Συμφωνία Συρίας-Ρωσίας για τις δύο βάσεις

Η νέα ηγεσία της Συρίας ανακοίνωσε την επίτευξη συμφωνίας με τη Ρωσία, η οποία καθορίζει το μέλλον των δύο στρατιωτικών βάσεων που διατηρούσε η Μόσχα στη χώρα. Οι βάσεις αυτές, που αποτέλεσαν κρίσιμο πυλώνα της ρωσικής στρα военной υποστήριξης προς το καθεστώς του Μπασάρ αλ Άσαντ, πρόκειται να μετατραπούν σε κέντρα κοινής εκπαίδευσης, σύμφωνα με ανακοίνωση του συριακού υπουργείου Εξωτερικών.

Η συμφωνία, όπως μεταδίδει το επίσημο πρακτορείο SANA, έρχεται μετά από διαπραγματεύσεις που διήρκεσαν περίπου ενάμισι χρόνο. Στο πλαίσιο των νέων διευθετήσεων, οι εγκαταστάσεις στο λιμάνι της Ταρτούς και στο αεροδρόμιο της Χμάιμιμ, στις ακτές της Μεσογείου, θα αποκτήσουν νέο ρόλο, με στόχο να διασφαλιστούν τα αμοιβαία συμφέροντα των δύο πλευρών. Παράλληλα, ορίστηκε προθεσμία τριών μηνών για την ολοκλήρωση της διαδικασίας μετασχηματισμού τους.

Ένα σημαντικό σκέλος της συμφωνίας αφορά και τις πολιτικές εγκαταστάσεις εντός των βάσεων, οι οποίες θα περιέλθουν στον έλεγχο των αρχών της Δαμασκού. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια νέα φάση στις σχέσεις των δύο χωρών, μετά την ανατροπή του Άσαντ στα τέλη του 2024, η οποία είχε πλήξει καίρια την επιρροή της Ρωσίας στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.

Η επίσκεψη του Σιμπάνι και ο χαρακτηρισμός της συμφωνίας

Ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών, Άσαντ ας Σιμπάνι, πραγματοποίησε επιθεώρηση των εγκαταστάσεων που εμπίπτουν στη συμφωνία, χαρακτηρίζοντάς την ως "ιστορική". Η κίνηση αυτή υπογραμμίζει τη βαρύτητα που αποδίδει η νέα ηγεσία στην επαναδιαπραγμάτευση των όρων παρουσίας της Ρωσίας στη χώρα. Η Μόσχα, από την πλευρά της, δεν έχει προβεί ακόμη σε επίσημο σχολιασμό της ανακοίνωσης, με το Κρεμλίνο να παραμένει σιωπηλό.

Η Ταρτούς και η Χμάιμιμ αποτελούσαν τα μοναδικά στρα военные προκεχωρημένα φυλάκια της Ρωσίας εκτός των συνόρων της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, οι βάσεις παρέμειναν επιχειρησιακές, γεγονός που καταδεικνύει τη σημασία τους για τα στρατηγικά σχέδια της Μόσχας στην περιοχή. Η συμφωνία για τη μετατροπή τους σε κέντρα εκπαίδευσης θεωρείται συμβιβαστική λύση, που επιτρέπει στη Ρωσία να διατηρήσει ένα αποτύπωμα στη Συρία, ενώ παράλληλα ικανοποιεί τις απαιτήσεις της νέας κυβέρνησης για περιορισμό της κυριαρχικής παρουσίας.

Ο έλεγχος του αεροδρομίου της Λαττάκειας

Σε μια παράλληλη εξέλιξη, η συριακή υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας ανακοίνωσε ότι ανέλαβε τον έλεγχο του διεθνούς αεροδρομίου της Λαττάκειας. Ο διευθυντής της υπηρεσίας, Όμαρ αλ Χάσρι, δήλωσε ότι η δραστηριότητα του αεροδρομίου, το οποίο βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με τη βάση της Χμάιμιμ, ήταν στενά συνδεδεμένη με τη ρωσική στρατιωτική παρουσία. Η υπηρεσία δεσμεύτηκε να εργαστεί για την αποκατάσταση των υποδομών, θεωρώντας το βήμα αυτό κρίσιμο για την επανένταξη των αεροδρομίων της χώρας στο εθνικό σύστημα πολιτικής αεροπορίας.

Η Δαμασκός έχει επανειλημμένα εκφράσει την πρόθεσή της να συνεργαστεί με τη Μόσχα, με τον πρόεδρο Άχμαντ ας Σάρα να έχει ήδη επισκεφθεί τη Ρωσία και να έχει συναντηθεί με τον Βλαντίμιρ Πούτιν δύο φορές μετά την ανάληψη των καθηκόντων του. Κατά την πρώτη επίσκεψη, τον Ιανουάριο, ο Ρώσος πρόεδρος είχε εξάρει τις προόδους στις διμερείς σχέσεις και είχε επαινέσει τον Σύρο ομόλογό του για τις προσπάθειες αποκατάστασης της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας.

Ωστόσο, οι σχέσεις των δύο χωρών εξακολουθούν να επιβαρύνονται από το ζήτημα του Μπασάρ αλ Άσαντ. Η Δαμασκός έχει ζητήσει επανειλημμένα την έκδοση του πρώην προέδρου, ο οποίος κατέφυγε στη Ρωσία μαζί με την οικογένειά του μετά την ανατροπή του. Νωρίτερα φέτος, το Κρεμλίνο προχώρησε και στην απόσυρση των ρωσικών δυνάμεων από το αεροδρόμιο της Καμισλί, στην ημιαυτόνομη κουρδική περιοχή της βορειοανατολικής Συρίας, σε μια κίνηση που ερμηνεύτηκε ως προσπάθεια εξορθολογισμού της παρουσίας του.