Αλβανία: Διαβεβαιώσεις για την επένδυση Κούσνερ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω της επιτρόπου Διεύρυνσης Μάρτα Κος, ανακοίνωσε ότι έχει λάβει επίσημες διαβεβαιώσεις από την αλβανική κυβέρνηση σχετικά με την τήρηση των ευρωπαϊκών περιβαλλοντικών προτύπων στο πλαίσιο της τουριστικής επένδυσης ύψους 1,4 δισεκατομμυρίων ευρώ, η οποία συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του πρώην προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Το έργο, που έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και μαζικές διαδηλώσεις στην Αλβανία, βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος των Βρυξελλών, καθώς η χώρα βρίσκεται σε ενταξιακή πορεία προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η επίτροπος Κος, απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις, υπογράμμισε ότι η αλβανική πλευρά δεσμεύτηκε για τη διενέργεια πλήρους εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. "Λάβαμε διαβεβαιώσεις από την κυβέρνηση της Αλβανίας ότι μια πλήρης εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων θα διενεργηθεί και θα τηρηθούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα περιβάλλοντος", δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η ενταξιακή διαδικασία της Αλβανίας συνοδεύεται από συνεχή έλεγχο και αξιολόγηση. Η παρέμβαση αυτή έρχεται μετά από εβδομάδες δημόσιων προειδοποιήσεων από την Κομισιόν, η οποία είχε εκφράσει ανησυχίες για το γεγονός ότι το έργο σχεδιάζεται σε προστατευόμενη περιοχή των αλβανικών ακτών.

Οι ενστάσεις των Βρυξελλών και η ενταξιακή πορεία

Οι Βρυξέλλες έχουν επανειλημμένα τονίσει ότι η Αλβανία, ως υποψήφια προς ένταξη χώρα, οφείλει να ευθυγραμμίζεται πλήρως με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και να εφαρμόζει χωρίς εξαιρέσεις τη νομοθεσία για την προστασία του περιβάλλοντος. Την περασμένη εβδομάδα, μάλιστα, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν για θέματα Διεύρυνσης, Γκιγιόμ Μερσιέ, κάλεσε τις αλβανικές αρχές να ενεργήσουν "χωρίς καθυστέρηση" προκειμένου να αποφευχθούν ενέργειες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά την ενταξιακή πορεία της χώρας. Το συγκεκριμένο έργο, όπως επισημαίνεται, ενδέχεται να επηρεάσει την πρόοδο, ειδικά σε ό,τι αφορά το Κεφάλαιο 27 των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, το οποίο σχετίζεται με το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.

Η επίμαχη τροποποίηση της νομοθεσίας

Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται και η τροποποίηση της αλβανικής νομοθεσίας τον Φεβρουάριο του 2025, η οποία προβλέπει ειδικές εξαιρέσεις για επενδύσεις άνω των 50 εκατομμυρίων ευρώ. Η διάταξη αυτή φαίνεται να καλύπτει και το έργο της Affinity Partners, της εταιρείας που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ. Οι Βρυξέλλες εξετάζουν κατά πόσο οι συγκεκριμένες εξαιρέσεις συνάδουν με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές και το κοινοτικό δίκαιο. Η επίτροπος Κος, πάντως, επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους, υπογραμμίζοντας ότι η ΕΕ δεν αξιολογεί τις επενδύσεις βάσει της προέλευσής τους, αλλά αποκλειστικά με βάση τη συμμόρφωσή τους με την ευρωπαϊκή νομοθεσία. "Αυτό που έχει σημασία για εμάς δεν είναι από πού προέρχονται, αλλά αν υλοποιούνται σύμφωνα με τη νομοθεσία της ΕΕ", ανέφερε χαρακτηριστικά.

Μήνυμα για το δικαίωμα στη διαμαρτυρία

Παράλληλα, η Επίτροπος έστειλε ένα σαφές μήνυμα προς την αλβανική κυβέρνηση, η οποία έχει συνδέσει τις συνεχιζόμενες διαδηλώσεις με υβριδική "επίθεση". Η κ. Κος υπογράμμισε ότι το δικαίωμα στη διαμαρτυρία αποτελεί θεμελιώδη ελευθερία και προστατεύεται από τις ευρωπαϊκές αξίες. Η δήλωση αυτή έρχεται να προστεθεί στη συνεχιζόμενη πίεση που ασκείται στα Τίρανα, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η επένδυση θα προχωρήσει με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον και στη νομιμότητα, χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η ενταξιακή προοπτική της χώρας.