Ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, προχώρησε σε μια σειρά κρίσιμων δηλώσεων αναφορικά με τις τελευταίες εξελίξεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, κατά τη διάρκεια του ετήσιου Συνεδρίου με τίτλο «Εθνικό Σχέδιο Δράσης υπό συνθήκες παγκόσμιας αβεβαιότητας», που διοργανώνει ο Κύκλος Ιδεών σε συνεργασία με το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών. Ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε εκτενώς στα δημοσιεύματα και τις διαρροές που κάνουν λόγο για πρόθεση της τουρκικής κυβέρνησης να νομοθετήσει το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», επισημαίνοντας ότι, παρά την απουσία επίσημης τοποθέτησης από την Άγκυρα, μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε αναβάθμιση της έντασης.
Η θέση της Ελλάδας απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις
Ο υπουργός χαρακτήρισε την παρούσα συγκυρία ως ένα «σημαντικό σταυροδρόμι» για τις διμερείς σχέσεις, τρία χρόνια μετά την έναρξη της προσπάθειας επανεκκίνησης του διαλόγου το 2023. Υπογράμμισε ότι, παρόλο που η «Γαλάζια Πατρίδα» αποτελεί μια δεκαετίας θέση της Τουρκίας, η ελληνική πλευρά δεν πρόκειται να γίνει συνομιλητής σε διαρροές. «Δεν καθίσταμαι συνομιλητής σε διαρροές», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι η αντίδραση της Αθήνας θα εξαρτηθεί από το περιεχόμενο της όποιας νομοθετικής ρύθμισης. Ο κ. Γεραπετρίτης ξεκαθάρισε ότι μια μονομερής ενέργεια της Τουρκίας, αν και δεν θα έχει καμία επίδραση στο διεθνές δίκαιο, είναι βέβαιο ότι θα δημιουργήσει ένταση. «Η ελληνική πολιτεία έχει πάντα έτοιμα τα σενάρια», διαμήνυσε, προσθέτοντας πως «η Ελλάδα έχει τα μέσα να το διαχειριστεί και προληπτικά και κατασταλτικά».
Απολογισμός της πολιτικής των ήρεμων νερών
Απαντώντας στην κριτική που δέχεται η κυβέρνηση για την πολιτική των «ήρεμων νερών», ο υπουργός Εξωτερικών υποστήριξε ότι αυτή η στρατηγική έχει αποφέρει σημαντικά οφέλη για τη χώρα. Χάρη σε αυτήν, η Ελλάδα κατάφερε να προχωρήσει στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, στη δημιουργία θαλάσσιων πάρκων, στην απάντηση επί του πεδίου για το ζήτημα της αποστρατικοποίησης των νησιών, αλλά και στην ενίσχυση των συμμαχιών με το Ισραήλ, τις ΗΠΑ, τις χώρες του Κόλπου και την Ινδία. «Το αποτύπωμα της Ελλάδας είναι μεγαλύτερο από ποτέ», τόνισε, διευκρινίζοντας ότι «τα ήρεμα νερά δεν είναι αυτοσκοπός, υπάρχουν για να ενδυναμώνουν τη θέση της Ελλάδας». Ο κ. Γεραπετρίτης ήταν κατηγορηματικός: «Ήρεμα νερά δεν σημαίνει αδράνεια, η αδράνεια είναι πάντα οπισθοδρόμηση», υπογραμμίζοντας ότι κάθε φορά που η Ελλάδα υποβαθμίζει μια περίσταση, βρίσκεται σε χειρότερη θέση. «Χρειάζεται μια γνήσια ενεργητική πολιτική», κατέληξε.
Ο διάλογος με την Άγκυρα και τα απτά αποτελέσματα
Ο υπουργός αναφέρθηκε στην τριετή προσπάθεια διατήρησης ανοικτών διαύλων επικοινωνίας με την Άγκυρα, παραδεχόμενος ότι ήταν μια δύσκολη προσπάθεια. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι υπήρξαν απτά αποτελέσματα, όπως η μείωση των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου, η μείωση των μεταναστευτικών ροών, η τουριστική άνοδος και η ανάπτυξη των εμπορικών σχέσεων. Παρ' όλα αυτά, ξεκαθάρισε ότι «δε θα υπάρχει βιώσιμη ειρήνη» όσο παραμένει άλυτο το βασικό ζήτημα της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Παράλληλα, ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει ενισχύσει σημαντικά τη γεωπολιτική της θέση, αναπτύσσοντας ισχυρές διεθνείς συνεργασίες και στρατηγικές συμμαχίες.
Το σοβαρό ζήτημα του οπλισμένου drone στη Λευκάδα
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε από τον υπουργό στο περιστατικό με το οπλισμένο θαλάσσιο drone που βρέθηκε στη Λευκάδα. Ο κ. Γεραπετρίτης χαρακτήρισε το γεγονός «εξαιρετικά σοβαρό» και ξεκαθάρισε ότι «δεν είναι λήξαν». Όπως είπε, είναι «αδιανόητο» να βρίσκεται ένα τέτοιο αντικείμενο στις ελληνικές ακτές, αποτελώντας ένα «τεράστιο θέμα για την ασφάλεια, για την οικονομική ζωή και για το περιβάλλον». Προειδοποίησε δε ότι «η Μεσόγειος δεν αντέχει να καταστεί κέντρο επιχειρήσεων». Ο υπουργός ανέφερε ότι αναμένει το τελικό πόρισμα του ΓΕΕΘΑ και διαμήνυσε ότι μόλις το παραλάβει «θα υπάρξουν οι αναγκαίες ενέργειες τόσο διμερώς όσο και πολυμερώς στους διεθνείς οργανισμούς».
Η σταθερή στάση της Ελλάδας στο διεθνές δίκαιο
Τέλος, ο κ. Γεραπετρίτης υπερασπίστηκε την επιλογή της Ελλάδας να στηρίξει την Ουκρανία, χαρακτηρίζοντάς την ως «εθνική στρατηγική της χώρας». «1000 φορές θα πάρουμε την ίδια θέση γιατί είναι αδιαπραγμάτευτη η θέση της Ελλάδας κατά του αλυτρωτισμού και υπέρ του διεθνούς δικαίου», τόνισε. Υπογράμμισε ακόμη ότι «δεν θα επιτρέψουμε να μεταφερθεί το θέατρο επιχειρήσεων στη Μεσόγειο», προσθέτοντας πως «ένας πόλεμος δεν τελειώνει με την επέκταση του, αντιθέτως επιβαρύνεται».
