Η άνοδος δεν χαρίζεται. Κερδίζεται. Με πολιτικό ιδρώτα, με συνέπεια, με στρατηγική και –κυρίως– με επίγνωση της στιγμής. Το ΠαΣοΚ του Νίκου Ανδρουλάκη, παρότι δέχεται πίεση τόσο από τα δεξιά όσο και από τα αριστερά του, επιχειρεί να δώσει απαντήσεις με το δικό του, ξεχωριστό ιδεολογικό αποτύπωμα. Και αυτές τις απαντήσεις δεν τις αναζητά μόνο στην αντιπολίτευση εκ του ασφαλούς, αλλά στην υπεύθυνη κατάθεση προτάσεων, στον θεσμικό λόγο και στη δημόσια λογοδοσία.
Στη Χαριλάου Τρικούπη γνωρίζουν καλά, πως ο μόνος τρόπος για να ανεβάσουν το ΠαΣοΚ από το επίπεδο της εφεδρείας στο πεδίο της κυρίαρχης αντιπολιτευτικής πρότασης είναι η συγκρότηση. Αυτή τη γραμμή ακολουθούν σταθερά, επιμένοντας στον «προγραμματικό λόγο» που διαφοροποιεί το κόμμα από τις υπόλοιπες φωνές του πολιτικού συστήματος. Το δείγμα γραφής ήρθε πρόσφατα με την πρόταση για σύσταση προανακριτικής επιτροπής, όπου το κόμμα μίλησε καθαρά: κακούργημα, όχι πλημμέλημα, για την υπόθεση των Τεμπών.
Το στοιχείο που καταγράφεται από πολιτικούς αναλυτές είναι η προσήλωση στη διαδικασία. Η κοινοβουλευτική ομάδα συνεδρίασε επί δίωρο. Οι βουλευτές ενημερώθηκαν λεπτομερώς. Η πρόταση παρουσιάστηκε δομημένα. Το ΠαΣοΚ –και δη η ομάδα του Χρήστου Κακλαμάνη που ανέλαβε την πρωτοβουλία– δεν επιχείρησε εντυπωσιασμούς. Επένδυσε στο πολιτικό περιεχόμενο. Και αυτό καταγράφηκε, όχι μόνο από τους κοινοβουλευτικούς συντάκτες, αλλά και από τους πολίτες.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης πήγε μάλιστα ένα βήμα παραπέρα: συνέδεσε την ποινική υπόσταση της υπόθεσης με την πολιτική συγκάλυψη, «δείχνοντας» το ενδοκυβερνητικό deal Μητσοτάκη–Καραμανλή. Κατηγόρησε το Μαξίμου για υπόγειες συνεννοήσεις και εκ των προτέρων συμφωνίες, δημιουργώντας εσωκομματική αναταραχή στη ΝΔ.
Το ΠαΣοΚ, ωστόσο, δεν στέκεται μόνο εκεί. Γνωρίζουν καλά οι επιτελείς του κόμματος ότι το πολιτικό διακύβευμα δεν είναι μόνο η διαχείριση μιας τραγωδίας, αλλά η επιστροφή της πολιτικής στην καθημερινότητα των πολιτών. Γι’ αυτό και επιμένουν στην κοινωνική ατζέντα: από την προστασία της πρώτης κατοικίας μέχρι την επαναφορά του ΕΚΑΣ και του 13ου μισθού, από τη φορολογική δικαιοσύνη μέχρι την ανάσχεση της δημογραφικής κατάρρευσης, από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέχρι τη μεταρρύθμιση του διοικητικού μοντέλου.
Το στοιχείο-κλειδί όμως παραμένει η εξωτερική πολιτική. Εκεί, το ΠαΣοΚ αισθάνεται ότι έχει ιστορικό πλεονέκτημα και ιδεολογικό έρεισμα. Από τον Ανδρέα Παπανδρέου και τον Κάρολο Παπούλια, μέχρι τον Γιώργο Παπανδρέου, η παράταξη έχει αφήσει αποτύπωμα. Και τώρα, ο εκπρόσωπος τύπου Κώστας Τσουκαλάς διαμηνύει: «Η Τουρκία δεν έχει θέση στην ευρωπαϊκή αμυντική αρχιτεκτονική». Μια θέση που έρχεται σε αντίθεση με τη «συναίνεση χαμηλών τόνων» που καλλιεργεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη, η οποία –σύμφωνα με την Χαριλάου Τρικούπη– έχει οδηγήσει στην υποβάθμιση της ελληνικής διπλωματικής ισχύος.
Η ανάδειξη των εθνικών θεμάτων γίνεται με τεχνική ακρίβεια. Όχι φωνές. Θέσεις. Και οι θέσεις αυτές συνοδεύονται από την εξαγγελία θεσμικών πρωτοβουλιών: το ΠαΣοΚ φιλοδοξεί να είναι ο εγγυητής της εθνικής κυριαρχίας, όχι ο υπέρμαχος της στείρας πατριδοκαπηλίας.
Η συνολική εικόνα είναι σαφής: το ΠαΣοΚ δεν βρίσκεται στην τελική ευθεία εκλογικής απογείωσης. Βρίσκεται, όμως, σε πορεία συγκρότησης πολιτικού προφίλ, σε απόσταση από την ταύτιση με τον κυβερνητισμό αλλά και τον εύκολο λαϊκισμό. Και ο Ανδρουλάκης, με τα λάθη του και τις επιφυλάξεις του, επενδύει σε αυτό: ότι η σοβαρότητα δεν είναι μειονέκτημα στην πολιτική· είναι όρος για τη μεγάλη επιστροφή.
