Σταθερό επιτόκιο 3% στον Εξωδικαστικό και 120 δόσεις

Η πρόσφατη ψήφιση του νομοσχεδίου για το ιδιωτικό χρέος από τη Βουλή, την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου, εισάγει δύο κρίσιμες παρεμβάσεις που αποσκοπούν στην ελάφρυνση των δανειοληπτών και των οφειλετών προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία. Οι αλλαγές αυτές, που ενσωματώθηκαν στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, διαμορφώνουν ένα νέο πλαίσιο για τη διαχείριση των οφειλών, με έμφαση στην προστασία των ευάλωτων νοικοκυριών και τη διευκόλυνση της αποπληρωμής.

Σταθερό επιτόκιο 3% στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό

Η πρώτη παρέμβαση αφορά την καθιέρωση σταθερού επιτοκίου 3% για τις οφειλές που ρυθμίζονται μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού. Το μέτρο απευθύνεται σε ευάλωτους δανειολήπτες αλλά και σε επιλέξιμους οφειλέτες που εντάσσονται στο συγκεκριμένο πλαίσιο. Η σημασία του ενισχύεται από τη διεύρυνση της περιμέτρου του μηχανισμού, ο οποίος πλέον καλύπτει οφειλές με κατώτατο όριο τα 5.000 ευρώ, επιτρέποντας σε μεγαλύτερο αριθμό οφειλετών να υπαχθούν. Το νέο καθεστώς θα ισχύσει για καταβολές από την 1η Δεκεμβρίου 2026. Ενδεικτικά, για οφειλή 100.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 20 ετών, το όφελος ανέρχεται σε περίπου 20.200 ευρώ για εξασφαλισμένη απαίτηση και σε 28.600 ευρώ για απαίτηση χωρίς εξασφάλιση, σε σύγκριση με το προηγούμενο καθεστώς όπου το επιτόκιο μπορούσε να φτάσει στο 5,17% και 5,57% αντίστοιχα μετά την τριετία.

Πλεονεκτήματα υπαγωγής

Η ένταξη στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, ακόμη και για το κατώτατο όριο των 5.000 ευρώ, συνοδεύεται από σημαντικά πλεονεκτήματα. Πρώτον, προβλέπεται αναστολή κατασχέσεων με την οριστική υποβολή της αίτησης. Δεύτερον, παρέχεται μεγάλη περίοδος αποπληρωμής, με δυνατότητα ρύθμισης έως 240 δόσεις (20 έτη) προς το Δημόσιο και έως 420 δόσεις (35 έτη) προς τις τράπεζες και τα funds. Τρίτον, εφόσον πληρούνται εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ο αλγόριθμος μπορεί να προτείνει μερική διαγραφή προσαυξήσεων ή και βασικού κεφαλαίου.

Ρύθμιση 120 δόσεων για παλαιά χρέη

Η δεύτερη παρέμβαση αφορά την ενεργοποίηση, από τα μέσα Νοεμβρίου, της νέας πλατφόρμας της ΑΑΔΕ που επιτρέπει τη ρύθμιση χρεών προς την Εφορία και τον ΕΦΚΑ σε 120 δόσεις, από 72 δόσεις που προέβλεπε το προηγούμενο καθεστώς. Με τον τρόπο αυτό, δίνεται η δυνατότητα τακτοποίησης παλαιών οφειλών που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως το τέλος του 2024, σε βάθος δεκαετίας. Εκτιμάται ότι περισσότερα από 1 εκατομμύριο νοικοκυριά και επιχειρήσεις θα μπορούν να αξιοποιήσουν τη ρύθμιση, με ελάχιστη μηνιαία πληρωμή 30 ευρώ. Οι οφειλέτες θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση έως το τέλος Ιουνίου 2027 στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, υπό την προϋπόθεση να μην εμφανίσουν δύο συνεχόμενες απλήρωτες δόσεις και να μην έχουν νέες αρρύθμιστες οφειλές. Στη ρύθμιση μπορούν να ενταχθούν βεβαιωμένες οφειλές προς τη Φορολογική Διοίκηση που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024, εφόσον δεν βρίσκονταν σε ρύθμιση στις 30 Σεπτεμβρίου 2026.

Οι υπόλοιπες προϋποθέσεις για τους φορολογούμενους περιλαμβάνουν: την τακτοποίηση εντός ενός μήνα από την ένταξη των χρεών που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025, την υποβολή όλων των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος της τελευταίας πενταετίας με προθεσμία έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, και τη μη καταδίκη αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία. Όσοι έχουν ήδη ενταχθεί στις 72 δόσεις μπορούν να μεταφέρουν τις οφειλές τους στις 120, εφόσον η προηγούμενη ρύθμιση παραμένει ενεργή.

Αναστολή κατασχέσεων και φορολογική ενημερότητα

Όσοι τηρούν τη ρύθμιση λαμβάνουν φορολογική ενημερότητα, ενώ παράλληλα αναστέλλονται η ποινική δίωξη για μη καταβολή χρεών προς το Δημόσιο και τα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης. Για κατασχέσεις εις χείρας τρίτων προβλέπεται, υπό προϋποθέσεις, αποδέσμευση μελλοντικών απαιτήσεων.

Αυξημένα πρόστιμα στους servicers

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης σημαντική αύξηση των προστίμων προς τους servicers για παραβάσεις της νομοθεσίας σε βάρος των δανειοληπτών. Ειδικότερα, το ανώτατο εποπτικό πρόστιμο της Τράπεζας της Ελλάδος αυξάνεται από 500.000 ευρώ σε 5 εκατομμύρια ευρώ, ενισχύοντας το πλαίσιο προστασίας των οφειλετών.