Ελλάδα: Πρωταγωνιστής στον ψηφιακό μετασχηματισμό

Η Ελλάδα σημειώνει αξιοσημείωτη πρόοδο στον τομέα του ψηφιακού μετασχηματισμού, όπως τεκμηριώνεται από δύο πρόσφατες και κορυφαίες διεθνείς αξιολογήσεις. Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω των νέων εκθέσεών τους, επιβεβαιώνουν τη σημαντική βελτίωση των δημόσιων ψηφιακών υπηρεσιών, την ταχεία ανάπτυξη των τηλεπικοινωνιακών υποδομών και την ενσωμάτωση τεχνολογιών αιχμής. Η χώρα φαίνεται να βαδίζει με σταθερά βήματα προς την επίτευξη των φιλόδοξων στόχων της Ψηφιακής Δεκαετίας 2030, καταγράφοντας επιδόσεις που σε πολλούς τομείς υπερβαίνουν τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Σύμφωνα με την έκθεση "Digital Government Outlook 2026" του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα κατατάσσεται πλέον μεταξύ των χωρών με ισχυρές επιδόσεις στον ψηφιακό μετασχηματισμό της δημόσιας διοίκησης. Η συνολική βαθμολογία της ανέρχεται στο 0,71, ξεπερνώντας οριακά τον μέσο όρο των χωρών του Οργανισμού που είναι 0,70. Αυτή η επίδοση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η χώρα αφήνει πίσω της ανεπτυγμένες οικονομίες, όπως η Ιαπωνία και η Ιταλία (0,67), ο Καναδάς και η Ολλανδία (0,69), ακόμα και η Φινλανδία (0,70). Η ανάλυση των επιμέρους δεικτών αποκαλύπτει μια εικόνα συστηματικής βελτίωσης. Στον δείκτη "User-Driven", η Ελλάδα σκοράρει 0,77 έναντι 0,71 του μέσου όρου του ΟΟΣΑ, ενώ στο "Government as a Platform" η βαθμολογία είναι 0,75 έναντι 0,71. Η "Proactiveness" των υπηρεσιών βαθμολογείται με 0,70 (έναντι 0,67) και η πολιτική "Open by Default" με 0,63 (έναντι 0,59).

Η έκθεση του ΟΟΣΑ κάνει ειδική μνεία σε συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που λειτούργησαν ως καταλύτες για αυτήν την πρόοδο. Το Κέντρο Διαλειτουργικότητας του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η ενιαία ψηφιακή πύλη gov.gr που φιλοξενεί πλέον περισσότερες από 2.250 υπηρεσίες, η εφαρμογή της Τεχνητής Νοημοσύνης στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, ο ψηφιακός βοηθός "mAigov" και η νέα εθνική πύλη ανοικτών δεδομένων data.gov.gr αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα της στρατηγικής που ακολουθείται.

Παράλληλα, η Έκθεση Ψηφιακής Δεκαετίας 2026 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υπογραμμίζει τη συνέπεια με την οποία η Ελλάδα εφαρμόζει την εθνική στρατηγική ψηφιοποίησης. Η χώρα ανταποκρίθηκε στο 83% των συστάσεων της Επιτροπής, συνεχίζοντας την ανοδική της πορεία. Τα στοιχεία για το 2025 είναι αποκαλυπτικά: οι δημόσιες ψηφιακές υπηρεσίες προς τους πολίτες έφτασαν το 79,4%, ενώ για τις επιχειρήσεις το ποσοστό ανήλθε στο 86%, ξεπερνώντας τις αρχικές εθνικές εκτιμήσεις που ήταν 76,2% και 84,4% αντίστοιχα.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλούν οι επιδόσεις στον τομέα των ψηφιακών υποδομών. Η κάλυψη των δικτύων πέμπτης γενιάς (5G) έχει εκτοξευθεί στο 99,5% του πληθυσμού, προσεγγίζοντας ουσιαστικά τον στόχο του 100% για το 2030 και υπερβαίνοντας κατά πολύ την εθνική εκτίμηση του 90% για το 2025. Ακόμα πιο εντυπωσιακή είναι η κάλυψη σε αγροτικές και νησιωτικές περιοχές, η οποία φτάνει το 99%, συμβάλλοντας καθοριστικά στη γεφύρωση του ψηφιακού χάσματος. Παράλληλα, τα δίκτυα οπτικών ινών (FTTP) και πολύ υψηλής χωρητικότητας (VHCN) αναπτύσσονται με ετήσιο ρυθμό 29,7%, ένα ποσοστό υπερπενταπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Από σχεδόν μηδενική κάλυψη το 2019, η Ελλάδα έχει φτάσει στο 59,8%, ξεπερνώντας την εκτιμώμενη πορεία του 51% για το 2025.

Η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναδεικνύει επίσης τον ενισχυμένο γεωστρατηγικό ρόλο της Ελλάδας. Οι επενδύσεις σε υποθαλάσσια καλώδια, διεθνείς τηλεπικοινωνιακές υποδομές και κέντρα δεδομένων την καθιστούν έναν σημαντικό ψηφιακό κόμβο για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η εφαρμογή της εθνικής πολιτικής διακυβέρνησης δεδομένων και η νέα Εθνική Στρατηγική Κυβερνοασφάλειας ενισχύουν περαιτέρω την ανθεκτικότητα των υποδομών. Στον τομέα της καινοτομίας, η ίδρυση του AI Factory "Pharos", ενός από τα πρώτα επτά στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η συμμετοχή σε ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για κβαντικές υποδομές και η δημιουργία του Ελληνικού Κέντρου Ικανοτήτων Μικροκυκλωμάτων τοποθετούν τη χώρα στην πρωτοπορία της τεχνολογίας.

Εξίσου σημαντική είναι η πρόοδος στην ψηφιακή υγεία. Σύμφωνα με τη μελέτη eHealth Indicator Study 2026 της Capgemini Invent, η Ελλάδα σημείωσε μία από τις μεγαλύτερες ετήσιες βελτιώσεις στην Ευρώπη. Ο σύνθετος δείκτης ψηφιακής υγείας αυξήθηκε κατά 20 ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε έναν χρόνο, φτάνοντας το 94%, έναντι μέσου όρου 87% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Με αυτήν την επίδοση, η χώρα κατατάσσεται μεταξύ των κορυφαίων κρατών-μελών, ξεπερνώντας την Ιταλία (90%), την Ισπανία (90%), τη Γερμανία (88%), τη Γαλλία (88%) και τη Σουηδία (86%).

Προκλήσεις και τομείς προς βελτίωση

Παρά την εντυπωσιακή πρόοδο, οι διεθνείς αξιολογήσεις εντοπίζουν και τομείς όπου η χώρα οφείλει να επιταχύνει τις προσπάθειές της. Η Έκθεση Ψηφιακής Δεκαετίας 2026 επισημαίνει ότι η ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων του πληθυσμού παραμένει μια κρίσιμη πρόκληση. Μόλις το 51% των πολιτών ηλικίας 16-74 ετών διαθέτει τουλάχιστον βασικές ψηφιακές δεξιότητες, ένα ποσοστό σημαντικά χαμηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 60,4%. Επιπλέον, αναδεικνύεται η ανάγκη για περαιτέρω ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού στον τομέα των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών, καθώς και η επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Ωστόσο, η ίδια έκθεση αναγνωρίζει ότι η Ελλάδα καταγράφει υψηλότερους ρυθμούς προόδου από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε κρίσιμους τομείς, όπως η ανάπτυξη οπτικών ινών, η παροχή δημόσιων ψηφιακών υπηρεσιών, η ηλεκτρονική ταυτοποίηση, η πρόσβαση σε ηλεκτρονικούς φακέλους υγείας και η υιοθέτηση προηγμένων ψηφιακών τεχνολογιών. Αυτό επιβεβαιώνει ότι η χώρα βρίσκεται σε μια σταθερή τροχιά σύγκλισης με την Ευρωπαϊκή Ένωση, θέτοντας γερές βάσεις για ένα πλήρως ψηφιακό μέλλον.