Υπερκομματική αντιπαράθεση για την οικονομία

Σε μια περίοδο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχώρησε σε μια λεπτομερή και τεκμηριωμένη απάντηση στις πρόσφατες δηλώσεις του πρώην πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα. Η αφορμή δόθηκε από συνέντευξη του κ. Τσίπρα στον Alpha, όπου αναγνώρισε την υπεραπόδοση της ελληνικής οικονομίας μετά το 2019, αλλά ταυτόχρονα επιχείρησε να αμφισβητήσει την ποιότητα και την κοινωνική διάχυση αυτής της ανάπτυξης. Το υπουργείο, με ένα εκτενές κείμενο ερωταπαντήσεων, επιχειρεί να ανατρέψει ένα προς ένα τα επιχειρήματα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, παρουσιάζοντας μια σειρά από οικονομικά δεδομένα και συγκρίσεις.

Ανάπτυξη και Απασχόληση: Η Αντιστροφή του Κλίματος

Το πρώτο και κεντρικό σημείο αντιπαράθεσης αφορά τον ρυθμό ανάπτυξης. Ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη παραμένει στάσιμη, από 2,3% το 2019 σε 2,1% σήμερα, και ότι τα 70 δισεκατομμύρια ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης δεν είχαν ουσιαστικό αποτέλεσμα. Η απάντηση του υπουργείου είναι κατηγορηματική: επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, την περίοδο 2015-2018, η Ελλάδα ήταν ουραγός στην ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με μέσο ετήσιο ρυθμό μόλις 0,8%, έναντι 2,1% στην Ευρωζώνη. Αντίθετα, από το 2019 έως το 2025, η χώρα κατέγραψε σωρευτική ανάπτυξη 10,8% σε σταθερές τιμές, έναντι 6,5% στην Ευρωζώνη, παρά τις διαδοχικές διεθνείς κρίσεις. Το υπουργείο επισημαίνει επίσης μια ανακρίβεια στα στοιχεία της αντιπολίτευσης, διευκρινίζοντας ότι το πραγματικό ποσό από το Ταμείο Ανάκαμψης για την Ελλάδα είναι περίπου 36 δισ. ευρώ και όχι 70 δισ.

Η ανάπτυξη αυτή, σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, είχε άμεσο αντίκτυπο στην κοινωνία. Από το 2019 δημιουργήθηκαν σχεδόν 600.000 νέες θέσεις εργασίας, μειώνοντας την ανεργία από 17,3% στο 8,9%. Οι καθαρές αμοιβές ανά εργαζόμενο αυξήθηκαν κατά 32%, ενώ ο κατώτατος μισθός κατά 41,5%, με την αύξηση του καθαρού μέσου μισθού να υπερβαίνει τον πληθωρισμό κατά περίπου 8% και του κατώτατου κατά 18%. Η σύγκριση με την περίοδο 2014-2019 είναι αποκαλυπτική, καθώς τότε οι αμοιβές ανά εργαζόμενο μειώθηκαν κατά 6,8% ονομαστικά και 8,1% σε πραγματικούς όρους.

Ανταγωνιστικότητα, Επενδύσεις και Δημοσιονομικά Μεγέθη

Στο μέτωπο της ανταγωνιστικότητας, η κυβέρνηση απορρίπτει τον ισχυρισμό περί επιδείνωσης, επικαλούμενη διεθνείς δείκτες. Στον δείκτη του Economist Intelligence Unit Business Environment Ranking, η Ελλάδα ανέβηκε από την 61η θέση το 2019 στην 34η το 2025, ενώ στον IMD World Competitiveness Ranking βελτιώθηκε από την 58η στην 50ή θέση. Η αύξηση του εμπορικού ελλείμματος, που παρουσιάζεται ως απόδειξη προβλήματος, αποδίδεται στην αυξημένη εισαγωγή κεφαλαιουχικών αγαθών λόγω της ισχυρής επενδυτικής δραστηριότητας. Οι επενδύσεις εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 46,3 δισ. ευρώ το 2026, από 20,3 δισ. το 2019, με τον λόγο επενδύσεων προς ΑΕΠ να αυξάνεται από 11% σε 17,7%. Οι άμεσες ξένες επενδύσεις αυξήθηκαν από 4,5 δισ. ευρώ το 2019 σε 11,4 δισ. ευρώ το 2025.

Όσον αφορά τα δημοσιονομικά, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι τα πρωτογενή πλεονάσματα δεν προέρχονται από υπερφορολόγηση, αλλά από την ανάπτυξη, την αύξηση της απασχόλησης, τη μείωση του κόστους δανεισμού και την περιστολή της φοροδιαφυγής. Αντίθετα με την περίοδο Τσίπρα, όπου υπήρξαν 30 αυξήσεις ή επιβολές φόρων, από το 2019 έχουν υλοποιηθεί 83 μειώσεις φόρων. Η αύξηση των εσόδων από ΦΠΑ αποδίδεται στην αύξηση του ΑΕΠ, της κατανάλωσης, του τουρισμού και στη μείωση του κενού ΦΠΑ (φοροδιαφυγή) από 24% στο 9%. Η μείωση του δημόσιου χρέους, κατά σχεδόν 63 ποσοστιαίες μονάδες τα τελευταία 5 χρόνια, παρουσιάζεται ως ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα, που οδήγησε στην ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, σε αντίθεση με την περίοδο που η χώρα βρισκόταν στην κατηγορία των "σκουπιδιών".

Κοινωνικές Διαστάσεις και Διαχείριση Χρέους

Στο κοινωνικό πεδίο, η κυβέρνηση αντικρούει τον ισχυρισμό περί αύξησης της φτώχειας, κάνοντας διάκριση μεταξύ σχετικής και απόλυτης φτώχειας. Το ποσοστό σχετικής φτώχειας αυξήθηκε στο 19,6% το 2025, αλλά αυτό οφείλεται στην αύξηση του κατωφλιού φτώχειας κατά 43% (από 8.195 ευρώ σε 11.700 ευρώ), λόγω της γενικότερης αύξησης των εισοδημάτων. Το μέσο ετήσιο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών αυξήθηκε από 16.147 ευρώ σε 21.724 ευρώ. Η απόλυτη φτώχεια, με σταθερό κατώφλι αναφοράς, μειώθηκε από 17,9% το 2019 σε 11,3% το 2025, γεγονός που σημαίνει ότι ένας στους τρεις που θεωρούνταν φτωχός το 2019, δεν είναι πλέον.

Σχετικά με το ιδιωτικό χρέος, η κυβέρνηση επισημαίνει ότι τα 407,6 δισ. ευρώ περιλαμβάνουν και τον εξυπηρετούμενο δανεισμό, υποδηλώνοντας πιστωτική επέκταση. Το ληξιπρόθεσμο ιδιωτικό χρέος ως ποσοστό του συνολικού μειώθηκε κατά σχεδόν 13 ποσοστιαίες μονάδες, στο 57% το τέταρτο τρίμηνο του 2025. Ο δείκτης ιδιωτικού χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ για το 2024 (94,5%) είναι χαμηλότερος από τον μέσο όρο της ΕΕ (121,4%). Για τα "κόκκινα δάνεια", η μείωση σε απόλυτους αριθμούς είναι πάνω από 27 δισ. ευρώ, από 99,7 δισ. το 2018 σε 72,65 δισ. το τέταρτο τρίμηνο του 2025. Τέλος, ο εξωδικαστικός μηχανισμός παρουσιάζεται ως ένα επιτυχημένο εργαλείο, με 62.600 ρυθμίσεις που αντιστοιχούν σε οφειλές 19,21 δισ. ευρώ, ενώ από τον Σεπτέμβριο θα παρέχεται και θεσμοθετημένη προστασία πρώτης κατοικίας.