Τουρκία μπλοκάρει το μεγάλο σχέδιο του ΝΑΤΟ

Σε μια κίνηση που προκαλεί έντονο προβληματισμό στους κόλπους της Συμμαχίας, η Τουρκία αρνήθηκε να δώσει την έγκρισή της για την αναβάθμιση του στρατιωτικού δικτύου αγωγών καυσίμων του ΝΑΤΟ, ενός έργου προϋπολογισμού 27 δισεκατομμυρίων ευρώ. Σύμφωνα με πληροφορίες του Politico, οι οποίες επικαλούνται δύο διπλωματικές πηγές της Συμμαχίας, η Άγκυρα επιχειρεί την ύστατη στιγμή να εξασφαλίσει παραχωρήσεις, θέτοντας ως όρο την προτεραιοποίηση της χρηματοδότησης για τα έργα που βρίσκονται εντός των τουρκικών συνόρων.

Η άρνηση της Τουρκίας εκδηλώθηκε κατά τη διάρκεια συνάντησης των 32 πρεσβευτών του ΝΑΤΟ την προηγούμενη εβδομάδα, παρά το γεγονός ότι είχε επιτευχθεί ένας προσωρινός συμβιβασμός νωρίτερα μέσα στον μήνα. Οι δύο διπλωμάτες, που μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας για να περιγράψουν τις απόρρητες συζητήσεις, ανέφεραν ότι η τουρκική πλευρά καθιστά σαφές πως δεν πρόκειται να εγκρίνει την πρόταση, εκτός εάν τα 21 έργα σε τουρκικό έδαφος χαρακτηριστούν ως επιλέξιμα για επιταχυνόμενη χρηματοδότηση. Η απαίτηση αυτή αντανακλά την ανησυχία της Άγκυρας ότι το μεγαλύτερο μέρος των κονδυλίων θα κατανεμηθεί κατά την πρώτη πενταετία της αναβάθμισης.

Το παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων

Οι χώρες του ΝΑΤΟ βρίσκονται σε μια κρίσιμη φάση διαπραγματεύσεων για την οριστικοποίηση της συμφωνίας, η οποία προβλέπει την επέκταση του υπάρχοντος δικτύου αγωγών μήκους 10.000 χιλιομέτρων. Το δίκτυο αυτό, που χρονολογείται από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, εκτείνεται από τη Δυτική Ευρώπη προς τα νεότερα κράτη-μέλη της Συμμαχίας στην ανατολική και βόρεια Ευρώπη. Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική του ΝΑΤΟ για την προετοιμασία έναντι μιας πιθανής μελλοντικής σύγκρουσης με τη Ρωσία.

Κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής των ηγετών του ΝΑΤΟ που πραγματοποιήθηκε στην Άγκυρα, ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας, Μαρκ Ρούτε, είχε εκφράσει την αισιοδοξία του για την επικείμενη συμφωνία. "Οι σύμμαχοι κάνουν ένα ιστορικό βήμα για την ενίσχυση της αλυσίδας εφοδιασμού καυσίμων του ΝΑΤΟ, ώστε να διασφαλίσουν ότι οι δυνάμεις μας διαθέτουν τις ενεργειακές προμήθειες που χρειάζονται", είχε δηλώσει χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η επένδυση των 27 δισ. ευρώ θα εκσυγχρονίσει τις υφιστάμενες υποδομές αποθήκευσης και διανομής.

Οι αντιδράσεις και οι επιπτώσεις

Παρά τις αισιόδοξες δηλώσεις, η στάση της Άγκυρας παραμένει αμετακίνητη. "Απλώς θέλουν τα έργα τους να προχωρήσουν κατά προτεραιότητα, εις βάρος πιο ώριμων σχεδίων άλλων συμμάχων", σχολίασε ένας από τους διπλωμάτες, υπογραμμίζοντας ότι η Ρωσία είναι αυτή που επωφελείται περισσότερο από τις καθυστερήσεις. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι χώρες του ΝΑΤΟ είχαν προηγουμένως διαφωνήσει σχετικά με το υψηλό κόστος της συμφωνίας, την οποία διπλωμάτες χαρακτήρισαν ως το ακριβότερο κοινά χρηματοδοτούμενο έργο στην ιστορία της Συμμαχίας. Ορισμένες πρωτεύουσες εξέφρασαν ανησυχίες για τη δέσμευση των κρατών σε έργα καυσίμων για δεκαετίες.

Ωστόσο, αργότερα οι πρωτεύουσες συμφώνησαν να εγκαταλείψουν τις αντιρρήσεις τους, υπό την πίεση κυρίως των χωρών της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ, οι οποίες ζητούν επιτακτικά μια γρήγορη συμφωνία. Η κίνηση της Άγκυρας, ωστόσο, ενδέχεται να καθυστερήσει την επίτευξη συμφωνίας για την επέκταση των αγωγών μέχρι τον Σεπτέμβριο, όταν οι πρεσβευτές του ΝΑΤΟ θα επανέλθουν μετά τη θερινή διακοπή, όπως ανέφερε μία από τις διπλωματικές πηγές.