Μετωπική σύγκρουση με χρόνιες δυσλειτουργίες της δημόσιας διοίκησης επιχειρεί η κυβέρνηση μέσω του νομοσχεδίου για το λεγόμενο «βαθύ κράτος», το οποίο αναμένεται να καταθέσει στη Βουλή ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης.
Στον πυρήνα του σχεδίου νόμου περιλαμβάνονται δύο καθοριστικές παρεμβάσεις:
η κατάργηση σειράς πιστοποιητικών, τα οποία θα αντικαθίστανται από υπεύθυνες δηλώσεις των πολιτών, και
η διεύρυνση της αξιοποίησης πιστοποιημένων επαγγελματιών, με στόχο την επιτάχυνση κρίσιμων διοικητικών διαδικασιών.
Όπως ανέφερε ο κ. Χατζηδάκης μιλώντας στο MEGA, το νομοσχέδιο φιλοδοξεί να δώσει λύσεις σε «ιστορίες καθημερινής τρέλας» που αντιμετωπίζουν οι πολίτες στις συναλλαγές τους με το Δημόσιο. Δεν πρόκειται για μεγάλες θεσμικές ανατροπές, αλλά για μικρές, στοχευμένες αλλαγές, με άμεσο και απτό αντίκτυπο στην καθημερινότητα.
Ρυθμίσεις κατά της γραφειοκρατικής παράνοιας
Οι 15 έως 20 ρυθμίσεις που θα ενσωματωθούν στο σχέδιο νόμου προέκυψαν από ένα ευρύ φάσμα πηγών: παρατηρήσεις πολιτών, πορίσματα του Συνηγόρου του Πολίτη, συνεργασία με βουλευτές και συναρμόδια υπουργεία. Κοινός στόχος είναι η αντιμετώπιση περιπτώσεων υπερβολικής –και συχνά παράλογης– γραφειοκρατίας, όπου το ίδιο το κράτος ζητά από τον πολίτη έγγραφα τα οποία ήδη διαθέτει.
Ταυτόχρονα, το νομοσχέδιο προβλέπει την περαιτέρω αξιοποίηση πιστοποιημένων επαγγελματιών για υπηρεσίες που σήμερα διεκπεραιώνονται αποκλειστικά από δημόσιες δομές. Το μοντέλο αυτό έχει ήδη εφαρμοστεί σε πολεοδομίες, εφορίες και στον ΕΦΚΑ, συμβάλλοντας στην επιτάχυνση της απονομής συντάξεων. Ανάλογη προσέγγιση προωθείται και σε τομείς όπως οι αγροτικές επιδοτήσεις, με στόχο τη μείωση του κόστους, την ενίσχυση του ανταγωνισμού και τη σημαντική εξοικονόμηση χρόνου.
Απλούστευση, κωδικοποίηση και ψηφιακή μετάβαση
Κεντρικός άξονας της μεταρρύθμισης αποτελεί η απλούστευση και η ενοποίηση των διαδικασιών. Προβλέπεται η κατάργηση διπλών και επαναλαμβανόμενων βημάτων, η μείωση των αιτήσεων και των δικαιολογητικών που υποβάλλονται σε πολλαπλές υπηρεσίες, καθώς και η αυτόματη άντληση στοιχείων από τα μητρώα του Δημοσίου. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αναθεώρηση σύνθετων διαδικασιών αδειοδότησης και ελέγχου, αλλά και στην απλοποίηση των διαδικασιών παύσης ή λύσης επιχειρήσεων, ένα πεδίο που παραμένει διαχρονικά δυσλειτουργικό.
Σημαντικό σκέλος του σχεδίου αφορά επίσης την κωδικοποίηση και αποσαφήνιση του θεσμικού πλαισίου. Η συγκέντρωση διάσπαρτων ρυθμίσεων σε ενιαία θεσμικά κείμενα περιορίζει τις ερμηνευτικές ασάφειες, ενισχύει την ασφάλεια δικαίου και επιτρέπει ταχύτερη εφαρμογή πολιτικών. Σε μια οικονομία που αναζητά σταθερότητα και προβλεψιμότητα, η καθαρότητα των κανόνων λειτουργεί ως παράγοντας αξιοπιστίας.
Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει και η ψηφιοποίηση. Η επέκταση των ηλεκτρονικών υπηρεσιών, η διασύνδεση μητρώων και η αντικατάσταση έντυπων διαδικασιών μειώνουν τη φυσική παρουσία στις υπηρεσίες, περιορίζουν τα λάθη και τα λειτουργικά κόστη, ενώ ενισχύουν τη διαφάνεια και τη λογοδοσία. Για τις επιχειρήσεις, και ιδίως τις μικρομεσαίες, οι αλλαγές μεταφράζονται σε ταχύτερες εγκρίσεις, λιγότερα διοικητικά εμπόδια και χαμηλότερο κόστος συμμόρφωσης.
