Απόρριψη υπόθεσης Halkbank ζήτησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ

Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών υπέβαλε χθες, Τετάρτη, αίτημα σε ομοσπονδιακό δικαστή για την απόρριψη της ποινικής υπόθεσης που εκκρεμούσε σε βάρος της Halkbank, της κρατικής τράπεζας της Τουρκίας. Η κίνηση αυτή σηματοδοτεί την πρόθεση της Ουάσινγκτον να μην προχωρήσει σε δικαστικές διώξεις εναντίον του τουρκικού χρηματοπιστωτικού ιδρύματος, όπως ανέφερε σχετική ανακοίνωση.

Εκπρόσωπος της Halkbank δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό των εξελίξεων. Η χθεσινή ανακοίνωση έρχεται μετά από συμφωνία που είχαν επιτύχει η τράπεζα και η αμερικανική ομοσπονδιακή κυβέρνηση τον περασμένο Μάρτιο, με στόχο την οριστική λήξη της μακροχρόνιας ποινικής υπόθεσης. Η είδηση της διευθέτησης είχε προκαλέσει σημαντική άνοδο της τιμής της μετοχής της Halkbank στο χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης.

Οι κατηγορίες σε βάρος της Halkbank είχαν απαγγελθεί κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, με το βασικό σκέλος τους να αφορά τη φερόμενη βοήθεια που παρείχε η τράπεζα στο Ιράν για την παράκαμψη των αμερικανικών οικονομικών κυρώσεων. Το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ είχε υποστηρίξει ότι η άρση των διώξεων θα εξυπηρετούσε το εθνικό συμφέρον, μειώνοντας την υποστήριξη προς το Ιράν.

Η συμφωνία που επιτεύχθηκε περιλαμβάνει σειρά όρων, όπως η απαγόρευση στην Halkbank να πραγματοποιεί συναλλαγές που ωφελούν το Ιράν, η επανεξέταση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στην τουρκική τράπεζα, καθώς και η εποπτεία της συμμόρφωσής της με τη νομοθεσία για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος. Αξιοσημείωτο είναι ότι στο πλαίσιο της συμφωνίας δεν προβλέπεται καμία χρηματική καταβολή, ενώ η τράπεζα δεν αναγνωρίζει οποιαδήποτε ευθύνη για ποινικό αδίκημα, διατηρώντας τη θέση της περί αθωότητας.

Μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας, ο περιφερειακός δικαστής με έδρα το Μανχάταν, Ρίτσαρντ Μπέρμαν, είχε παγώσει την υπόθεση για 90 ημέρες, προκειμένου να δοθεί στην Halkbank η δυνατότητα να αποδείξει τη συμμόρφωσή της με τους όρους. Η τράπεζα προσέλαβε την εταιρεία Ernst & Young για την αξιολόγηση των πολιτικών συμμόρφωσής της. Σε δικαστικά έγγραφα που κατατέθηκαν χθες, μετά τη λήξη της 90ήμερης περιόδου, οι εισαγγελείς του Μανχάταν ανέφεραν ότι η αξιολόγηση δεν εντόπισε τομείς μη συμμόρφωσης, ζητώντας από τον δικαστή Μπέρμαν να επικυρώσει το αίτημα για αρχειοθέτηση της υπόθεσης.

Η υπόθεση είχε μια περίπλοκη διαδρομή στα αμερικανικά δικαστήρια. Τον Οκτώβριο, το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ είχε επικυρώσει απόφαση κατώτερου δικαστηρίου που επέτρεπε τη συνέχιση της δίωξης. Η Halkbank είχε υποστηρίξει ότι, ως οντότητα που ανήκει στο τουρκικό κράτος, θα έπρεπε να απολαμβάνει ασυλίας έναντι νομικών προσφυγών σε ξένα δικαστήρια. Ο διακανονισμός ανακοινώθηκε μετά την έναρξη, τον Φεβρουάριο, του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου εναντίον του Ιράν.

Αμερικανοί εισαγγελείς είχαν κατηγορήσει την Halkbank ότι μετέφερε κρυφά κεφάλαια ύψους 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων, τα οποία υπόκειντο σε περιορισμούς, ότι μετέτρεψε σε χρυσό και μετρητά πετρελαϊκά έσοδα προς όφελος ιρανικών συμφερόντων και ότι παρείχε έγγραφα για ψευδείς αποστολές τροφίμων, προκειμένου να δικαιολογηθούν μεταφορές εσόδων από το πετρέλαιο.

Μετά τη συνάντηση που είχε πέρυσι ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Ντόναλντ Τραμπ, ο Ερντογάν εξέφρασε ελπίδες για επίλυση της υπόθεσης. Ο Τούρκος πρόεδρος δήλωσε τον Οκτώβριο ότι ο Τραμπ του είπε, κατά τη διάρκεια συνάντησής τους τον Σεπτέμβριο στον Λευκό Οίκο και σε επόμενη τηλεφωνική συνομιλία, ότι "το πρόβλημα Halkbank έχει τελειώσει για εμάς".