Αναβάθμιση ελληνικής οικονομίας από την R&I σε θετική προοπτική

Ο ιαπωνικός οίκος αξιολόγησης Rating and Investment Information, γνωστός ως R&I, προχώρησε σε αναβάθμιση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας, μεταβάλλοντάς τις από σταθερές σε θετικές, διατηρώντας παράλληλα την πιστοληπτική αξιολόγηση της χώρας στο επίπεδο ΒΒΒ. Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς συντελείται σε ένα διεθνές περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από αυξημένη αβεβαιότητα και γεωπολιτικές προκλήσεις.

Στην αιτιολόγηση της απόφασής του, ο οίκος επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία αναμένεται να συνεχίσει την αναπτυξιακή της πορεία με σταθερούς ρυθμούς. Βασικό πυλώνα αυτής της εκτίμησης αποτελούν οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που έχουν υλοποιηθεί, με στόχο τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και την εξασφάλιση δημοσίων εσόδων. Χάρη σε αυτές τις παρεμβάσεις, το πρωτογενές ισοζύγιο του προϋπολογισμού διατηρεί σημαντικά πλεονάσματα, ενώ το δημόσιο χρέος έχει υποχωρήσει περαιτέρω, ενισχύοντας τη δημοσιονομική αξιοπιστία της χώρας.

Ο R&I εκτιμά ότι η βελτίωση της δημοσιονομικής εικόνας θα συνεχιστεί, καθώς η αύξηση των κρατικών δαπανών αναμένεται να παραμείνει περιορισμένη, στο πλαίσιο των δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παράλληλα, υπογραμμίζεται η ενίσχυση της σταθερότητας του χρηματοπιστωτικού τομέα, η οποία αντανακλά τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Ο οίκος αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω αναβάθμισης της πιστοληπτικής αξιολόγησης, εφόσον επιβεβαιωθεί ότι η νέα κυβέρνηση, η οποία θα προκύψει από τις εκλογές που προγραμματίζονται για τον Ιούλιο του 2027, θα συνεχίσει τις προσπάθειες αναζωογόνησης της οικονομίας και δημοσιονομικής σταθεροποίησης.

Αναπτυξιακή δυναμική και προκλήσεις

Αναλυτικότερα, ο R&I επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται με ρυθμό ταχύτερο από τον μέσο όρο της ευρωζώνης, με το πραγματικό Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν να καταγράφει αύξηση της τάξης του 2,1% το 2025. Η επίδοση αυτή αποδίδεται στην ιδιωτική κατανάλωση, η οποία στηρίζεται από την αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος, στις ισχυρές τουριστικές εισροές, καθώς και στην επενδυτική διεύρυνση που τροφοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και τις Ξένες Άμεσες Επενδύσεις.

Για το 2026, ο οίκος εκτιμά ότι δεν αναμένονται μεγάλες αλλαγές στους βασικούς παράγοντες που στηρίζουν την ανάπτυξη. Ωστόσο, προβλέπει ότι ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ ενδέχεται να μετριαστεί σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, καθώς ο αυξανόμενος πληθωρισμός και οι ενισχυμένες γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή ασκούν πιέσεις στην οικονομία. Παρά τις προκλήσεις αυτές, ο R&I διατηρεί αισιόδοξη στάση, αναμένοντας ότι η χώρα θα διατηρήσει ισχυρό ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης, κοντά στο 2% για το 2026. Μακροπρόθεσμα, εκτιμάται ότι η ανάπτυξη θα σταθεροποιηθεί σε εύρος της τάξης του 1% από το 2027 και έπειτα, καθώς η κυβέρνηση επιδιώκει να μειώσει την εξάρτηση της οικονομίας από τον τουρισμό, εστιάζοντας στην προσέλκυση και ανάπτυξη νέων επενδύσεων στον βιομηχανικό τομέα.

Χρηματοπιστωτικός τομέας και εξωτερικό ισοζύγιο

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην πρόοδο που έχει επιτευχθεί στην αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Χάρη σε ένα κυβερνητικό σύστημα εγγυήσεων, το ποσοστό των κόκκινων δανείων στον τραπεζικό τομέα έχει υποχωρήσει σημαντικά, προσεγγίζοντας πλέον τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Παράλληλα, οι τράπεζες έχουν βελτιώσει τη ρευστότητά τους, υποβοηθούμενες από την αύξηση των εγχώριων καταθέσεων, ενώ το μετοχικό τους κεφάλαιο παραμένει σε σταθερά επίπεδα.

Όσον αφορά το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, αυτό καταγράφει έλλειμμα της τάξης του 6% του ΑΕΠ, το οποίο αποδίδεται κυρίως στο σημαντικό εμπορικό έλλειμμα. Ωστόσο, ο οίκος δεν θεωρεί το τρέχον έλλειμμα ως παράγοντα κινδύνου για την οικονομία. Η εκτίμηση αυτή βασίζεται στο γεγονός ότι τα λεγόμενα «διπλά ελλείμματα» του παρελθόντος έχουν επιλυθεί, ενώ ένα μέρος του ελλείμματος χρηματοδοτείται από τις άμεσες ξένες επενδύσεις. Επιπλέον, το έλλειμμα αντισταθμίζεται εν μέρει από το πλεόνασμα στο ισοζύγιο υπηρεσιών, το οποίο στηρίζεται κατά κύριο λόγο στα έσοδα από τον τουρισμό.

Δημοσιονομικές επιδόσεις και προοπτικές χρέους

Στο μέτωπο των δημοσίων οικονομικών, ο R&I υπογραμμίζει ότι το ισοζύγιο της Γενικής Κυβέρνησης καταγράφει πλεόνασμα από το 2024, με το πρωτογενές πλεόνασμα να υπερβαίνει το 4% του ΑΕΠ. Η βελτίωση αυτή αποδίδεται στην αύξηση των κρατικών εσόδων, η οποία προέρχεται από τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της φοροαποφυγής. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι υποχρεωτικές ηλεκτρονικές πληρωμές, η ψηφιοποίηση της φορολογικής διαδικασίας και η υιοθέτηση της ψηφιακής κάρτας εργασίας. Ο οίκος προβλέπει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα θα παραμείνει σταθερά θετικό και τα επόμενα χρόνια.

Τέλος, αναφορικά με το δημόσιο χρέος, ο οίκος διαπιστώνει ότι η αναλογία του χρέους της Γενικής Κυβέρνησης προς το ΑΕΠ ακολουθεί σταθερά καθοδική τροχιά. Η τάση αυτή αναμένεται να συνεχιστεί, με τον R&I να προβλέπει ότι η εν λόγω αναλογία θα μειώνεται διαρκώς, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η χώρα θα διατηρήσει ένα καλό επίπεδο δανειστικής ικανότητας στις διεθνείς αγορές.