθνής οργανισμός δεν έχει προσκομίσει αδιαμφισβήτητα αποδεικτικά στοιχεία που να ενοχοποιούν το Μαρόκο για τον σχεδιασμό και την εκτέλεση της μαζικής εισροής μεταναστών στον θύλακα της Θέουτας, στα τέλη Ιουλίου. Η δήλωση αυτή έρχεται να μετριάσει τις έντονες εικασίες και τις πολιτικές αντιπαραθέσεις που έχουν ξεσπάσει στη χώρα, ενώ παράλληλα επιχειρεί να διαχειριστεί μια εξαιρετικά λεπτή διπλωματική ισορροπία με το γειτονικό βασίλειο.

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, ο κ. Σάντσεθ υπογράμμισε με έμφαση την απουσία οποιασδήποτε συγκεκριμένης αναφοράς από επίσημους φορείς, λέγοντας χαρακτηριστικά: "Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι καθένας θεσμός, ούτε η διπλωματική υπηρεσία, ούτε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ούτε κανένας διεθνής θεσμός, έχει δώσει στην ισπανική κυβέρνηση οποιοδήποτε αδιάσειστο στοιχείο ότι το Μαρόκο σχεδίασε ή εκτέλεσε το συμβάν". Η τοποθέτηση αυτή έρχεται να απαντήσει στις πιέσεις της αντιπολίτευσης, η οποία ζητούσε επίμονα να αποδοθούν ευθύνες και να ληφθούν σκληρότερα μέτρα απέναντι στο Ραμπάτ.

Παρά την κατηγορηματική διάψευση περί υπάρξεως αποδεικτικών στοιχείων, ο Ισπανός πρωθυπουργός αναγνώρισε ενώπιον των βουλευτών ένα κρίσιμο και ανησυχητικό γεγονός: η μαροκινή χωροφυλακή επέτρεψε τις διελεύσεις για ένα διάστημα περίπου δέκα ωρών στις 30 Ιουλίου. Η ισπανική κυβέρνηση, όπως είπε, διενεργεί ενδελεχή έρευνα για να διαπιστώσει εάν αυτή η αδράτεια υπήρξε αποτέλεσμα εσκεμμένης ανοχής, γενικής αδυναμίας ή απλής ανικανότητας των μαροκινών δυνάμεων να αναχαιτίσουν το κύμα των μεταναστών που κατευθυνόταν προς τα συρματοπλέγματα.

Το πόρισμα της αστυνομίας και οι αντιφάσεις

Το ζήτημα του πιθανού ρόλου του Μαρόκου έχει κυριαρχήσει στον δημόσιο διάλογο στην Ισπανία για περισσότερο από έναν μήνα, με τα πολιτικά κόμματα να ανταλλάσσουν κατηγορίες για το ποιος φέρει την ευθύνη της διαχείρισης της κρίσης. Οι συζητήσεις αυτές έλαβαν νέα τροπή μετά τη διαρροή στον Τύπο μιας εμπιστευτικής αστυνομικής έκθεσης, η οποία διατυπώνει το συμπέρασμα ότι το περιστατικό δεν ήταν ένα αυθόρμητο ξέσπασμα απελπισμένων ανθρώπων, αλλά μια καλά οργανωμένη και εκτελεσμένη σε στάδια επιχείρηση. Στόχος αυτής της επιχείρησης, σύμφωνα με το πόρισμα, ήταν να κατακλυστούν τα σημεία συνοριακού ελέγχου από μεγάλο αριθμό ατόμων, καθιστώντας αδύνατη την αποτελεσματική αστυνόμευση.

Η εν λόγω έκθεση, τα ευρήματα της οποίας δημοσιεύθηκαν ευρέως, ρίχνει φως στη συμπεριφορά των μαροκινών δυνάμεων ασφαλείας κατά τη διάρκεια της επιδρομής στα σύνορα κοντά στο πέρασμα του Ταραχλάλ. Σύμφωνα με τους αστυνομικούς αναλυτές, οι μαροκινές δυνάμεις ήταν αρχικά λιγότερες από ό,τι συνήθως και δεν έκαναν καμία προσπάθεια να διαλύσουν το πλήθος που είχε συγκεντρωθεί. Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι το γεγονός ότι ορισμένοι ένστολοι φέρονται να υπέδειξαν στους μετανάστες τον δρόμο προς το σημείο διέλευσης, ενώ άλλα άτομα, των οποίων η ταυτότητα δεν έχει εξακριβωθεί, φαίνονταν να κατευθύνουν και να ελέγχουν τις ροές των ανθρώπων, δίνοντας την εικόνα μιας συντονισμένης προσπάθειας.

Διπλωματικό παρασκήνιο και προκλητικές δηλώσεις

Στο μεταξύ, η διπλωματική ένταση μεταξύ των δύο χωρών παραμένει σε υψηλά επίπεδα, με τον Πέδρο Σάντσεθ να καταγγέλλει με δριμύτητα τις "απαράδεκτες" δηλώσεις Μαροκινών κυβερνητικών αξιωματούχων, οι οποίοι αμφισβήτησαν την ισπανική κυριαρχία επί των θυλάκων της Θέουτας και της Μελίγια. Οι δηλώσεις αυτές, που έγιναν από δύο υπουργούς της μαροκινής κυβέρνησης, προκάλεσαν την άμεση αντίδραση της Μαδρίτης, η οποία προχώρησε σε διάβημα διαμαρτυρίας.

"Ακούσαμε δύο υπουργούς να κάνουν απαράδεκτες δηλώσεις για την Θέουτα και την Μελίγια (...) δύο δηλώσεις, κυρίες και κύριοι βουλευτές, τις οποίες φυσικά απορρίψαμε κατηγορηματικά και για τις οποίες, θέλω να σας πληροφορήσω, καλέσαμε την μαροκινή πρεσβευτή στις 21 Ιουλίου", αποκάλυψε ο πρωθυπουργός, αναφερόμενος στους ισχυρισμούς περί "κυριαρχικών δικαιωμάτων" του Μαρόκου επί των δύο αυτών στρατηγικής σημασίας εδαφών, τα οποία βρίσκονται στη βόρεια αφρικανική ακτή.

Σε μια κίνηση που υπογραμμίζει τη σοβαρότητα της κατάστασης και την ανάγκη επίδειξης εθνικής ενότητας, ο κ. Σάντσεθ ανακοίνωσε ότι ζήτησε από τον βασιλιά Φελίπε ΣΤ' να πραγματοποιήσει επίσημη επίσκεψη στη Μελίγια και τη Θέουτα εντός των επόμενων εβδομάδων. Σκοπός της επίσκεψης είναι να εκφραστεί με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο η απόλυτη προσήλωση του ισπανικού κράτους στην προάσπιση της κυριαρχίας και της ακεραιότητας των δύο θυλάκων. Αξίζει να σημειωθεί ότι η τελευταία επίσκεψη Ισπανού μονάρχη στα εδάφη αυτά πραγματοποιήθηκε τον Νοέμβριο του 2007, ένα γεγονός που είχε πυροδοτήσει τότε μια σοβαρή διπλωματική κρίση με το Μαρόκο, το οποίο διεκδικεί διαχρονικά την κυριαρχία επί των εδαφών αυτών, θεωρώντας τα ως κατεχόμενα από την Ισπανία.