Σουηδία: Μικρό προβάδισμα κεντροαριστεράς πριν τις εκλογές

Στην τελική ευθεία προς τις βουλευτικές εκλογές της Κυριακής, η κεντροαριστερή αντιπολίτευση της Σουηδίας διατηρεί ένα μικρό αλλά επίμονο προβάδισμα έναντι του κυβερνητικού συνασπισμού, σύμφωνα με τρεις νέες δημοσκοπήσεις που δόθηκαν στη δημοσιότητα. Η εκλογική αναμέτρηση έχει αποκτήσει χαρακτηριστικά δημοψηφίσματος για τη συμμαχία της δεξιάς κυβέρνησης με την ακροδεξιά, καθώς οι ψηφοφόροι καλούνται να αποφασίσουν αν θα συνεχιστεί η συνεργασία με τους Σουηδούς Δημοκράτες ή αν θα υπάρξει αλλαγή πορείας.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η άνοδος των ακροδεξιών κομμάτων αποτελεί κυρίαρχη τάση. Στη Γερμανία, η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), που αντιτίθεται στη μετανάστευση και προωθεί στενότερους δεσμούς με τη Ρωσία, κέρδισε πρόσφατα τις εκλογές στη Σαξονία-Άνχαλτ. Στη Γαλλία, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η Μαρίν Λεπέν προηγείται ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027, ενισχύοντας την εικόνα μιας ευρύτερης μετατόπισης του εκλογικού σώματος προς τα δεξιά.

Στη Σουηδία, οι Σοσιαλδημοκράτες της Μαγκνταλένα Άντερσον θεωρούνται φαβορί για να αναλάβουν τη διακυβέρνηση, έπειτα από τέσσερα χρόνια στην αντιπολίτευση, αντικαθιστώντας τους κεντροδεξιούς Μετριοπαθείς του Ουλφ Κρίστερσον. Τα τέσσερα κεντροαριστερά κόμματα συγκεντρώνουν συνολικά ποσοστό μεταξύ 49,3% και 50,8%, που θα μπορούσε να τους εξασφαλίσει από 175 έως 180 έδρες στο 349μελές κοινοβούλιο, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις των εταιρειών Ipsos, Demoskop και Indikator Opinion. Αντίθετα, τα κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού των Μετριοπαθών και οι ακροδεξιοί Σουηδοί Δημοκράτες συγκεντρώνουν ποσοστό 47,6%-49%, που αντιστοιχεί σε 169-174 βουλευτές, με βάση τις ίδιες δημοσκοπήσεις που μεταδόθηκαν από τον ραδιοφωνικό σταθμό Swedish Radio και τις εφημερίδες Aftonbladet και DN.

Η συμμαχία της Άντερσον διατηρεί το προβάδισμα σε όλες τις δημοσκοπήσεις φέτος, με τις πιο πρόσφατες να δείχνουν ότι το μπλοκ θα εξασφαλίσει πλειοψηφία 10 εδρών στο κοινοβούλιο. Ωστόσο, μία από τις σημερινές δημοσκοπήσεις της δίνει προβάδισμα μόνο μίας έδρας, γεγονός που υπογραμμίζει την αβεβαιότητα και την οριακότητα της αναμέτρησης.

Στα μέσα Αυγούστου, η κεντροαριστερά προηγείτο με διαφορά 10 μονάδων σε πολλές δημοσκοπήσεις, και οι πολιτικοί αναλυτές εκτιμούσαν τότε ότι ήταν αδύνατον για τη δεξιά να κλείσει το χάσμα εγκαίρως. Η εξέλιξη αυτή καταδεικνύει τη δυναμική των τελευταίων εβδομάδων και τη ρευστότητα του πολιτικού σκηνικού.

Ο Κρίστερσον, από την πλευρά του, δηλώνει ότι αν κερδίσει ο συνασπισμός του, οι Σουηδοί Δημοκράτες, οι οποίοι έχουν ζητήσει συγγνώμη για τους παλαιούς δεσμούς τους με τον νεοναζισμό, θα συμμετάσχουν στην κυβέρνηση για πρώτη φορά. Η προοπτική αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και έχει καταστήσει τις εκλογές αυτές ιδιαίτερα κρίσιμες για το μέλλον της σουηδικής πολιτικής.

Η κεντροαριστερά παραμένει διχασμένη ως προς τα κόμματα που θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν σε μια κυβέρνηση με επικεφαλής τους Σοσιαλδημοκράτες. Ιδίως το Κέντρο και η Αριστερά αρνούνται να συνεργαστούν μεταξύ τους, ενώ υπάρχουν διαφορές και σε σημαντικά ζητήματα πολιτικής, από τον φόρο στους δισεκατομμυριούχους μέχρι την κατασκευή νέων πυρηνικών αντιδραστήρων. Ως αποτέλεσμα, οι διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό κυβέρνησης μπορεί να αποδειχθούν δύσκολες και χρονοβόρες, ενώ δεν αποκλείεται και ο σχηματισμός κυβέρνησης μειοψηφίας.

Παρά τις διαφορές τους, όλα τα κόμματα εκφράζουν τη στήριξή τους στην Ουκρανία στον πόλεμο απέναντι στη Ρωσία, επιθυμούν τον επανεξοπλισμό της Σουηδίας και υπόσχονται μέτρα για την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους διαβίωσης. Τα ζητήματα αυτά αναμένεται να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην τελική επιλογή των ψηφοφόρων, καθώς η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με σημαντικές προκλήσεις τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.