Στουρνάρας: Ανάπτυξη με επενδύσεις και παραγωγικότητα
πρΑΙμ Σύνοψη Άρθρου
- Ο Γιάννης Στουρνάρας δήλωσε ότι οι προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας βελτιώνονται.
- Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ μειώθηκε 26% και το διαθέσιμο εισόδημα 36% κατά την κρίση, με τις απώλειες να παραμένουν.
- Οι επενδύσεις πάγιου κεφαλαίου αυξήθηκαν από 11% του ΑΕΠ το 2019 σε 18% το 2025.
- Η παραγωγικότητα της εργασίας παραμένει κάτω από τα προ κρίσης επίπεδα, παρά τη βελτίωση.
- Το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών παραμένει, με τις Άμεσες Ξένες Επενδύσεις να καλύπτουν περίπου το ήμισυ το 2025.
Η ελληνική οικονομία έχει αφήσει πίσω της την οξεία φάση της κρίσης, με τις προοπτικές ανάπτυξης να βελτιώνονται διαρκώς, όπως επεσήμανε ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, μιλώντας στο συνέδριο Money and Banking Conference στο Μπουένος Άιρες. Σύμφωνα με τον κ. Στουρνάρα, η συσσώρευση κεφαλαίου και η ενίσχυση της παραγωγικότητας αποτελούν πλέον τους βασικούς πυλώνες που στηρίζουν την εκτιμώμενη δυνητική ανάπτυξη της χώρας. Ωστόσο, η γήρανση του πληθυσμού αναμένεται να περιορίσει τη συμβολή της εργασίας προς το τέλος της δεκαετίας, ενώ οι απώλειες εισοδήματος από την κρίση παραμένουν ακόμη ακάλυπτες, γεγονός που υπογραμμίζει τις διαρθρωτικές προκλήσεις.
Οι επιπτώσεις της κρίσης στα εισοδήματα
Κατά την κορύφωση της κρίσης, το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ είχε υποχωρήσει κατά περίπου 26% σε σύγκριση με τα προ κρίσης επίπεδα, ενώ το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών σημείωσε πτώση περίπου 36%. Και τα δύο αυτά μεγέθη εξακολουθούν να παραμένουν χαμηλότερα από τα επίπεδα που είχαν καταγραφεί πριν από την κρίση, ενώ η Ελλάδα υστερεί ακόμη και σήμερα έναντι του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά το κατά κεφαλήν εισόδημα. Για να επαναληφθεί η πορεία σύγκλισης με την υπόλοιπη Ευρώπη, τα πραγματικά εισοδήματα θα πρέπει να αυξάνονται με ρυθμούς ταχύτερους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο για σειρά ετών, όπως τόνισε ο διοικητής της ΤτΕ.
Η δυναμική των επενδύσεων και των εξαγωγών
Παρά τις προκλήσεις, οι επενδύσεις έχουν ενισχυθεί αισθητά τα τελευταία χρόνια. Οι επενδύσεις πάγιου κεφαλαίου αυξήθηκαν από περίπου 11% του ΑΕΠ το 2019 σε περίπου 18% το 2025, με τη σύνθεσή τους να αλλάζει προς όφελος του εξοπλισμού, της έρευνας, του λογισμικού και άλλων άυλων υποδομών. Παράλληλα, οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών, που στις αρχές της δεκαετίας του 2000 αντιστοιχούσαν περίπου στο ένα πέμπτο του ΑΕΠ, έχουν πλέον φθάσει κοντά στα δύο πέμπτα, καταδεικνύοντας μια στροφή προς την εξωστρέφεια.
Στην επενδυτική αυτή ώθηση συνέβαλαν καθοριστικά και οι πόροι του ευρωπαϊκού Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η Ελλάδα έχει τη μεγαλύτερη κατανομή πόρων σε σχέση με το ΑΕΠ της και συγκαταλέγεται στις χώρες που έχουν εξασφαλίσει υψηλές εκταμιεύσεις, εκπληρώνοντας τα συμφωνημένα ορόσημα μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων. Το δανειακό σκέλος του μηχανισμού έχει επίσης κινητοποιήσει ιδιωτικά κεφάλαια, σε συνδυασμό με τον τραπεζικό δανεισμό, με τους πόρους να κατευθύνονται μεταξύ άλλων σε υποδομές, δεξιότητες και την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση. Το ζητούμενο, όπως επεσήμανε ο κ. Στουρνάρας, είναι αυτά τα έργα να αυξήσουν την παραγωγική ικανότητα της οικονομίας.
Η παραγωγικότητα ως αδύναμος κρίκος
Η παραγωγικότητα παραμένει ωστόσο το αδύναμο σημείο της ελληνικής οικονομίας. Παρά τη βελτίωση που έχει σημειωθεί πρόσφατα, η παραγωγικότητα της εργασίας εξακολουθεί να βρίσκεται κάτω από τα προ κρίσης επίπεδα. Η άνοδός της κρίνεται απαραίτητη προκειμένου οι επιχειρήσεις να μπορούν να ανταγωνίζονται διεθνώς και οι πραγματικοί μισθοί να αυξάνονται χωρίς να υπονομεύεται η ανταγωνιστικότητά τους. Δεδομένου ότι η συμμετοχή της εργασίας αναμένεται να μειωθεί λόγω της γήρανσης του πληθυσμού, η μελλοντική ανάπτυξη θα εξαρτηθεί σε μεγαλύτερο βαθμό από τις επενδύσεις, την τεχνολογική αναβάθμιση και την καλύτερη αξιοποίηση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού.
Η εξωτερική ανισορροπία και οι προοπτικές
Παραμένει επίσης η εξωτερική ανισορροπία, με το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και την εξάρτηση από εισαγωγές και εξωτερική χρηματοδότηση να αποτελούν διαρθρωτικά χαρακτηριστικά. Η αυξημένη συμβολή των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων στη χρηματοδότηση του ελλείμματος, περίπου στο μισό το 2025 έναντι 4% το 2008, αποτελεί μεν βελτίωση, δεν αρκεί όμως για να διορθώσει μόνιμα την ανισορροπία. Απαιτούνται υψηλότερη εγχώρια αποταμίευση και επενδύσεις που θα ενισχύσουν τις εξαγωγές.
Η δημοσιονομική προσαρμογή και η επιστροφή της χώρας στην επενδυτική βαθμίδα αποκατέστησαν μέρος της εμπιστοσύνης των αγορών. Το επόμενο στοίχημα, σύμφωνα με τον κ. Στουρνάρα, είναι να μετατραπεί αυτή η εμπιστοσύνη σε παραγωγικότητα, υψηλότερα εισοδήματα και σταθερή σύγκλιση με την υπόλοιπη Ευρώπη, διασφαλίζοντας έτσι μια βιώσιμη αναπτυξιακή πορεία.
Πιο Δημοφιλή
Πιο Πρόσφατα
Στουρνάρας: Ανάπτυξη με επενδύσεις και παραγωγικότητα