Τέλος εποχής για τις παραδοσιακές στρατηγικές επενδύσεων – Ποιοι θα κερδίσουν στη «μεταμοντέρνα» αγορά

Οι χρηματιστηριακές αγορές φαίνεται πως εισέρχονται σε μια νέα, πιο περίπλοκη φάση, στην οποία οι στρατηγικές που κυριάρχησαν επί δεκαετίες δεν υπόσχονται πλέον τις ίδιες αποδόσεις. Σύμφωνα με τον Πίτερ Όπενχάιμερ, επικεφαλής στρατηγικής μετοχών της Goldman Sachs, η εποχή του απλού «αγόρασε και κράτα» (buy & hold) σε ευρείας βάσης δείκτες, όπως ο S&P 500, ανήκει στο παρελθόν. Όσοι επενδυτές επιμείνουν σε τέτοιες προσεγγίσεις, χωρίς να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, διατρέχουν σοβαρό κίνδυνο να βρεθούν πίσω από τις εξελίξεις και να δουν τις αποδόσεις τους να υποχωρούν.

Ο Όπενχάιμερ χαρακτηρίζει την τρέχουσα περίοδο ως τον «μεταμοντέρνο κύκλο» των αγορών. Όπως εξηγεί, η προηγούμενη χρυσή εποχή, που διήρκεσε από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως το 2022, ωφελήθηκε από ένα εξαιρετικά υποστηρικτικό μακροοικονομικό πλαίσιο. Τότε, ο πληθωρισμός υποχωρούσε, τα επιτόκια μειώνονταν συνεχώς και η παγκοσμιοποίηση επιταχυνόταν. Οι πολιτικές απορρύθμισης και φοροελαφρύνσεων, όπως αυτές του Ρίγκαν στις ΗΠΑ, ενίσχυσαν την αποδοτικότητα των επιχειρήσεων και ώθησαν τα χρηματιστήρια σε ιστορικά υψηλά.

Ωστόσο, αυτή η περίοδος σταθερότητας και υψηλών αποδόσεων φαίνεται να έχει κλείσει οριστικά. Οι εμπορικοί πόλεμοι που ξεκίνησε η διοίκηση Τραμπ, η διαταραχή των εφοδιαστικών αλυσίδων κατά την πανδημία και η γενικότερη τάση αποπαγκοσμιοποίησης οδηγούν σε ένα νέο περιβάλλον, περισσότερο ασταθές και απαιτητικό. Η Goldman Sachs παρατηρεί ότι οι επενδυτές καλούνται πλέον να κινηθούν με μεγαλύτερη ευελιξία και προσοχή, εντοπίζοντας τις νέες ευκαιρίες μέσα σε ένα τοπίο που μεταβάλλεται ραγδαία.

Στα χαρακτηριστικά της νέας εποχής συγκαταλέγονται οι εξής παράγοντες: υψηλά επίπεδα δημόσιου χρέους, που διατηρούν τις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων σε υψηλά επίπεδα, επίμονος πληθωρισμός και σταθερή αύξηση των τιμών των βασικών αγαθών και υπηρεσιών, καθώς και μια δημογραφική γήρανση που πιέζει αρνητικά τη σχέση ανάπτυξης και εταιρικής κερδοφορίας. Οι αποτιμήσεις των μετοχών έχουν ήδη φτάσει σε ιστορικά υψηλά, με τα περιθώρια κερδοφορίας ως ποσοστό του ΑΕΠ να κινούνται επίσης σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα. Όλα αυτά, όπως τονίζει ο Όπενχάιμερ, περιορίζουν το περιθώριο για «πολλαπλασιαστική επέκταση» (multiple expansion) και καθιστούν τις μελλοντικές αποδόσεις από τους μεγάλους δείκτες πιθανόν χαμηλότερες από τους προηγούμενους υπερκύκλους.

Στο επίκεντρο της νέας δυναμικής βρίσκεται η τεχνητή νοημοσύνη. Η Goldman Sachs εκτιμά ότι οι εταιρείες που θα καταφέρουν να ενσωματώσουν αποτελεσματικά τις τεχνολογίες AI στις παραγωγικές τους διαδικασίες θα είναι οι αυριανοί ηγέτες. Εταιρείες όπως οι Nvidia, Microsoft, Amazon και Meta βρίσκονται ήδη στο προσκήνιο, αλλά το πραγματικό στοίχημα βρίσκεται στην αξιοποίηση της AI σε ευρύτερο επίπεδο, το οποίο αναμένεται να οδηγήσει σε έναν νέο κύκλο «διακριτών νικητών και ηττημένων». Οι διαφορές θα είναι εμφανείς όχι μόνο ανάμεσα σε εταιρείες, αλλά και σε γεωγραφικές περιοχές και επενδυτικά στυλ.

Στο πλαίσιο αυτό, η Goldman βλέπει ευκαιρίες και εκτός ΗΠΑ. Η ευρωπαϊκή αγορά, που επί χρόνια υπολειπόταν σε απόδοση σε σχέση με τη Wall Street, αναδεικνύεται πλέον ως πεδίο με ενδιαφέρον. Ειδικά εταιρείες που επενδύουν σε καινοτομία και κεφαλαιουχικό εξοπλισμό, ενδέχεται να προσφέρουν σημαντική υπεραξία στο μέλλον. Η παγκόσμια διαφοροποίηση καθίσταται λοιπόν επιτακτική για τη νέα επενδυτική στρατηγική.

Η τρέχουσα συγκυρία, με το 2025 να προδιαγράφεται ως έτος κρίσιμο για την παγκόσμια οικονομία και τις κεφαλαιαγορές, δείχνει ότι οι ΗΠΑ, αν και διατηρούν ανοδική πορεία στους βασικούς δείκτες όπως ο S&P 500 και ο Nasdaq – ενισχυμένοι και από θετικές δικαστικές εξελίξεις υπέρ των Alphabet και Apple – δεν είναι πλέον οι μοναδικοί παίκτες που προσελκύουν το επενδυτικό ενδιαφέρον. Ήδη, ορισμένες διεθνείς αγορές έχουν επιτύχει καλύτερες αποδόσεις από τις αμερικανικές, όταν μετατρέπονται σε δολάρια, κάτι που αντανακλά την ανάγκη ευρύτερης γεωγραφικής τοποθέτησης.

Το μήνυμα της Goldman Sachs προς τους επενδυτές είναι σαφές: η αγορά έχει αλλάξει δομικά. Όσοι το συνειδητοποιήσουν έγκαιρα και κινηθούν με στρατηγική και ευελιξία, έχουν την ευκαιρία να βγουν κερδισμένοι από τη νέα εποχή. Αντίθετα, οι παραδοσιακές προσεγγίσεις παθητικής επένδυσης σε ευρείς δείκτες ενδέχεται να μην αποδώσουν τα αναμενόμενα. Ο «μεταμοντέρνος» κύκλος δεν συγχωρεί την αδράνεια, αλλά επιβραβεύει τη διορατικότητα και την προσαρμοστικότητα.