Στη Βουλή το πλαίσιο για ψυχολόγους — Στο επίκεντρο τα επαγγελματικά δικαιώματα

Υποχρεωτική εγγραφή σε νέο επαγγελματικό φορέα, ετήσια εισφορά και πειθαρχικές διαδικασίες εισάγει για τους ψυχολόγους το νομοσχέδιο του υπουργείου Υγείας, το οποίο συζητείται και οδηγείται προς ψήφιση στην Ολομέλεια την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου. Κρίσιμα ζητήματα επαγγελματικών δικαιωμάτων παραπέμπονται σε μεταγενέστερο προεδρικό διάταγμα, προκαλώντας αντιδράσεις και αιτήματα σαφούς νομοθετικής κατοχύρωσης.

Το κείμενο περιλαμβάνει ακόμη δύο νέα παρατηρητήρια ψυχικής υγείας, διατάξεις για το νοσηλευτικό προσωπικό και παρεμβάσεις στη λειτουργία νοσοκομείων. Οι τροπολογίες που το συνοδεύουν επεκτείνονται στην πρόληψη, στο αγροτικό πετρέλαιο, στο πόθεν έσχες και στην αξιολόγηση των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων.

Νέος Σύλλογος Ψυχολόγων: Υποχρεώσεις, εισφορές και εκκρεμή δικαιώματα

Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Ψυχολόγων προβλέπεται να λειτουργήσει ως Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου, με κεντρική διοίκηση και περιφερειακή διάρθρωση. Η εγγραφή στα μητρώα του καθίσταται προϋπόθεση νόμιμης επαγγελματικής δραστηριότητας. Μαζί με την άδεια ή τη βεβαίωση άσκησης επαγγέλματος, ο ψυχολόγος θα πρέπει να διαθέτει και βεβαίωση εγγραφής στον Σύλλογο.

Για όσους έχουν ήδη αδειοδοτηθεί, ορίζεται περιθώριο ενός έτους από τον διορισμό της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής. Εάν η εγγραφή δεν πραγματοποιηθεί, η αρμόδια περιφερειακή υπηρεσία θα ζητά την προσκόμιση της βεβαίωσης εντός πρόσθετης εύλογης προθεσμίας. Η άπρακτη παρέλευσή της θα επιφέρει αναστολή της άδειας μέχρι να ολοκληρωθεί η εγγραφή.

Η ετήσια συνδρομή καθορίζεται στα 60 ευρώ. Μειωμένο ποσό 30 ευρώ προβλέπεται για ειδικές κατηγορίες, στις οποίες περιλαμβάνονται άνεργοι και νέοι επαγγελματίες με εμπειρία έως πέντε χρόνια. Συγκροτούνται επίσης όργανα πειθαρχικού ελέγχου και καθορίζονται οι σχετικές διαδικασίες.

Η κυβερνητική επιλογή επιβάλλει συγκεκριμένες υποχρεώσεις στους επαγγελματίες, ενώ αφήνει τον καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων σε επόμενη κανονιστική πράξη. Η παραπομπή σε προεδρικό διάταγμα αποτελεί βασικό σημείο της πολιτικής αντιπαράθεσης, με την αντιπολίτευση να ζητά μεγαλύτερη σαφήνεια στο ίδιο το νομοσχέδιο.

Στον χώρο της ψυχικής υγείας προβλέπεται η συγκρότηση του Εθνικού Παρατηρητηρίου Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας και του Εθνικού Παρατηρητηρίου Ψυχιατροδικαστικής. Οι δύο φορείς αποκτούν επιστημονικό, συμβουλευτικό και γνωμοδοτικό ρόλο, υποστηρίζοντας το υπουργείο στον σχεδιασμό πολιτικής, στη βελτίωση των υπηρεσιών και στην προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών.

Για το νοσηλευτικό προσωπικό εισάγονται ρυθμίσεις που αφορούν τον κλινικό εκπαιδευτή και τον εφημερεύοντα νοσηλευτή, καθώς και διακριτές ειδικότητες νοσηλευτών και βοηθών νοσηλευτών στο ΕΣΥ. Περιλαμβάνονται επίσης παρεμβάσεις για τη στελέχωση και τη λειτουργία του Νοσοκομείου Θήρας, ειδικές προβλέψεις για την κατασκευή του νέου «Θεαγενείου», παρατάσεις υπηρεσίας γιατρών και αλλαγές στην αξιολόγηση και αποζημίωση φαρμάκων.

Η Νέα Δημοκρατία υπερασπίζεται το νομοσχέδιο, συνδέοντάς το με την οργανωμένη άσκηση του επαγγέλματος και την προστασία των πολιτών. Ο Άδωνις Γεωργιάδης έχει δηλώσει ότι οι ήδη αδειοδοτημένοι ψυχολόγοι διατηρούν τα δικαιώματά τους εφόσον εγγραφούν στον νέο Σύλλογο.

Κατά την επεξεργασία στην επιτροπή, ΣΥΡΙΖΑ και ΚΚΕ καταψήφισαν, ενώ τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης επιφυλάχθηκαν για την τελική τοποθέτησή τους στην Ολομέλεια. Το ΠΑΣΟΚ, μέσω της Ράνιας Θρασκιά, επισήμανε ασάφειες και μεταφορά ουσιαστικών αποφάσεων σε μελλοντικές ρυθμίσεις.

Ο ΣΥΡΙΖΑ άσκησε κριτική στη συγκέντρωση αρμοδιοτήτων και στις επιλογές αντιμετώπισης της υποστελέχωσης. Το ΚΚΕ επικέντρωσε στην πρόσβαση των λαϊκών οικογενειών στις υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Η Ελληνική Λύση εξέφρασε αντιρρήσεις για τις κανονιστικές εκκρεμότητες και τον υπουργικό διορισμό της προσωρινής διοίκησης.

Η ΝΙΚΗ ζήτησε ρητή κατοχύρωση των επαγγελματικών δικαιωμάτων. Η Πλεύση Ελευθερίας αναγνώρισε την ανάγκη συγκρότησης οργανωμένου πλαισίου, τονίζοντας παράλληλα ότι απαιτούνται εγγυήσεις ουσιαστικής πρόσβασης των πολιτών στις παρεχόμενες υπηρεσίες.

Οι τροπολογίες για πρόληψη, καύσιμα, πόθεν έσχες και πανεπιστήμια

Η πρώτη τροπολογία ρυθμίζει τη χρηματοδότηση των δράσεων του Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης «Σπύρος Δοξιάδης» που συνεχίζονται μετά την ολοκλήρωση των αντίστοιχων έργων του Ταμείου Ανάκαμψης. Η κάλυψη από τον ΕΟΠΥΥ περιλαμβάνει ρητά επισκέψεις σε γιατρούς, εξετάσεις, αναλώσιμα και φαρμακευτική θεραπεία.

Για τις συνεχιζόμενες δράσεις προσυμπτωματικού ελέγχου προβλέπεται μηδενική συμμετοχή των δικαιούχων, ανεξάρτητα από ασφαλιστική ικανότητα και χωρίς τη σχετική επιβάρυνση υπέρ ΕΟΠΥΥ. Καθορίζονται επίσης θέματα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, έκδοσης και εκτέλεσης παραπεμπτικών, καθώς και χρηματοδότησης των απαραίτητων πληροφοριακών συστημάτων.

Οι αποζημιώσεις επισκέψεων και εξετάσεων θα μπορούν να προσδιορίζονται με κοινές υπουργικές αποφάσεις. Ως ανώτατο όριο τίθενται οι τιμές των αντίστοιχων δράσεων του προγράμματος.

Για το αγροτικό πετρέλαιο προβλέπονται διαφορετικοί μηχανισμοί ανά περίοδο κατανάλωσης. Μέχρι τις 31 Οκτωβρίου 2026 εφαρμόζεται επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στους δικαιούχους αγρότες. Από την 1η Νοεμβρίου, ειδική ψηφιακή εφαρμογή της ΑΑΔΕ θα χρησιμοποιείται για την αφαίρεση του ΕΦΚ και του ΦΠΑ που αντιστοιχεί σε αυτόν απευθείας από το τιμολόγιο αγοράς.

Τα ποσά που αφαιρούνται θα επιστρέφονται στους πρατηριούχους. Οι επιστροφές προστατεύονται από κατάσχεση, εκχώρηση και συμψηφισμό με χρέη. Οι δικαιούχοι, οι διαδικαστικές προϋποθέσεις και η μέγιστη ετήσια ποσότητα καυσίμου θα εξειδικεύονται με κοινή απόφαση.

Στις ετήσιες δηλώσεις πόθεν έσχες καθιερώνεται ως σταθερό όριο υποβολής η 31η Δεκεμβρίου. Αντικαθίσταται έτσι ο υπολογισμός της προθεσμίας με βάση το τρίμηνο που ακολουθεί τη λήξη των φορολογικών δηλώσεων. Η πρόβλεψη εφαρμόζεται και στις ετήσιες δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης και οικονομικών συμφερόντων του 2026, που αφορούν τη χρήση 2025. Για τις αρχικές δηλώσεις διατηρείται η υφιστάμενη προθεσμία.

Στην ίδια τροπολογία εντάσσονται διατάξεις για λογιστικές εργασίες των νοσοκομείων και για το προσωπικό δημοτικών παιδικών σταθμών. Η προθεσμία σύστασης θέσεων παρατείνεται μέχρι τις 30 Νοεμβρίου, ενώ ο προγραμματισμός προσλήψεων μετατίθεται στις 15 Ιανουαρίου 2027.

Η δεύτερη τροπολογία παρεμβαίνει στις διαδικασίες εξωτερικής αξιολόγησης και πιστοποίησης της ΕΘΑΑΕ, τόσο για τα δημόσια πανεπιστήμια όσο και για τα παραρτήματα Νομικών Προσώπων Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης.

Προβλέπει μητρώα εμπειρογνωμόνων, φοιτητών και επαγγελματιών και συγκρότηση, κατά κανόνα, πενταμελών επιτροπών. Για αξιολογητές με προηγούμενη σύνδεση με το εξεταζόμενο ίδρυμα τίθεται πενταετές κώλυμα. Ευθύνη των μελών για πράξεις ή παραλείψεις προβλέπεται εφόσον διαπιστώνεται δόλος ή βαριά αμέλεια.

Οι πράξεις συγκρότησης των επιτροπών θα δημοσιεύονται στη «Διαύγεια». Προβλέπεται επίσης απαλλαγή από την υποχρέωση δημοσίευσης σε ΦΕΚ, με αναδρομική εφαρμογή από τις 24 Ιανουαρίου 2020. Εκκρεμείς διαδικασίες πιστοποίησης μπορούν να προχωρήσουν βάσει μεταβατικών όρων, ενώ ολοκληρωμένα στάδια διατηρούνται εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις του ισχύοντος πλαισίου.