Σύνοψη Άρθρου
Η νέα κυβέρνηση της Ουγγαρίας ανακοινώνει εκτεταμένες έρευνες για τη διακυβέρνηση του Βίκτορ Όρμπαν.
Ο Πέτερ Μάγιαρ προωθεί έξι ερευνητικές επιτροπές για υποθέσεις διαφθοράς, κατάχρησης εξουσίας και δημόσιων πόρων.
Στο τραπέζι μπαίνουν συνταγματική αναθεώρηση, περιορισμός θητειών και κατάργηση πολιτικών προνομίων της προηγούμενης περιόδου.
Σε βαθιά θεσμική και πολιτική αναμέτρηση με την κληρονομιά της μακρόχρονης διακυβέρνησης του Βίκτορ Όρμπαν εισέρχεται η Ουγγαρία, μετά την ανακοίνωση του πρωθυπουργού Πέτερ Μάγιαρ ότι η κυβέρνησή του θα προχωρήσει σε εκτεταμένες έρευνες για υποθέσεις διαφθοράς, κατάχρησης εξουσίας και διαχείρισης δημόσιων πόρων.
Ο Μάγιαρ, μιλώντας από το κοινοβούλιο, παρουσίασε την πρόθεση της νέας κυβέρνησης να ανοίξει φακέλους που συνδέονται με τον πρώην πρωθυπουργό, το κόμμα Fidesz και επιχειρηματικά δίκτυα που φέρονται να επωφελήθηκαν από το προηγούμενο σύστημα εξουσίας.
Το κεντροδεξιό κόμμα Tisza, το οποίο εξασφάλισε στις εκλογές του προηγούμενου μήνα πλειοψηφία δύο τρίτων, διαθέτει πλέον τη θεσμική δυνατότητα να ανατρέψει βασικές επιλογές της εποχής Όρμπαν και να προωθήσει βαθιές αλλαγές στο πολιτικό και διοικητικό πλαίσιο της χώρας.
Έξι ερευνητικές επιτροπές για τη διακυβέρνηση Όρμπαν
Η νέα κυβέρνηση έχει θέσει ως κεντρική προτεραιότητα τη διερεύνηση καταγγελιών που αφορούν την περίοδο εξουσίας του Βίκτορ Όρμπαν. Στο πλαίσιο αυτό, ο Πέτερ Μάγιαρ ανακοίνωσε τη σύσταση έξι ερευνητικών επιτροπών, οι οποίες θα εξετάσουν υποθέσεις με οικονομικό, θεσμικό και πολιτικό βάρος.
Ιδιαίτερη έμφαση αναμένεται να δοθεί στη φερόμενη υπεξαίρεση δημόσιων πόρων μέσω της Εθνικής Τράπεζας της Ουγγαρίας. Η υπόθεση βρίσκεται ήδη υπό αστυνομική διερεύνηση και, σύμφωνα με τις αναφορές που έχουν παρουσιαστεί, ενδέχεται να αφορά ποσά εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Ούγγρος πρωθυπουργός κατέστησε σαφές ότι η κυβέρνησή του σκοπεύει να αποκαλύψει όλες τις περιπτώσεις διαφθοράς και κατάχρησης εξουσίας που συνδέονται με την προηγούμενη περίοδο. Όπως δήλωσε, ο ουγγρικός λαός έχει δικαίωμα να γνωρίζει ποιοι επωφελήθηκαν από τους πόρους του, ποιοι υπεξαίρεσαν χρήματα και ποιοι κέρδισαν μέσα από τις κοινωνικές αδυναμίες.
Κατά τη 16χρονη παραμονή του στην εξουσία, ο Βίκτορ Όρμπαν είχε δεχθεί σφοδρή κριτική από πολιτικούς αντιπάλους, οργανώσεις και ευρωπαϊκούς θεσμούς για φερόμενη κακοδιαχείριση δημόσιου χρήματος, ευνοϊκή μεταχείριση συγγενών και επιχειρηματικών συνεργατών, καθώς και για κρατικές συμβάσεις υψηλής αξίας.
Παράλληλα, είχε κατηγορηθεί ότι αξιοποίησε την κρατική εξουσία για να αποδυναμώσει δημοκρατικούς θεσμούς και μηχανισμούς ελέγχου. Το 2022, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είχε ανακοινώσει ότι η Ουγγαρία δεν μπορεί πλέον να θεωρείται πλήρως δημοκρατικό κράτος, εξέλιξη που αποτύπωσε το βάθος της θεσμικής κρίσης στη χώρα.
Περιορισμός θητειών και κατάργηση προνομίων
Η κυβέρνηση Μάγιαρ προωθεί και συνταγματική αναθεώρηση, με στόχο τον περιορισμό της θητείας του πρωθυπουργού στα οκτώ χρόνια. Η ρύθμιση, όπως ανακοινώθηκε, θα ισχύει και για τον ίδιο τον σημερινό πρωθυπουργό, ώστε να μη δημιουργηθεί η εντύπωση επιλεκτικής εφαρμογής.
Εφόσον η τροπολογία εγκριθεί, ο Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος υπηρέτησε τέσσερις συνεχόμενες θητείες, δεν θα μπορεί να επιστρέψει στο αξίωμα του πρωθυπουργού. Ο Πέτερ Μάγιαρ υποστήριξε ότι κανένα εκλεγμένο πρόσωπο δεν πρέπει να αντιμετωπίζει την εξουσία ως μόνιμο δικαίωμα, τονίζοντας ότι η απεριόριστη παραμονή στην κορυφή του κράτους οδηγεί σε απώλεια λογοδοσίας.
Μία ακόμη έρευνα που ανακοίνωσε η νέα κυβέρνηση αφορά την υπόθεση χάρης που είχε απονείμει η πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας, Καταλίν Νόβακ, σε συνεργό υπόθεσης παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης. Η υπόθεση είχε προκαλέσει πολιτικό σεισμό στην Ουγγαρία και οδήγησε στην παραίτησή της το 2024.
Ο Μάγιαρ δεσμεύθηκε επίσης να προχωρήσει στη διάλυση της Υπηρεσίας Προστασίας Κυριαρχίας, ενός οργανισμού που είχε ιδρυθεί από την κυβέρνηση Όρμπαν το 2023 με αποστολή την έρευνα μη κυβερνητικών οργανώσεων, μέσων ενημέρωσης και πολιτικών κομμάτων για ζητήματα ξένης επιρροής.
Η νέα κυβέρνηση προαναγγέλλει ακόμη την κατάργηση πολιτικών προνομίων που απολάμβαναν κρατικοί αξιωματούχοι την περίοδο Όρμπαν. Στο σχέδιο περιλαμβάνονται μειώσεις στους μισθούς του πρωθυπουργού, των υπουργών, των στελεχών κρατικών επιχειρήσεων και των βουλευτών.
Οι κινήσεις αυτές διαμορφώνουν ένα πλαίσιο ριζικής αποδόμησης του προηγούμενου καθεστώτος εξουσίας. Η κυβέρνηση Μάγιαρ επιχειρεί να παρουσιάσει την πολιτική της ως επιστροφή στη λογοδοσία, στη θεσμική διαφάνεια και στον περιορισμό της συγκέντρωσης εξουσίας, σε μια χώρα όπου η αντιπαράθεση γύρω από τη δημοκρατία, τη διαφθορά και τον έλεγχο του κράτους παραμένει στο κέντρο της δημόσιας ζωής.
