Φορολόγηση τόκων καταθέσεων: Οδηγός ΑΑΔΕ

Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) έδωσε στη δημοσιότητα έναν αναλυτικό οδηγό που αποσαφηνίζει το πλαίσιο φορολόγησης των τόκων από καταθέσεις, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Η γενική αρχή που διέπει τη φορολογική νομοθεσία προβλέπει ότι οι τόκοι υπόκεινται σε φόρο με συντελεστή 15%, ωστόσο, υπάρχουν σημαντικές εξαιρέσεις που είτε οδηγούν σε πλήρη απαλλαγή είτε σε φορολόγηση με υψηλότερο συντελεστή, όταν αυτοί προστίθενται σε άλλες κατηγορίες εισοδημάτων.

Ειδικότερα, η Αρχή προχώρησε στη διατύπωση επτά κρίσιμων σημείων που αφορούν τη φορολογική μεταχείριση των τόκων από χρηματοοικονομικές επενδύσεις, παρέχοντας σαφή καθοδήγηση σε φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Παρακράτηση φόρου και βασικοί συντελεστές

Στο πρώτο σημείο, η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι οι πληρωμές τόκων υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου με συντελεστή 15%. Εξαίρεση αποτελούν οι τόκοι από εταιρικά ομόλογα, οι οποίοι, υπό τις προϋποθέσεις της παραγράφου 5 του άρθρου 37 του Ν. 4172/2013, φορολογούνται με μειωμένο συντελεστή 5%, εφόσον αποκτώνται από φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας. Η παρακράτηση αυτή εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση για ημεδαπά φυσικά πρόσωπα, καθώς και για φυσικά ή νομικά πρόσωπα που δεν έχουν φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα. Αντιθέτως, για τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες με φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στη χώρα, η παρακράτηση δεν είναι τελική, αλλά τα ποσά αυτά προστίθενται στα λοιπά έσοδά τους και φορολογούνται ως επιχειρηματική δραστηριότητα, με τον συντελεστή του άρθρου 58.

Ειδικές περιπτώσεις και εξαιρέσεις

Στο δεύτερο σημείο, η εγκύκλιος αναφέρεται στη μη διενέργεια παρακράτησης φόρου για τόκους που καταβάλλονται σε συνδεδεμένα πρόσωπα, εφόσον πληρούνται οι όροι της παραγράφου 2 του άρθρου 63. Παράλληλα, για τους τόκους υπερημερίας, προβλέπεται παρακράτηση 15%, με εξαίρεση τα πιστωτικά ιδρύματα, τα οποία απαλλάσσονται από την παρακράτηση για τόκους δανείων που χορηγούν στο πλαίσιο της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας, συμπεριλαμβανομένων των διατραπεζικών καταθέσεων και των πιστώσεων.

Τόκοι από το εξωτερικό και ομόλογα

Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στη φορολογική μεταχείριση των τόκων από καταθέσεις στην αλλοδαπή που αποκτούν νομικά πρόσωπα. Εάν οι τόκοι αυτοί δεν εισαχθούν στην Ελλάδα, δεν γίνεται παρακράτηση και φορολογούνται μαζί με τα λοιπά εισοδήματα ως επιχειρηματική δραστηριότητα, με δυνατότητα έκπτωσης του φόρου που καταβλήθηκε στην αλλοδαπή. Επιπλέον, για τόκους εταιρικών ομολογιών εισηγμένων σε αγορές εντός ή εκτός ΕΕ, που αποκτώνται από αλλοδαπά νομικά πρόσωπα χωρίς μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα, προβλέπεται απαλλαγή από την παρακράτηση, εφαρμοζόμενη από την 1η Ιανουαρίου 2020.

Απαλλαγές για τίτλους του Ελληνικού Δημοσίου

Στο έκτο σημείο, η ΑΑΔΕ ξεκαθαρίζει ότι οι τόκοι από ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου, καθώς και από ομόλογα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας (ΕΤΧΣ), απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος. Η απαλλαγή αυτή ισχύει για τίτλους που εκδίδονται από τις 29 Ιουλίου 2023 και μετά, με την εξαίρεση των πιστωτικών ιδρυμάτων που εδρεύουν στην Ελλάδα, τα οποία εξακολουθούν να φορολογούνται. Τέλος, οι τόκοι από προϊόντα δανεισμού τίτλων της Αγοράς Παραγώγων του Χρηματιστηρίου Αθηνών απαλλάσσονται πλήρως από τη φορολογία, χωρίς να υπόκεινται σε καμία παρακράτηση.