Για τη ρύθμιση της συνεπιμέλειας των παιδιών τοποθετήθηκε δημόσια η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, ξεκαθαρίζοντας ότι τη στήριξε και την ψήφισε στο πλαίσιο της κοινοβουλευτικής διαδικασίας. Μιλώντας στα Παραπολιτικά, η υπουργός επιχείρησε να βάλει τέλος στη συζήτηση περί «νυχτερινής» ή αιφνιδιαστικής νομοθέτησης, τονίζοντας ότι πρόκειται για διάταξη ενταγμένη στον κύριο κορμό του νομοσχεδίου και υπερψηφισμένη και από άλλα κόμματα.
Η παρέμβασή της έρχεται σε μια περίοδο όπου η συνεπιμέλεια παραμένει ένα από τα πιο φορτισμένα κοινωνικά και νομικά ζητήματα. Υποστηρικτές της μιλούν για εξισορρόπηση γονεϊκών ρόλων και δικαιωμάτων, ενώ επικριτές της προειδοποιούν για κινδύνους μηχανιστικής εφαρμογής, ιδίως σε περιπτώσεις ενδοοικογενειακής βίας ή έντονης σύγκρουσης. Σε αυτό το πλαίσιο, η κ. Μιχαηλίδου επέλεξε να τοποθετηθεί θεσμικά, επιμένοντας ότι η ρύθμιση δεν αποτελεί προσωπική επιλογή ή συγκυριακή πολιτική κίνηση, αλλά αποτέλεσμα κανονικής νομοθετικής επεξεργασίας.
Θεσμική ψήφος και πολιτική ευθύνη
Η υπουργός υπογράμμισε ότι η συνεπιμέλεια δεν «πέρασε νύχτα», αλλά συζητήθηκε, εντάχθηκε στον βασικό κορμό του νομοσχεδίου και έλαβε ευρύτερη κοινοβουλευτική στήριξη. Με αυτόν τον τρόπο επιχείρησε να απαντήσει στην κριτική περί ελλιπούς διαβούλευσης ή θεσμικής βιασύνης. Η θέση της συνοψίζεται σε ένα σαφές επιχείρημα: όταν μια διάταξη ψηφίζεται με διακομματική συναίνεση, η ευθύνη είναι συλλογική και όχι προσωποποιημένη.
Παράλληλα, η κ. Μιχαηλίδου φρόντισε να διαχωρίσει τη θεσμική της στάση από τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν με αφορμή τη χρήση της σχετικής τροπολογίας από την Όλγα Κεφαλογιάννη. Όπως τόνισε, δεν θα μπορούσε –ούτε θα ήθελε– να τοποθετηθεί στις προσωπικές επιλογές άλλου προσώπου, ιδίως σε ζητήματα οικογενειακής φύσης. Η επισήμανση αυτή δεν είναι τυχαία: δείχνει την προσπάθεια της κυβέρνησης να κρατήσει διακριτές τις γραμμές ανάμεσα στη νομοθεσία και στις ατομικές αποφάσεις πολιτικών προσώπων.
Συνεπιμέλεια, προσωπική στάση και κοινωνικός διάλογος
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η προσωπική τοποθέτηση της υπουργού. Αν και ξεκαθάρισε ότι στήριξε τη ρύθμιση, δήλωσε πως η ίδια δεν θα έκανε άμεσα χρήση της δυνατότητας που παρέχει. «Δεν νομίζω να το έκανα τόσο άμεσα», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας μια ανθρώπινη διάσταση σε μια κατά τα άλλα αυστηρά πολιτική συζήτηση. Η δήλωση αυτή αποκτά πρόσθετο βάρος, καθώς η κ. Μιχαηλίδου βρίσκεται σε μια νέα φάση ζωής, έχοντας μόλις παντρευτεί και αποκτήσει το πρώτο της παιδί.
Η αντίφαση –ή καλύτερα η ένταση– ανάμεσα στη θεσμική ψήφο και στην προσωπική επιφύλαξη αποτυπώνει ακριβώς τον πυρήνα του δημόσιου διαλόγου για τη συνεπιμέλεια. Άλλο η αρχή και άλλο η εφαρμογή. Άλλο το νομικό πλαίσιο και άλλο η κοινωνική πραγματικότητα. Η ίδια η υπουργός, έστω έμμεσα, αναγνωρίζει ότι καμία ρύθμιση δεν μπορεί να λειτουργήσει ως «έτοιμη συνταγή» για όλες τις οικογένειες.
Το κρίσιμο ερώτημα, επομένως, δεν είναι αν η συνεπιμέλεια ψηφίστηκε θεσμικά – αυτό έχει απαντηθεί. Είναι αν το κράτος διαθέτει τους μηχανισμούς, την ευαισθησία και τις ασφαλιστικές δικλίδες ώστε η εφαρμογή της να υπηρετεί πράγματι το συμφέρον του παιδιού και όχι μια αφηρημένη ισότητα επί χάρτου. Και σε αυτό το πεδίο, η πολιτική ευθύνη δεν τελειώνει με την ψήφο· μόλις ξεκινά.
