Αγορά εργασίας: Λιγότερη διάθεση για προσλήψεις

Με μεγαλύτερη επιφύλαξη και εμφανώς πιο συγκρατημένο σχεδιασμό αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις το επόμενο τρίμηνο, καθώς η οικονομική αβεβαιότητα αρχίζει να βαραίνει πλέον και τις αποφάσεις για την απασχόληση. Οι μαζικές απολύσεις δεν βρίσκονται στο κέντρο της εικόνας, η διάθεση όμως για νέες προσλήψεις υποχωρεί, με πολλές εταιρείες να επιλέγουν στάση αναμονής μέχρι να ξεκαθαρίσει το οικονομικό περιβάλλον.

Τα ευρήματα της νέας Έρευνας Προοπτικών Απασχόλησης της ManpowerGroup δείχνουν σαφή επιβράδυνση για το γ’ τρίμηνο του 2026. Η Ελλάδα καταγράφει μία από τις πιο αδύναμες επιδόσεις διεθνώς, με τον Δείκτη Συνολικών Προοπτικών Απασχόλησης να διαμορφώνεται στις 7 μονάδες, σημειώνοντας αισθητή πτώση τόσο σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο όσο και συγκριτικά με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.

Η επίδοση αυτή τοποθετεί τη χώρα στην ένατη χαμηλότερη θέση μεταξύ των αγορών που συμμετείχαν στην έρευνα. Η απόσταση από τον παγκόσμιο μέσο όρο φτάνει τις 19 μονάδες, στοιχείο που αποτυπώνει καθαρά ότι η ελληνική αγορά εργασίας χάνει μέρος της δυναμικής που είχε αναπτύξει τα προηγούμενα χρόνια, παρά τη γενικότερη εικόνα οικονομικής ανθεκτικότητας που παρουσιάζεται επισήμως.

Η πλειονότητα των εργοδοτών εμφανίζεται προσεκτική. Ένας στους δύο δηλώνει ότι δεν σχεδιάζει μεταβολές στον αριθμό των εργαζομένων του το διάστημα Ιουλίου - Σεπτεμβρίου. Συγκεκριμένα, το 50% των επιχειρήσεων προτίθεται να διατηρήσει σταθερό το προσωπικό του, επιβεβαιώνοντας ότι στην αγορά κυριαρχεί η αναμονή και όχι η επιθετική ανάπτυξη.

Την ίδια στιγμή, το 28% των εργοδοτών δηλώνει ότι σκοπεύει να προχωρήσει σε νέες προσλήψεις, ενώ σχεδόν δύο στους δέκα προβλέπουν μείωση προσωπικού. Ένα μικρό ποσοστό, περίπου 3%, δηλώνει αβέβαιο για τις επόμενες κινήσεις του. Η εικόνα αυτή δεν δείχνει κατάρρευση, δείχνει όμως φρένο στην αισιοδοξία που χαρακτήριζε προηγούμενες περιόδους.

Οι κλάδοι που αντέχουν και οι τομείς που πιέζονται

Η εικόνα της απασχόλησης δεν είναι ενιαία σε όλους τους κλάδους της οικονομίας. Στην κορυφή των θετικών προοπτικών βρίσκονται τα Χρηματοοικονομικά και οι Ασφάλειες, όπου ο δείκτης φτάνει τις 32 μονάδες. Ο συγκεκριμένος τομέας εξακολουθεί να δημιουργεί θέσεις εργασίας, επιβεβαιώνοντας τη ζήτηση για εξειδικευμένα στελέχη και την πρόθεση των επιχειρήσεων να επενδύσουν σε υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Ισχυρή παραμένει και η εικόνα στις Επαγγελματικές, Επιστημονικές και Τεχνικές Υπηρεσίες, όπου οι προοπτικές απασχόλησης κινούνται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δύο ετών. Η ζήτηση για προσωπικό με εξειδικευμένες δεξιότητες στηρίζει τον κλάδο, κυρίως σε πεδία που συνδέονται με την τεχνολογία, τη συμβουλευτική, τις επιχειρηματικές υπηρεσίες και την τεχνική υποστήριξη.

Στον αντίποδα, ο Δημόσιος Τομέας, η Υγεία και οι Κοινωνικές Υπηρεσίες εμφανίζουν τη χειρότερη εικόνα των τελευταίων τριών ετών. Ο σχετικός δείκτης περνά σε αρνητικό έδαφος, επιστρέφοντας σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από το 2023. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί προβληματισμό, καθώς αφορά κρίσιμους τομείς κοινωνικής λειτουργίας, στους οποίους οι ανάγκες παραμένουν υψηλές.

Οι λόγοι που οδηγούν τις επιχειρήσεις σε νέες προσλήψεις ή σε περιορισμό προσωπικού αποκαλύπτουν τη διπλή όψη της συγκυρίας. Για όσες εταιρείες σχεδιάζουν ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού, βασικό κίνητρο είναι η ανάπτυξη των δραστηριοτήτων τους. Περισσότεροι από ένας στους τρεις εργοδότες συνδέουν τις νέες θέσεις με επέκταση εργασιών ή με νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες.

Σημαντικός παράγοντας είναι επίσης η αντικατάσταση εργαζομένων που αποχώρησαν, καθώς και η ανάγκη κάλυψης συγκεκριμένων έργων ή προσωρινών απαιτήσεων που χρειάζονται εξειδικευμένες δεξιότητες. Η αγορά δεν παγώνει πλήρως, αλλά κινείται πιο επιλεκτικά και με μεγαλύτερη προσοχή.

Αντίθετα, οι εργοδότες που εξετάζουν μειώσεις προσωπικού επικαλούνται κυρίως τις οικονομικές πιέσεις. Το αυξημένο λειτουργικό κόστος, η αβεβαιότητα για την πορεία της ζήτησης και η ανάγκη συγκράτησης δαπανών επηρεάζουν άμεσα τις αποφάσεις στελέχωσης. Αρκετές επιχειρήσεις επιλέγουν να μην αντικαθιστούν όσους αποχωρούν, ενώ άλλες προχωρούν σε εσωτερικές αναδιαρθρώσεις.

Περιφέρειες, μεγάλες επιχειρήσεις και διεθνής αβεβαιότητα

Σε περιφερειακό επίπεδο, η πιο θετική εικόνα καταγράφεται στην υπόλοιπη Ελλάδα, εκτός Αττικής και Βόρειας Ελλάδας. Παρά τη μικρή κάμψη σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, οι επιχειρήσεις της περιφέρειας εμφανίζονται πιο αισιόδοξες ως προς τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.

Αντιθέτως, η Βόρεια Ελλάδα παρουσιάζει τις πιο αδύναμες επιδόσεις, με τον δείκτη να υποχωρεί στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών. Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερο βάρος, καθώς η περιοχή είχε λειτουργήσει τα προηγούμενα χρόνια ως βασικός πυλώνας βιομηχανικής, εξαγωγικής και παραγωγικής δραστηριότητας.

Η έρευνα δείχνει ακόμη ότι οι μεγάλες επιχειρήσεις παραμένουν πιο πρόθυμες να επενδύσουν σε ανθρώπινο δυναμικό. Οι οργανισμοί με περισσότερους από 5.000 εργαζομένους εμφανίζουν τις ισχυρότερες προοπτικές προσλήψεων, αν και ακόμη και σε αυτή την κατηγορία η δυναμική παρουσιάζει κάμψη.

Η επιβράδυνση δεν αποτελεί αποκλειστικά ελληνικό φαινόμενο. Σε διεθνές επίπεδο, οι προοπτικές απασχόλησης υποχωρούν επίσης, καθώς η παγκόσμια οικονομία κινείται σε περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας. Οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι πιέσεις στο διεθνές εμπόριο, οι αναθεωρήσεις των προβλέψεων ανάπτυξης και το υψηλό ενεργειακό κόστος επηρεάζουν την εμπιστοσύνη των επιχειρήσεων.

Παρά το δυσμενές κλίμα, ορισμένοι τομείς συνεχίζουν να κινούνται με θετικό ρυθμό. Η Τεχνολογία, τα Μέσα Ενημέρωσης και οι Τηλεπικοινωνίες καταγράφουν τις καλύτερες επιδόσεις διεθνώς, ενώ σταθερή ζήτηση διατηρείται στις Κατασκευές, στα Ακίνητα, στα Χρηματοοικονομικά και στις Ασφάλειες.

Το επόμενο τρίμηνο θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ για την αγορά εργασίας. Θα φανεί αν η σημερινή κάμψη είναι μια προσωρινή διόρθωση ή η αρχή μιας πιο παρατεταμένης περιόδου συγκράτησης των προσλήψεων. Για την Ελλάδα, το μήνυμα της έρευνας είναι καθαρό: η αγορά δεν καταρρέει, αλλά η εμπιστοσύνη των εργοδοτών έχει υποχωρήσει και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας περνά πλέον σε φάση αυστηρής επιλογής.