Η κυβέρνηση με ανοιχτά μέτωπα σε οικονομία και θεσμούς

Οι πολεμικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και οι συνέπειές τους στην οικονομία διαμορφώνουν το βασικό σκηνικό της πολιτικής επικαιρότητας, με την κυβέρνηση να αναζητεί τρόπους περιορισμού των ανατιμήσεων και θωράκισης της αγοράς. Την ίδια ώρα, όμως, στο εσωτερικό πεδίο παραμένουν ανοιχτές υποθέσεις με βαρύ πολιτικό αποτύπωμα, όπως οι παρακολουθήσεις και το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, που εξακολουθούν να συντηρούν πίεση στο κυβερνητικό στρατόπεδο.

Η συγκυρία μόνο εύκολη δεν είναι για το Μέγαρο Μαξίμου, καθώς η συζήτηση γύρω από τα δύο αυτά μέτωπα αναθερμαίνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση επιδίωκε να αναδείξει μια περισσότερο θετική ατζέντα, με αιχμή παρεμβάσεις όπως η αύξηση του κατώτατου μισθού και η ενίσχυση επιδομάτων. Η διεθνής κρίση, σε συνδυασμό με τις εσωτερικές εκκρεμότητες, περιορίζει τα περιθώρια πολιτικών ελιγμών και μεταφέρει ξανά το βάρος στη διαχείριση πολλαπλών μετώπων.

ΟΠΕΚΕΠΕ και υποκλοπές συντηρούν την πίεση

Στο θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ, κυβερνητικά στελέχη αναμένουν τη νέα δικογραφία που εκτιμάται ότι θα φτάσει στη Βουλή, με τη σχετική φημολογία να εντείνεται τόσο ως προς το περιεχόμενό της όσο και ως προς τον χρόνο διαβίβασής της. Στη Νέα Δημοκρατία αποφεύγουν προς το παρόν τις πρόωρες τοποθετήσεις και περιμένουν να διαπιστώσουν ποια πρόσωπα θα κατονομάζονται και ποια ακριβώς στοιχεία θα περιλαμβάνονται.

Το σκάνδαλο έχει ήδη προκαλέσει πολιτική φθορά στην κυβέρνηση, η οποία επιχειρεί τώρα να περιορίσει το κόστος δίνοντας βάρος στην ομαλή συνέχιση των πληρωμών προς τους αγρότες. Πρόκειται για ένα πεδίο με ιδιαίτερη ευαισθησία, καθώς παραμένουν νωπές οι αντιδράσεις του περασμένου Δεκεμβρίου, όταν οι αγρότες είχαν βγάλει τα τρακτέρ στους δρόμους εξαιτίας των καθυστερήσεων στις καταβολές.

Παράλληλα, νέο κύκλο πολιτικής αντιπαράθεσης πυροδοτεί και η υπόθεση των παρακολουθήσεων, μετά τις πρόσφατες δηλώσεις του ιδρυτή της Intellexa, Ταλ Ντίλιαν. Ο ίδιος ανέφερε ότι μέχρι σήμερα παρέμεινε σιωπηλός κατά τη διάρκεια της δίκης, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι δεν προτίθεται να εμφανιστεί ως αποδιοπομπαίος τράγος και προαναγγέλλοντας παρεμβάσεις ενώπιον εθνικών, περιφερειακών και διεθνών θεσμών, ακόμη και με αίτημα εμπλοκής του ειδικού εισηγητή του ΟΗΕ για την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης.

Η αντιπολίτευση αξιοποιεί τις νέες τοποθετήσεις για να εντείνει τα πυρά της προς την κυβέρνηση, ανεβάζοντας τους τόνους της σύγκρουσης. Από την πλευρά του ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης κατηγόρησε ειδικά την αξιωματική αντιπολίτευση ότι επιχειρεί να υιοθετήσει τους ισχυρισμούς ενός κατηγορούμενου προσώπου και να μετατρέψει τη δημόσια ζωή σε ένα διαρκές δικαστήριο, υποστηρίζοντας ότι οι κρίσεις για τέτοια ζητήματα ανήκουν αποκλειστικά στη Δικαιοσύνη.

Σε αυτό το κλίμα, πριν από το Πάσχα προγραμματίζεται και η προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση στη Βουλή για το κράτος δικαίου, η οποία, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τοποθετείται πιθανότατα στις 3 Απριλίου. Το αίτημα για τη συγκεκριμένη συζήτηση είχε καταθέσει ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, κάνοντας λόγο για εικόνα βαθιάς θεσμικής παρακμής και θέτοντας στο επίκεντρο την ποιότητα των θεσμών και τη λειτουργία του Κοινοβουλίου.

Η οικονομία στο επίκεντρο της κυβερνητικής στρατηγικής

Παρά τη θεσμική και πολιτική πίεση, στο κυβερνητικό επιτελείο θεωρούν ότι η πιο καθοριστική αναμέτρηση θα δοθεί τελικά στο πεδίο της οικονομίας. Η βασική επιδίωξη είναι να τεθούν σε εφαρμογή παρεμβάσεις που θα προσφέρουν άμεση ενίσχυση στο εισόδημα πολιτών και νοικοκυριών, ειδικά σε μια περίοδο όπου η αβεβαιότητα από τις διεθνείς εξελίξεις επηρεάζει ήδη τις αγορές και τις τιμές.

Ο Απρίλιος εμφανίζεται ως μήνας μισθολογικών και εισοδηματικών αλλαγών για ευρείες κατηγορίες πολιτών. Από την 1η Απριλίου ο κατώτατος μισθός αυξάνεται στα 920 ευρώ, καταγράφοντας άνοδο 40 ευρώ ή 4,55%, ενώ αντίστοιχη προσαρμογή θα υπάρξει και στο ημερομίσθιο των εργατοτεχνιτών, το οποίο διαμορφώνεται από τα 39,30 στα 41,09 ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση 40 ευρώ και στα μισθολογικά κλιμάκια του Δημοσίου.

Την ίδια στιγμή, αναπροσαρμόζονται περίπου είκοσι επιδόματα που συνδέονται με τον κατώτατο μισθό, ανάμεσά τους και το επίδομα ανεργίας. Η κυβέρνηση θέλει να αναδείξει αυτές τις παρεμβάσεις ως απόδειξη ότι επιμένει σε μια θετική ατζέντα οικονομικής στήριξης, αν και αναγνωρίζει ότι η πολεμική αστάθεια δυσκολεύει κάθε μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.

Στο πλαίσιο αυτό, στο Μαξίμου δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη διατήρηση δημοσιονομικού χώρου, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα ενεργοποίησης πρόσθετων έκτακτων μέτρων, εφόσον οι διεθνείς συνθήκες επιδεινωθούν και περάσουν με μεγαλύτερη ένταση στην ελληνική οικονομία. Το σκεπτικό είναι ότι η αβεβαιότητα μπορεί να απαιτήσει γρήγορες αποφάσεις σε επίπεδο στήριξης της αγοράς και των πιο ευάλωτων στρωμάτων.

Σταθερότητα και διπλωματία στο φόντο της κρίσης

Κατά την εισαγωγική του τοποθέτηση στο υπουργικό συμβούλιο, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε το στίγμα της κυβερνητικής ανάγνωσης για τη διεθνή συγκυρία, τονίζοντας ότι η αβεβαιότητα έχει πλέον καταστεί η μόνη σταθερά και ότι απαιτείται διαρκής επαγρύπνηση. Παράλληλα, συνέδεσε την ανάγκη για εσωτερική συνοχή με την ενίσχυση της εθνικής ισχύος, σημειώνοντας ότι μέσα σε ένα σύνθετο περιβάλλον οι σοβαρές προκλήσεις πρέπει να διαχωρίζονται από τον στενό κομματικό μικρόκοσμο.

Στο ίδιο υπουργικό συμβούλιο, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης ενημέρωσε για την πορεία των εξελίξεων στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, για τις διπλωματικές πρωτοβουλίες που αναπτύσσονται με στόχο την παύση των εχθροπραξιών, καθώς και για τις ευρύτερες γεωπολιτικές μετατοπίσεις που παράγει η πολεμική σύγκρουση. Το κυβερνητικό επιτελείο παρακολουθεί τις συνέπειες που θα μπορούσαν να προκύψουν σε περίπτωση παράτασης του πολέμου, τόσο σε γεωπολιτικό όσο και σε οικονομικό επίπεδο.

Η επίσημη γραμμή της κυβέρνησης είναι ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε διαρκή επικοινωνία με συμμάχους και εταίρους, κινείται με γνώμονα το εθνικό συμφέρον και στηρίζει σταθερά το διεθνές δίκαιο, ζητώντας άμεση επιστροφή στη διπλωματία, προστασία των αμάχων και πλήρη σεβασμό της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας. Κυβερνητικές πηγές υπογραμμίζουν ακόμη ότι η χώρα διαθέτει ισχυρότερο διπλωματικό αποτύπωμα από κάθε άλλη φορά, μαζί με αμυντικές δυνατότητες που, όπως τονίζεται, ενισχύουν την ασφάλεια της Ελλάδας, της Κύπρου και των συμμάχων της.