«Θελήσατε ελευθερία; Θα πάρετε φυλακή» –Το Κομβόι Ελευθερίας απέναντι στον κρατικό μηχανισμό

Σε σημαντική αυστηροποίηση της στάσης της φαίνεται πως προχωρά η καναδική Εισαγγελία απέναντι στους πρωταγωνιστές του κινήματος «Κομβόι Ελευθερίας», Ταμάρα Λιτς και Κρις Μπάρμπερ, οι οποίοι είχαν ηγηθεί της μαζικής διαμαρτυρίας ενάντια στους περιορισμούς της COVID-19. Όπως αποκάλυψε η ίδια η Λιτς σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα X (πρώην Twitter), οι εισαγγελικές αρχές ζητούν πλέον ποινές επτά και οκτώ ετών αντίστοιχα, έναντι των δύο ετών που είχαν προτείνει τον Απρίλιο.

Η νέα εισήγηση των εισαγγελέων έρχεται λίγο πριν την κρίσιμη ακρόαση για την επιμέτρηση των ποινών, που έχει οριστεί για τις 23 Ιουλίου στην Οττάβα. Μέχρι στιγμής, δεν έχει υπάρξει επίσημη τοποθέτηση από το Γραφείο της Ομοσπονδιακής Εισαγγελίας.

Η Λιτς και ο Μπάρμπερ είχαν συλληφθεί τον Φεβρουάριο του 2022, έπειτα από εβδομάδες έντονων διαδηλώσεων και αποκλεισμών στους δρόμους της Οττάβας. Το κίνημα είχε ξεκινήσει ως αντίδραση στην υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού για τους διασυνοριακούς οδηγούς φορτηγών, αλλά σύντομα εξελίχθηκε σε γενικευμένη κινητοποίηση κατά των υγειονομικών μέτρων.

Η καναδική κυβέρνηση, σε μια από τις σπάνιες εφαρμογές του Νόμου Έκτακτης Ανάγκης, επέβαλε αυστηρούς περιορισμούς, δίνοντας ευρείες εξουσίες στις αρχές, περιλαμβανομένων συλλήψεων και «παγώματος» τραπεζικών λογαριασμών διαδηλωτών.

Οι ποινές που ζητούνται τώρα έρχονται σε πλήρη αντίθεση με το αρχικό αίτημα της Εισαγγελίας, που πρότεινε διετή κάθειρξη και για τους δύο. Η υπεράσπιση αντέδρασε έντονα, ενώ έχει προηγηθεί και αίτηση αναστολής της διαδικασίας από την πλευρά του Μπάρμπερ, με την αιτιολογία ότι είχε λάβει εσφαλμένες νομικές συμβουλές από αστυνομικούς και δικηγόρους σχετικά με τη νομιμότητα των ενεργειών του. Η αίτηση αυτή απορρίφθηκε από το δικαστήριο τον Μάιο.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη και μια πολυδάπανη αστική υπόθεση, καθώς ομάδα κατοίκων της Οτάβας, επιχειρηματιών και συνδικαλιστών έχει καταθέσει αγωγή 290 εκατομμυρίων δολαρίων κατά των Λιτς, Μπάρμπερ και άλλων συμμετεχόντων.

Ετυμηγορία

Οι δύο διοργανωτές κατηγορούνταν για πρόκληση δημόσιας όχλησης, υποκίνηση σε όχληση, εκφοβισμό, παρεμπόδιση αστυνομικών δυνάμεων και υποκίνηση άλλων σε παρόμοιες ενέργειες. Επιπλέον, ο Μπάρμπερ κατηγορούνταν για παρακίνηση σε παραβίαση δικαστικής απόφασης μέσω βίντεο στο TikTok, στο οποίο φαινόταν να ενθαρρύνει το κορνάρισμα των οδηγών σε περίπτωση προσέγγισης αστυνομικών, παρά το σχετικό δικαστικό περιοριστικό μέτρο.

Στην απόφαση που εκδόθηκε στις 3 Απριλίου 2025, οι δύο κατηγορούμενοι κρίθηκαν ένοχοι για πρόκληση όχλησης, ενώ ο Μπάρμπερ κρίθηκε επίσης ένοχος για υποκίνηση σε παραβίαση δικαστικής εντολής. Η Δικαστής Χέδερ Πέρκινς-ΜακΒέι από το Δικαστήριο Δικαιοσύνης του Οντάριο απόρριψε τις υπόλοιπες κατηγορίες λόγω ανεπαρκών αποδεικτικών στοιχείων, ενώ η κατηγορία της υποκίνησης σε όχληση αποσύρθηκε μετά από αίτημα της Εισαγγελίας.

Δώδεκα ημέρες αργότερα, στις 15 Απριλίου, ο Μπάρμπερ ανέφερε μέσω Facebook ότι η Εισαγγελία ζητούσε ποινές φυλάκισης δύο ετών για εκείνον και τη Λιτς, ενώ έκανε γνωστό ότι προτίθετο να κατασχέσει ή να δημοπρατήσει το φορτηγό του, γνωστό ως «Big Red», το οποίο ηγήθηκε της πορείας από τη Σασκάτσεβαν προς την Οττάβα. Η Λιτς επιβεβαίωσε αργότερα την ίδια ημέρα ότι είχε κατατεθεί και σχετική αίτηση για τη δήμευση του οχήματος.

Αίτηση αναστολής διαδικασίας

Στις 16 Απριλίου, η δικηγόρος του Μπάρμπερ, Νταϊάν Μάγκας, υπέβαλε αίτηση αναστολής της διαδικασίας στο Ποινικό Δικαστήριο του Οντάριο, επικαλούμενη «επίσημα προκληθείσα εσφαλμένη ερμηνεία του νόμου». Υποστήριξε ότι ο εντολέας της είχε λάβει εσφαλμένες νομικές συμβουλές από προηγούμενους δικηγόρους, αστυνομικούς και ανώτερο δικαστικό λειτουργό σχετικά με τη νομιμότητα της διαμαρτυρίας.

Η αίτηση ανέφερε ότι ο ανώτερος αξιωματικός της αστυνομίας της Οττάβα, Ράσελ Λούκας, είχε καταθέσει πως η αστυνομία είχε εκ των προτέρων γνώση για την έλευση του Κομβόι και είχε εγκρίνει το πλάνο στάθμευσης των διαδηλωτών στο κέντρο της πόλης. Σύμφωνα με την υπεράσπιση, στους οδηγούς φορτηγών και στους αστυνομικούς είχαν δοθεί χάρτες που υποδείκνυαν τη στάθμευση επί της οδού Ουέλλινγκτον, ενώ ο Μπάρμπερ είχε λάβει σαφή εντολή να σταθμεύσει εκεί.

Η Μάγκας υποστήριξε επίσης ότι μετά από δύο ακροαματικές διαδικασίες σχετικά με την απαγόρευση κορναρίσματος, ο Μπάρμπερ είχε ενημερωθεί από τον τότε δικηγόρο του ότι ο δικαστής είχε επιτρέψει τη συνέχιση της διαμαρτυρίας, εφόσον αυτή διεξαγόταν ειρηνικά. Του είχε επίσης μεταφερθεί ότι σε περίπτωση παραβίασης της εντολής, θα επρόκειτο για αστικό αδίκημα και όχι για ποινικό.

Απόρριψη της αίτησης

Στις 16 Μαΐου, οι εισαγγελείς απέρριψαν τους ισχυρισμούς της υπεράσπισης, λέγοντας ότι δεν υπάρχει αποδεικτικό στοιχείο πως ο Μπάρμπερ αναρωτήθηκε για τη νομιμότητα των πράξεών του. Υποστήριξαν ότι κανένας αστυνομικός ή δημόσιος λειτουργός δεν κατέθεσε πως του ζητήθηκε συμβουλή από τον ίδιο και ότι δεν υπήρξε άμεση επικοινωνία με τον ανώτερο δικαστή. Επίσης, ανέφεραν ότι ο δικηγόρος του Μπάρμπερ δεν αποτελεί κατάλληλο κρατικό φορέα ώστε να εκπροσωπεί γνώμη δικαστή.

Στις 17 Ιουλίου, το Κέντρο Δικαιοσύνης για τις Συνταγματικές Ελευθερίες (Justice Centre for Constitutional Freedoms – JCCF) ανακοίνωσε ότι η αίτηση της υπεράσπισης για αναστολή της διαδικασίας απορρίφθηκε, προσθέτοντας ότι η επόμενη ακρόαση θα επικεντρωθεί αποκλειστικά στην επιμέτρηση της ποινής του Μπάρμπερ.

Το Κέντρο παρέχει επίσης νομική υποστήριξη σε ξεχωριστή υπόθεση, όπου δύο κάτοικοι της Οτάβας, ένα εστιατόριο και ένα τοπικό συνδικάτο έχουν καταθέσει ομαδική αγωγή ύψους 290 εκατομμυρίων δολαρίων εναντίον των Λιτς, Μπάρμπερ και άλλων συμμετεχόντων στο Κομβόι Ελευθερίας από τον Φεβρουάριο του 2022.