Τράπεζα της Ελλάδος: Μείωση 9% στις απάτες με κάρτες πληρωμών το 2025

Μείωση των περιστατικών απάτης με κάρτες πληρωμών κατά 9% καταγράφηκε το 2025 σε σχέση με το προηγούμενο έτος, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος που περιλαμβάνονται στην έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.

Η υποχώρηση αυτή συνοδεύτηκε από ακόμη μεγαλύτερη μείωση στον δείκτη που αποτυπώνει την αναλογία των συναλλαγών απάτης προς το σύνολο των συναλλαγών. Ο δείκτης Fraud-to-Transaction ratio σε όρους αριθμού συναλλαγών μειώθηκε κατά 20% σε ετήσια βάση και διαμορφώθηκε στο 0,013%. Αυτό αντιστοιχεί σε μία συναλλαγή απάτης ανά 7.600 συναλλαγές μέσα στο 2025.

Σε όρους αξίας, οι συναλλαγές απάτης παρέμειναν ουσιαστικά στα ίδια επίπεδα με το 2024, φτάνοντας τα 22,6 εκατ. ευρώ, σε σύνολο συναλλαγών ύψους 120 δισ. ευρώ. Καθώς η συνολική αξία των συναλλαγών αυξήθηκε από τα 112 δισ. ευρώ το 2024 στα 120 δισ. ευρώ το 2025, ο δείκτης της αξίας των συναλλαγών απάτης προς τη συνολική αξία των συναλλαγών υποχώρησε στο 0,019%.

Με βάση τα στοιχεία αυτά, το 2025 αντιστοιχούσε 1 ευρώ αξίας συναλλαγής απάτης ανά 5.300 ευρώ συναλλαγών, έναντι 1 ευρώ απάτης ανά 4.900 ευρώ συναλλαγών το 2024. Η εξέλιξη δείχνει βελτίωση της ασφάλειας των πληρωμών, παρά την αύξηση της συνολικής αξίας των συναλλαγών.

Οι παράγοντες που περιόρισαν την απάτη

Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, στη μείωση των περιστατικών συνέβαλαν η διαρκής υιοθέτηση εξελιγμένων πρακτικών πρόληψης από τα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα και τους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών, καθώς και η συνεργασία τους με εθνικούς και διεθνείς φορείς για την αντιμετώπιση εγκληματικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται σε διαφορετικές μορφές απάτης.

Καθοριστικό ρόλο είχε επίσης η συνεχής ενημέρωση των χρηστών ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής για την ασφαλή χρήση των καρτών και των ψηφιακών υπηρεσιών, καθώς και για τις νέες μεθόδους εξαπάτησης που εμφανίζονται στην αγορά.

Στην έκθεση αναφέρονται ενδεικτικά η εξάρθρωση από τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος εγκληματικών οργανώσεων που διέπρατταν απάτες με πρόσχημα επενδύσεις, γνωστές ως investment frauds, καθώς και η προειδοποίηση της ΑΑΔΕ προς τους πολίτες για παραπλανητικά μηνύματα SMS που εμφάνιζαν ψευδώς ως αποστολέα την Αρχή και υπόσχονταν δήθεν χορήγηση επιδότησης πρόνοιας.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στα μέτρα που ελήφθησαν για την αντιμετώπιση τηλεφωνικών απατών με τη μέθοδο Caller ID Spoofing, μέσα από συνεργασία της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών και της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων.

Μείωση απάτης σε POS, ATM και εξ αποστάσεως συναλλαγές

Η ανάλυση ανά τύπο συναλλαγής δείχνει ότι ο αριθμός των περιστατικών απάτης μειώθηκε σε όλες τις βασικές κατηγορίες. Στις συναλλαγές μέσω POS καταγράφηκε μείωση 21%, στις εξ αποστάσεως συναλλαγές χωρίς φυσική παρουσία κάρτας, γνωστές ως Card not present ή CNP, η μείωση έφτασε το 7%, ενώ στις συναλλαγές μέσω ATM περιορίστηκε κατά 6% σε σχέση με το 2024.

Ανάλογη εικόνα καταγράφεται και στην αξία των συναλλαγών απάτης, με σημαντική μείωση 28% στις συναλλαγές μέσω POS και οριακή υποχώρηση 2% στις συναλλαγές μέσω ATM. Αντιθέτως, στις εξ αποστάσεως συναλλαγές χωρίς φυσική παρουσία κάρτας σημειώθηκε αύξηση 4% στην αξία των συναλλαγών απάτης.

Στις συναλλαγές μέσω POS, η μείωση αποδίδεται κυρίως στον περιορισμό των παράνομων συναλλαγών με χαμένες ή κλεμμένες κάρτες. Σύμφωνα με τα στοιχεία που μεταδίδει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, η αξία των συναλλαγών απάτης με χρήση χαμένης ή κλεμμένης κάρτας σε POS μειώθηκε κατά 17% και διαμορφώθηκε στα 1,4 εκατ. ευρώ.

Μείωση 19% καταγράφηκε και στον αριθμό των συγκεκριμένων περιστατικών απάτης, γεγονός που δείχνει ότι τα μέτρα ελέγχου, οι μηχανισμοί επαλήθευσης και η καλύτερη ενημέρωση των χρηστών έχουν αρχίσει να περιορίζουν μια από τις πιο παραδοσιακές μορφές κατάχρησης καρτών.

Το διαδίκτυο παραμένει το βασικό πεδίο κινδύνου

Παρά τη συνολική βελτίωση, οι εξ αποστάσεως συναλλαγές εξακολουθούν να αποτελούν το πιο ευάλωτο πεδίο. Στην κατηγορία αυτή, η συντριπτική πλειονότητα των περιστατικών αφορά διαδικτυακές συναλλαγές.

Συγκεκριμένα, το 98% της αξίας και το 99% του αριθμού των περιστατικών απάτης στις εξ αποστάσεως συναλλαγές συνδέεται με πληρωμές μέσω διαδικτύου. Τα περιστατικά αυτά εξακολουθούν να αφορούν κυρίως συναλλαγές με επιχειρήσεις του εξωτερικού.

Η εικόνα αυτή δείχνει ότι, παρότι η συνολική απάτη με κάρτες πληρωμών περιορίστηκε το 2025, οι διαδικτυακές συναλλαγές παραμένουν το βασικό πεδίο όπου απαιτείται συνεχής επιτήρηση, τεχνολογική θωράκιση και ενημέρωση των πολιτών. Η αύξηση της χρήσης ηλεκτρονικών πληρωμών καθιστά αναγκαία τη διαρκή αναβάθμιση των μηχανισμών ασφαλείας, ώστε η ανάπτυξη των ψηφιακών συναλλαγών να συνοδεύεται από αντίστοιχη προστασία των χρηστών.