ΒΕΑ: Θετικά μέτρα ΔΕΘ, αλλά όχι αρκετά για μικρές επιχειρήσεις

Το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθήνας (ΒΕΑ) προχώρησε σε μια πρώτη αποτίμηση των κυβερνητικών εξαγγελιών που παρουσιάστηκαν στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), χαρακτηρίζοντας το συνολικό πακέτο ως ένα σύνολο θετικών παρεμβάσεων, το οποίο ωστόσο υπολείπεται σημαντικά των πραγματικών αναγκών της μικρής και πολύ μικρής επιχειρηματικότητας. Η αξιολόγηση αυτή έρχεται σε μια συγκυρία όπου η πραγματική οικονομία πιέζεται από το αυξημένο κόστος λειτουργίας και τις διαρκείς προκλήσεις.

Αναγνωρίζοντας ότι αρκετές από τις ανακοινώσεις κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση και ανταποκρίνονται σε πάγια αιτήματα του επιχειρηματικού κόσμου, το ΒΕΑ επισημαίνει ότι από το συνολικό πακέτο των 2,2 δισ. ευρώ, οι άμεσες και ουσιαστικές παρεμβάσεις που θα μείωναν το λειτουργικό, φορολογικό και μη μισθολογικό κόστος των μικρών επιχειρήσεων παραμένουν περιορισμένες. Οι βιοτεχνικές και μικρές επιχειρήσεις εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωπες με υψηλό ενεργειακό κόστος, δυσβάσταχτες φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις, περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση, συσσωρευμένες οφειλές και σοβαρή έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού. Σε αυτά τα διαχρονικά προβλήματα, οι απαντήσεις που δόθηκαν από τη ΔΕΘ δεν κρίνονται ανάλογες της πίεσης που δέχεται η πραγματική οικονομία.

Μερική αποδυνάμωση του τεκμαρτού, αλλά όχι πλήρης κατάργηση

Το ΒΕΑ αξιολογεί θετικά την ουσιαστική αποδυνάμωση του τεκμαρτού εισοδήματος για τους ελεύθερους επαγγελματίες, καθώς με τις νέες ρυθμίσεις καταργούνται οι δύο προσαυξήσεις που συνδέονταν με το ετήσιο κόστος μισθοδοσίας και τη διαφορά του τζίρου από τον μέσο όρο του ΚΑΔ. Πρόκειται για μια σημαντική διόρθωση, που βάζει τέλος στη στρέβλωση που τιμωρούσε φορολογικά έναν επαγγελματία επειδή απασχολούσε περισσότερους εργαζομένους ή εμφάνιζε μεγαλύτερο τζίρο. Ωστόσο, η πάγια θέση του ΒΕΑ παραμένει η πλήρης κατάργηση του τεκμαρτού και η φορολόγηση με βάση το πραγματικό εισόδημα, κάτι που δεν επιτεύχθηκε.

Τέλος επιτηδεύματος: Σωστή απόφαση, αλλά με καθυστερήσεις

Θετική κρίνεται η έναρξη της πλήρους κατάργησης του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα, ωστόσο η εφαρμογή του μέτρου σε διαφορετικές ταχύτητες προκαλεί έντονο προβληματισμό. Σύμφωνα με τις εξαγγελίες, η κατάργηση προβλέπεται από το 2027 για την Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, ενώ στην Αττική η μείωση κατά 50% μετατίθεται για το 2028 και η πλήρης κατάργηση για το 2029. Για το ΒΕΑ, δεν υπάρχει κανένας λόγος μια μικρή επιχείρηση της Αττικής να περιμένει δύο επιπλέον χρόνια για την ίδια φορολογική ελάφρυνση, όταν οι πιέσεις που αντιμετωπίζει δεν είναι μικρότερες από εκείνες των άλλων περιοχών.

Προκαταβολή φόρου: Θετική εξαγγελία με πολύ μακρινό ορίζοντα

Στη σωστή κατεύθυνση κινείται και η μείωση της προκαταβολής φόρου των νομικών προσώπων από το 80% στο 50%. Το πρόβλημα, ωστόσο, έγκειται στον χρόνο υλοποίησης. Η αποκλιμάκωση αναμένεται να ξεκινήσει από το φορολογικό έτος 2028 και θα πραγματοποιείται με ρυθμό πέντε ποσοστιαίων μονάδων ετησίως. Αυτό σημαίνει ότι η πλήρης επίδραση του μέτρου θα γίνει αισθητή αρκετά χρόνια αργότερα, ενώ οι επιχειρήσεις έχουν άμεση ανάγκη ρευστότητας. Αντίστοιχα, η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις από το 55% στο 50% αποτελεί ένα θετικό, αλλά περιορισμένο βήμα, που δεν αλλάζει δραστικά την εικόνα.

Ταχύτερες αποσβέσεις: Ένα κίνητρο, αλλά με ερωτηματικά

Το ΒΕΑ χαιρετίζει την επιτάχυνση των αποσβέσεων για νέο μηχανολογικό εξοπλισμό, με τη μείωση του χρόνου από τα δέκα στα έξι χρόνια για δαπάνες που θα πραγματοποιηθούν από την 1η Ιανουαρίου 2027. Το μέτρο αυτό μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για τον εκσυγχρονισμό της παραγωγικής διαδικασίας. Ωστόσο, βασική προϋπόθεση για να έχει το μέτρο πραγματικό αντίκτυπο είναι οι μικρές επιχειρήσεις να διαθέτουν τα απαραίτητα κεφάλαια και να έχουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση για να προχωρήσουν σε αυτές τις επενδύσεις. Χωρίς αυτές τις προϋποθέσεις, το μέτρο κινδυνεύει να μείνει κενό γράμμα.

Χρηματοδότηση 5 δισ.: Ζητούμενο η πραγματική πρόσβαση

Η ανακοίνωση δύο νέων χρηματοδοτικών εργαλείων μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, με στόχο την κινητοποίηση 5 δισ. ευρώ για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, κρίνεται σημαντική. Το κρίσιμο ζήτημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο το ύψος των κεφαλαίων που ανακοινώνονται, αλλά το πόσα από αυτά θα καταλήξουν τελικά στις πολύ μικρές επιχειρήσεις και στους αυτοαπασχολούμενους, που σήμερα παραμένουν εκτός τραπεζικού δανεισμού. Τα νέα εργαλεία θα πρέπει να διασφαλίζουν την ουσιαστική συμμετοχή των μικρών επιχειρήσεων και να μην περιοριστούν σε όσους ήδη έχουν εύκολη πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα.

Μη μισθολογικό κόστος: Καμία ελάφρυνση για τις επιχειρήσεις

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027, καθώς αυτή αφορά εξ ολοκλήρου την εισφορά του εργαζομένου. Πρόκειται για μια θετική παρέμβαση για το διαθέσιμο εισόδημα των εργαζομένων, αλλά δεν προσφέρει καμία ελάφρυνση στο μη μισθολογικό κόστος των επιχειρήσεων. Την ίδια στιγμή, ο κατώτατος μισθός θα αυξηθεί σε δύο βήματα, τον Απρίλιο του 2027 και τον Ιανουάριο του 2028, φτάνοντας τα 1.000 ευρώ. Οι επιχειρήσεις καλούνται, επομένως, να απορροφήσουν το πρόσθετο μισθολογικό κόστος χωρίς να έχουν καμία αντίστοιχη μείωση των εργοδοτικών εισφορών, γεγονός που επιβαρύνει περαιτέρω τον προϋπολογισμό τους.

Τα μεγάλα προβλήματα παραμένουν ανοιχτά

Σύμφωνα με το ΒΕΑ, από τις εξαγγελίες απουσιάζουν ισχυρότερες παρεμβάσεις για το ενεργειακό κόστος της παραγωγής, μια ουσιαστική μείωση του μη μισθολογικού κόστους, ευρύτερες λύσεις για τις συσσωρευμένες οφειλές και πιο αποτελεσματικά εργαλεία για την αντιμετώπιση της έλλειψης τεχνικού και εξειδικευμένου προσωπικού. Ο Πρόεδρος του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας, Κωνσταντίνος Δαμίγος, δήλωσε σχετικά: "Οι ανακοινώσεις περιλαμβάνουν θετικές παρεμβάσεις και αρκετές απαντούν σε πάγια αιτήματα της επιχειρηματικής κοινότητας. Όμως οι μικρές επιχειρήσεις χρειάζονται ανάσα σήμερα και δεν μπορούν να περιμένουν μέχρι το 2028 ή το 2029."

Ο κ. Δαμίγος υπογράμμισε ότι "ιδιαίτερα στο μη μισθολογικό κόστος, η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών αφορά αποκλειστικά τους εργαζομένους. Είναι θετική για το εισόδημά τους, αλλά η ελάφρυνση για την επιχείρηση είναι μηδενική, ενώ έρχονται νέες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό." Κατέληξε δε τονίζοντας ότι "η πραγματική οικονομία δεν λειτουργεί με εξαγγελίες του 2029. Λειτουργεί με μισθοδοσίες, φόρους, εισφορές και λογαριασμούς που πρέπει να πληρωθούν σήμερα. Οι μικρές επιχειρήσεις χρειάζονται ουσιαστική μείωση του κόστους τώρα".