Βόμβα σε drone στη Λειψία αποκαλύπτει ρωσικό δίκτυο

Η αποκάλυψη ενός αυτοσχέδιου εκρηκτικού μηχανισμού προσαρτημένου σε drone στο αεροδρόμιο της Λειψίας τον περασμένο Αύγουστο έχει πυροδοτήσει έρευνες που συνδέουν το περιστατικό με ένα ευρύτερο δίκτυο ρωσικών επιχειρήσεων δολιοφθοράς στην Ευρώπη. Σύμφωνα με δικογραφία των γερμανικών ομοσπονδιακών αστυνομικών αρχών, την οποία εξέτασε το Axel Springer Global Reporters Network, ο μηχανισμός που έπεσε στον χώρο στάθμευσης αεροσκαφών παρέμεινε άθικτος, προσφέροντας στους ερευνητές ένα σπάνιο και πολύτιμο τεκμήριο: την ίδια τη βόμβα. Το μεταλλικό δοχείο έφερε σφράγιση με μεταλλική πλάκα επτά κυκλικών εσοχών, χαρακτηριστικό που παραπέμπει σε παρόμοιους μηχανισμούς που εντοπίστηκαν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Περίπου δύο χρόνια νωρίτερα, στις 20 Αυγούστου 2024, οι λιθουανικές αρχές είχαν ανακαλύψει σε νεκροταφείο του Κάουνας δύο μεταλλικά δοχεία, τα οποία έφεραν ετικέτες καλαμποκιού αλλά περιείχαν 968 γραμμάρια εκρηκτικής ύλης, ισοδύναμης με περίπου 700 γραμμάρια TNT ανά δοχείο. Η επιχείρηση βασίστηκε σε πληροφορίες από την Πολωνία για έναν Ουκρανό άνδρα, ο οποίος φέρεται να είχε τοποθετήσει τα εκρηκτικά για λογαριασμό ρωσικών υπηρεσιών πληροφοριών. Τους επόμενους μήνες, οι έρευνες αποκάλυψαν επιπλέον κρυψώνες με παρόμοιους μηχανισμούς, τέσσερις από τους οποίους έφεραν τις ίδιες μεταλλικές πλάκες με κυκλικές εσοχές, υποδεικνύοντας κοινή προέλευση κατασκευής.

Η σύνδεση με τη Μονάδα 29155 της GRU

Οι ομοιότητες μεταξύ των μηχανισμών στη Λειψία και τη Λιθουανία, αν και δεν αποδεικνύουν ταυτότητα επιχείρησης, εντάσσονται σε ένα μοτίβο που, σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους ασφαλείας, παραπέμπει σε συντονισμένη εκστρατεία της ρωσικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών, GRU. Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκεται η Μονάδα 29155, μια εξειδικευμένη ομάδα στρατιωτικών πληροφοριών που έχει συνδεθεί με επιχειρήσεις αποσταθεροποίησης, δολοφονίες και καταστροφή υποδομών σε ευρωπαϊκό έδαφος. Σύμφωνα με τρεις ανώτερους Γερμανούς και Ευρωπαίους αξιωματούχους, η δράση της μονάδας εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική του Κρεμλίνου να διαταράξει τη στρατιωτική υποστήριξη προς την Ουκρανία και να αυξήσει το πολιτικό κόστος για τις δυτικές κυβερνήσεις.

Ο Gerhard Schindler, πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών της Γερμανίας (BND), δήλωσε ότι σκοπός αυτών των επιχειρήσεων είναι να εμφυσήσουν φόβο στον πληθυσμό για άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση, ώστε να αμφισβητηθεί η σκοπιμότητα της στήριξης προς το Κίεβο. «Γι’ αυτό θα αυξήσει τόσο τη στρατιωτική πίεση στην Ουκρανία όσο και την υβριδική πίεση στη Δύση», σημείωσε χαρακτηριστικά. Η Ρωσική Πρεσβεία στο Βερολίνο, σε απάντηση σχετικού ερωτήματος, αρνήθηκε κατηγορηματικά οποιαδήποτε εμπλοκή, χαρακτηρίζοντας τις κατηγορίες αβάσιμες.

Ο ρόλος του Oleg Levushkin και οι διασυνδέσεις με τη GRU

Οι έρευνες έχουν στραφεί στον Oleg Levushkin, έναν Λετονό-Ρώσο υπήκοο με διπλή υπηκοότητα, ο οποίος φέρεται να διαδραμάτισε κεντρικό ρόλο στην προετοιμασία της επίθεσης στη Λειψία. Σύμφωνα με ανώτερο Γερμανό αξιωματούχο ασφαλείας και έγγραφα της έρευνας, ο Levushkin δεν είναι ένας περιθωριακός νεοσύλλεκτος, αλλά ένα έμπειρο στέλεχος επιχειρήσεων εφοδιαστικής, με μακροχρόνιες διασυνδέσεις με τη GRU και ανώτατα στελέχη της ρωσικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών. Τα social media προφίλ του στα VKontakte και Odnoklassniki εμφανίζουν μια φαινομενικά συνηθισμένη ζωή, με εκδρομές με μοτοσικλέτα στην Κριμαία, επισκέψεις σε μνημεία όπως το «Η Μητέρα Πατρίδα καλεί» στο Βόλγκογκραντ, και οικογενειακές διακοπές σε όλη την Ευρώπη.

Οι ερευνητές πιστεύουν ότι ο Levushkin ταξίδεψε μέσω Τουρκίας προς το αεροδρόμιο Βερολίνου-Βρανδεμβούργου στα τέλη Ιουλίου, όπου νοίκιασε αυτοκίνητο στις 27 Ιουλίου, σύμφωνα με δεδομένα τοποθεσίας. Τα εκρηκτικά φέρεται να εισήχθησαν στη Γερμανία μέσω Βουλγαρίας και Σερβίας, κρυμμένα σε κοιλότητες φορτηγών. Στις 31 Ιουλίου, το ενοικιαζόμενο όχημα εντοπίστηκε κοντά στο αεροδρόμιο της Λειψίας, όπου ο Levushkin φέρεται να διενεργούσε αναγνωριστικές ενέργειες. Ο ίδιος δεν έχει απαντήσει σε αιτήματα για σχολιασμό.

Οι διασυνδέσεις του Levushkin εκτείνονται έως τον συνταγματάρχη της GRU Denis Smoljaninov, με τον οποίο φέρεται να διατηρεί στενή σχέση εδώ και περίπου δύο δεκαετίες. Έκθεση του Δεκεμβρίου 2025 από την Υπηρεσία Κρατικής Ασφάλειας της Λιθουανίας αναφέρει ότι ο Smoljaninov είναι επικεφαλής του τμήματος Ουκρανίας της GRU, ειδικεύεται σε επιχειρήσεις ψυχολογικού πολέμου και συνδέεται με μυστικές εκστρατείες δολιοφθοράς μέσω του Telegram. Η ίδια έκθεση τον συνδέει με τη συντονισμό της ιδιωτικής στρατιωτικής εταιρείας Longifolia, εγγεγραμμένης στον Παναμά, μέτοχοι της οποίας φέρονται να εμπλέκονται σε αποστολές εμπρηστικών μηχανισμών στην Πολωνία και τη Βρετανία, συμπεριλαμβανομένων δεμάτων που αναφλέχθηκαν στο αεροδρόμιο της Λειψίας και στο Μπέρμιγχαμ το 2024.

Η Μονάδα 29155 και το ιστορικό δολιοφθορών

Η Μονάδα 29155, σύμφωνα με φάκελο του Νοεμβρίου 2025 της Υπηρεσίας Κρατικής Ασφάλειας της Λιθουανίας, είναι επιφορτισμένη με δολοφονίες, καταστροφή υποδομών, παρεμπόδιση θεσμών και τρομοκρατικές επιθέσεις σε δυτικές χώρες. Τα μέλη της εκπαιδεύονται στη χρήση εκρηκτικών και όπλων, καθώς και στη δημιουργία δικτύων πρακτόρων. Η μονάδα έχει συνδεθεί στο παρελθόν με εκρήξεις σε αποθήκες πυρομαχικών στη Βουλγαρία και την Τσεχική Δημοκρατία, τη δηλητηρίαση του πρώην Ρώσου κατασκόπου Sergei Skripal το 2018, καθώς και με πρόσφατες εμπρηστικές επιθέσεις σε κατάστημα Ikea στο Βίλνιους και ταχυδρομείο στο Βουκουρέστι.

Γερμανοί αξιωματούχοι έχουν αποδώσει στη GRU την ευθύνη για αποτυχημένη εμπρηστική επίθεση τον Σεπτέμβριο εναντίον εταιρείας αμυντικού τομέα στο Μόναχο, ενώ η υπηρεσία πληροφοριών της Εσθονίας ανακοίνωσε ότι εμπρηστική επίθεση τον Αύγουστο εναντίον της Milrem Robotics οργανώθηκε κατόπιν εντολής ρωσικών υπηρεσιών. Ευρωπαίες αρχές ασφαλείας αναμένουν αύξηση τέτοιων επιχειρήσεων, με στόχους εταιρείες άμυνας, κρίσιμες υποδομές και πρόσωπα που στηρίζουν την Ουκρανία.

Το Κρεμλίνο αντιμετωπίζει τη σχέση του με την Ευρώπη ως «συστημική σύγκρουση», δήλωσε ο Omar Haijawi-Pirchner, πρώην επικεφαλής της υπηρεσίας εσωτερικών πληροφοριών της Αυστρίας, προβλέποντας αύξηση παραβιάσεων εναέριου χώρου από drones και υβριδικών επιθέσεων. Ανώτερος αξιωματούχος του ΝΑΤΟ, μιλώντας υπό ανωνυμία, τόνισε ότι η Ρωσία βρίσκεται υπό εξαιρετικά υψηλή πίεση, πιθανώς μεγαλύτερη από οποιαδήποτε άλλη στιγμή του πολέμου, και ότι από την οπτική του Κρεμλίνου, η εντατικοποίηση της υβριδικής εκστρατείας κατά της Δύσης φαίνεται ως η καλύτερη διαθέσιμη επιλογή.