Γεροπόταμος: Ένοχοι και στο Εφετείο πρώην δήμαρχος Φαιστού και αντιδήμαρχος

Ένοχοι και σε δεύτερο βαθμό κρίθηκαν ο πρώην δήμαρχος Φαιστού Γιώργος Αρμουτάκης και η τότε αρμόδια αντιδήμαρχος για την τραγωδία στον Γεροπόταμο, όπου στις 17 Φεβρουαρίου 2019 τέσσερα μέλη της ίδιας οικογένειας έχασαν τη ζωή τους όταν το αυτοκίνητό τους παρασύρθηκε από τα ορμητικά νερά.

Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Ανατολικής Κρήτης στο Ηράκλειο δεν υιοθέτησε την εισαγγελική πρόταση για απαλλαγή των δύο κατηγορουμένων και τους έκρινε εκ νέου ενόχους. Στον καθένα επιβλήθηκε συνολική ποινή φυλάκισης 30 μηνών με αναστολή, ενώ αναγνωρίστηκε ελαφρυντικό, όπως είχε συμβεί και κατά την πρωτόδικη διαδικασία.

Η απόφαση εκδόθηκε το βράδυ της Δευτέρας 9 Νοεμβρίου, ολοκληρώνοντας μια πολύωρη ακροαματική διαδικασία, κατά την οποία τέθηκαν στο επίκεντρο οι αρμοδιότητες του Δήμου Φαιστού, ο ρόλος της Ελληνικής Αστυνομίας και της Περιφέρειας, η κατάσταση της ιρλανδικής διάβασης και τα μέτρα που είχαν ή δεν είχαν ληφθεί πριν από το πολύνεκρο δυστύχημα.

Για καθένα από τα τέσσερα θύματα επιβλήθηκε ποινή ενός έτους, με τη συνολική ποινή για κάθε καταδικασθέντα να διαμορφώνεται, μετά τη συγχώνευση, στους 30 μήνες.

Η εισαγγελική πρόταση για αθώωση που δεν υιοθέτησε το δικαστήριο

Νωρίτερα, η εξέλιξη της διαδικασίας είχε προκαλέσει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς ο εισαγγελέας της έδρας είχε εισηγηθεί την απαλλαγή του πρώην δημάρχου Φαιστού και της τότε αντιδημάρχου, εκφράζοντας σαφή διαφωνία με την πρωτόδικη κρίση.

Στο σκεπτικό που ανέπτυξε έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στο ζήτημα της διακοπής της κυκλοφορίας στο επικίνδυνο σημείο και στον ρόλο της Ελληνικής Αστυνομίας. Κατά την εισαγγελική προσέγγιση, τη δυνατότητα άμεσου αποκλεισμού της διάβασης τη συγκεκριμένη νύχτα είχε ο αρμόδιος αστυνομικός, με την απουσία της Αστυνομίας από το σημείο να τίθεται στο επίκεντρο της επιχειρηματολογίας του.

Ο εισαγγελέας αναφέρθηκε επίσης στις ενέργειες της οδηγού του μοιραίου αυτοκινήτου, εκτιμώντας ότι επιχείρησε τη διέλευση από την πλημμυρισμένη ιρλανδική διάβαση κάτω από ιδιαίτερα επικίνδυνες συνθήκες. Η θέση αυτή αποτέλεσε μέρος της εισαγγελικής πρότασης και όχι κρίση του δικαστηρίου.

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση προκάλεσε έντονη αντίδραση από την πλευρά της υποστήριξης της κατηγορίας. Ο δικηγόρος Γιώργος Κοκοσάλης απέρριψε την απόδοση συνυπαιτιότητας στην 30χρονη Ροδούλα Τζαγκαράκη και έστρεψε το βάρος της επιχειρηματολογίας του στις υποχρεώσεις που, κατά την άποψή του, είχε η τότε δημοτική Αρχή.

Η πλευρά της κατηγορίας υποστήριξε ότι η επικινδυνότητα της διάβασης ήταν γνωστή ήδη αρκετά χρόνια πριν από το δυστύχημα και ότι είχε τεθεί ζήτημα χρηματοδότησης για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Υπό αυτό το πρίσμα τέθηκε το κρίσιμο ζήτημα της έλλειψης προειδοποιητικής σήμανσης και των μέτρων που θα μπορούσαν να είχαν αποτρέψει τη διέλευση οχημάτων.

Με επίκληση του άρθρου 52 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, η υποστήριξη της κατηγορίας υποστήριξε ότι ο Δήμος είχε υποχρεώσεις σχετικά με τη σήμανση, ενώ αναγνωρίστηκε παράλληλα ότι υπήρχαν αρμοδιότητες και για την Ελληνική Αστυνομία.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο γεγονός ότι η Ροδούλα Τζαγκαράκη δεν γνώριζε τη συγκεκριμένη διαδρομή και, σύμφωνα με όσα αναπτύχθηκαν στο δικαστήριο, ακολουθούσε τις οδηγίες του GPS. Η θέση της κατηγορίας ήταν ότι η ύπαρξη κατάλληλης και σαφούς προειδοποιητικής σήμανσης θα μπορούσε να είχε αποτρέψει την είσοδο του αυτοκινήτου στη διάβαση.

Στην επιχειρηματολογία της υποστήριξης της κατηγορίας εντάχθηκε επίσης το θεσμικό πλαίσιο της Πολιτικής Προστασίας και ο συντονιστικός ρόλος της τοπικής αυτοδιοίκησης στην πρόληψη και αντιμετώπιση επικίνδυνων καταστάσεων.

Η υπεράσπιση, οι αρμοδιότητες και το χρονικό περιθώριο του Δήμου

Από την πλευρά της υπεράσπισης, ο δικηγόρος Μιχάλης Σφακιανάκης συντάχθηκε με την πρόταση του εισαγγελέα για απαλλαγή των κατηγορουμένων, υποστηρίζοντας ότι οι Δήμοι Φαιστού και Γόρτυνας δεν είχαν πλήρη εικόνα για τις βροχοπτώσεις στις περιοχές από τις οποίες συγκεντρώθηκαν τα νερά που κατέληξαν στον Γεροπόταμο.

Κατά την υπερασπιστική γραμμή, οι δημοτικές Αρχές δεν μπορούσαν να προβλέψουν το μέγεθος της ποσότητας νερού που θα κατέβαζε ο ποταμός, ενώ γνώση για την κατάσταση σε άλλες περιοχές φέρεται, σύμφωνα με όσα υποστηρίχθηκαν στο ακροατήριο, να είχαν αρμόδια στελέχη της Αστυνομίας και της Περιφέρειας.

Η υπεράσπιση του πρώην δημάρχου υποστήριξε ακόμη ότι οι προσπάθειες για την αντιμετώπιση του προβλήματος της διάβασης είχαν συναντήσει ζητήματα αρμοδιότητας με την Περιφέρεια. Παράλληλα, τέθηκε το ζήτημα του χρόνου κατά τον οποίο η ευθύνη για το σημείο πέρασε στον Δήμο.

Ο έτερος συνήγορος υπεράσπισης, Ζαχαρίας Καλογιαννάκης, υποστήριξε ότι η σχετική αρμοδιότητα μεταβιβάστηκε στον Δήμο Φαιστού στις 14 Φεβρουαρίου 2019, μόλις τρεις ημέρες πριν από την τραγωδία της 17ης Φεβρουαρίου. Σύμφωνα με τη θέση αυτή, το χρονικό περιθώριο για ουσιαστική παρέμβαση και τοποθέτηση σήμανσης ήταν εξαιρετικά περιορισμένο.

Στη διάρκεια της διαδικασίας τέθηκε επίσης από την υπεράσπιση ζήτημα περαιτέρω διερεύνησης πιθανών ευθυνών άλλων προσώπων που δεν είχαν βρεθεί μέχρι σήμερα στο εδώλιο. Ζητήθηκε να εξεταστεί εάν υπάρχουν προϋποθέσεις για νέα ποινική έρευνα σχετικά με πράξεις ή παραλείψεις τρίτων εμπλεκομένων.

Το Εφετείο, ωστόσο, κατέληξε τελικά σε διαφορετική κρίση από την εισαγγελική πρόταση και διατήρησε την ενοχή των δύο πρώην αιρετών για ανθρωποκτονία από αμέλεια κατά συρροή, επιβάλλοντας μικρότερη ποινή από εκείνη του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου.

Σε πρώτο βαθμό, ο Γιώργος Αρμουτάκης και η τότε αρμόδια αντιδήμαρχος είχαν καταδικαστεί σε συνολική ποινή φυλάκισης πέντε ετών ο καθένας, με ανασταλτικό αποτέλεσμα στην έφεσή τους.

Η υπόθεση αφορά μία από τις βαρύτερες τραγωδίες που έχουν καταγραφεί στην Κρήτη τα τελευταία χρόνια. Τη νύχτα της 17ης Φεβρουαρίου 2019, η 30χρονη Ροδούλα Τζαγκαράκη, ο 29χρονος σύζυγός της Κώστας Γιαννακάκης, η 58χρονη μητέρα της Μαρία και η 21χρονη αδελφή της Μαριλένα επέστρεφαν από γαμήλιο γλέντι στην περιοχή της Μεσαράς.

Οι καιρικές συνθήκες ήταν εξαιρετικά δυσμενείς και η οικογένεια, που δεν γνώριζε καλά το οδικό δίκτυο της περιοχής, κινήθηκε με τη βοήθεια συστήματος πλοήγησης. Το όχημα έφτασε στην ιρλανδική διάβαση του Γεροποτάμου και παρασύρθηκε από την ορμή των νερών.

Ακολούθησε μεγάλη επιχείρηση αναζήτησης και διάσωσης. Το αυτοκίνητο εντοπίστηκε περίπου 35 ώρες αργότερα στην κοίτη του ποταμού, με τους τέσσερις επιβαίνοντες νεκρούς.

Σχεδόν οκτώ χρόνια αργότερα, η δικαστική διαδικασία σε δεύτερο βαθμό επανέφερε στο προσκήνιο το κρίσιμο ζήτημα των αρμοδιοτήτων, της πρόληψης, της σήμανσης και των μέτρων προστασίας σε επικίνδυνες ιρλανδικές διαβάσεις. Η απόφαση του Εφετείου επιβεβαίωσε την ποινική ευθύνη των δύο κατηγορουμένων, παρά την αντίθετη πρόταση του εισαγγελέα, ολοκληρώνοντας ένα ακόμη καθοριστικό κεφάλαιο στη μακρά δικαστική διαδρομή της τραγωδίας του Γεροποτάμου.