Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου: Η συμφωνία με τη Meridiam

Η είσοδος του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector (GSI) σηματοδοτεί μια κομβική εξέλιξη για το εμβληματικό έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου. Η συγκεκριμένη κίνηση προσδίδει νέα δυναμική και ενισχύει την αξιοπιστία του εγχειρήματος, καθώς η γαλλική συμμετοχή λειτουργεί ως εγγύηση για την επιτάχυνση των διαδικασιών υλοποίησης.

Η GSI είχε συσταθεί εξ αρχής ως το ειδικό εταιρικό όχημα (SPV) που θα αναλάμβανε την ανάπτυξη και την υλοποίηση του στρατηγικού αυτού ενεργειακού έργου, με τη συμμετοχή στρατηγικών επενδυτών. Η συμφωνία με τη Meridiam αποτελεί την υλοποίηση αυτού του αρχικού σχεδιασμού και, σε συνέχεια της επιτυχούς Αύξησης Μετοχικού Κεφαλαίου του ΑΔΜΗΕ, ενισχύει σημαντικά τη χρηματοδοτική ισχύ και τις προοπτικές του έργου.

Ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί τον ρόλο του στρατηγικού μετόχου και βασικού εταίρου, με δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας, ενώ παράλληλα κρατά την τεχνική ηγεσία του έργου και την ευθύνη για τη λειτουργία της διασύνδεσης μετά την ολοκλήρωσή της. Η πλειοψηφική συμμετοχή της Meridiam ενισχύει την κεφαλαιακή βάση, προσθέτει πολύτιμη διεθνή τεχνογνωσία και ενισχύει την επιχειρησιακή ικανότητα υλοποίησης.

Η υπογραφή της συμφωνίας συνιστά μια ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στην ελληνική ενεργειακή αγορά και στον ΑΔΜΗΕ ως φορέα υλοποίησης. Παράλληλα, υπογράφηκε στρατηγική συμφωνία μεταξύ του ΑΔΜΗΕ, της GSI και της Nexans, με τα τρία μέρη να δεσμεύονται για άμεση συνεργασία με προτεραιότητα την ολοκλήρωση των θαλάσσιων ερευνών βυθού, ένα κρίσιμο βήμα για την πρόοδο του έργου.

Η Meridiam, με έδρα το Παρίσι, είναι ένας κορυφαίος διεθνής επενδυτής και διαχειριστής έργων υποδομής με ισχυρή παρουσία στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική. Εξειδικεύεται σε έργα στρατηγικής σημασίας στον τομέα των δημόσιων υποδομών, τα οποία αναπτύσσει, χρηματοδοτεί και διαχειρίζεται με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, συνεργαζόμενη στενά με κυβερνήσεις και ρυθμιστικές αρχές. Το χαρτοφυλάκιό της περιλαμβάνει σημαντικά ευρωπαϊκά έργα, όπως η ηλεκτρική διασύνδεση Ηνωμένου Βασιλείου-Γερμανίας, ένα από τα μεγαλύτερα διασυνοριακά ενεργειακά έργα της Ευρώπης.

Ο ΑΔΜΗΕ, ως διαχειριστής του συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, συνεχίζει να επενδύει σταθερά στην Ελλάδα. Μετά την ολοκλήρωση της εμβληματικής διασύνδεσης Κρήτης-Αττικής, που λειτουργεί από το 2025, προχωρά η ηλέκτριση της διασύνδεσης της Σαντορίνης, ενώ εντός του 2026 αναμένεται να ολοκληρωθούν οι διασυνδέσεις της Μήλου, της Σερίφου και της Φολεγάνδρου. Παράλληλα, βρίσκονται σε εξέλιξη οι διαγωνισμοί για τις διασυνδέσεις των Δωδεκανήσων και του Βορείου Αιγαίου, καθώς και η νέα διασύνδεση Ελλάδας-Ιταλίας.

Η συμμετοχή της Meridiam στο μετοχικό κεφάλαιο της GSI ενισχύει τον στρατηγικό στόχο της διασύνδεσης της Κύπρου με το ευρωπαϊκό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της Ελλάδας. Η κίνηση αυτή συμβάλλει στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και της ανθεκτικότητας των δύο χωρών, ενώ προσδίδει διεθνή τεχνογνωσία και επενδυτική αξιοπιστία στο εγχείρημα.

Η συμφωνία αναμένεται να λειτουργήσει ως καταλύτης για την επίλυση των ρυθμιστικών εκκρεμοτήτων και να διευκολύνει τη μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση του έργου από τον τραπεζικό τομέα. Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).

Ταυτόχρονα, προχωρά η ωρίμανση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου-Ισραήλ. Ο ΑΔΜΗΕ έχει ολοκληρώσει τη μελέτη κόστους-οφέλους, η οποία θα αποσταλεί στις ρυθμιστικές αρχές της Κύπρου και του Ισραήλ, αποτελώντας ένα σημαντικό ορόσημο για την εξέλιξη του έργου.

Με τις επενδύσεις αυτές, η Ελλάδα ενισχύει τον ρόλο της ως στρατηγικού ενεργειακού κόμβου, συνδέοντας τα ηλεκτρικά συστήματα της Ανατολικής Μεσογείου με την ευρωπαϊκή αγορά.

Η ταυτότητα και το διεθνές αποτύπωμα της Meridiam

Η Meridiam, που ιδρύθηκε το 2005, αποτελεί έναν από τους κορυφαίους διεθνείς επενδυτές και διαχειριστές έργων υποδομής. Με έδρα το Παρίσι, ο όμιλος εξειδικεύεται σε κρίσιμες δημόσιες υποδομές, τις οποίες αναπτύσσει, χρηματοδοτεί και διαχειρίζεται μακροπρόθεσμα, σε συνεργασία με κυβερνήσεις και δημόσιους φορείς.

Το χαρτοφυλάκιο της Meridiam περιλαμβάνει περισσότερα από 130 έργα σε Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, Μέση Ανατολή και Αφρική, με συνολικές επενδύσεις που προσεγγίζουν τα 100 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα κεφάλαιά της προέρχονται από μακροπρόθεσμους θεσμικούς επενδυτές, όπως συνταξιοδοτικά ταμεία, ασφαλιστικές εταιρείες και δημόσιες αναπτυξιακές τράπεζες. Η ΕΤΕπ συμμετέχει στα κεφάλαιά της από το 2015, ενώ χρηματοδότηση παρέχουν επίσης η EBRD και η Παγκόσμια Τράπεζα.

Η δέσμευση της Meridiam ξεκινά από το αρχικό στάδιο ενός έργου και διαρκεί για δεκαετίες λειτουργίας. Λειτουργεί με το καθεστώς της société à mission, που απαιτεί την εγγραφή στόχων δημοσίου συμφέροντος στο καταστατικό της, με τα έργα της να ευθυγραμμίζονται με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης του ΟΗΕ και να έχουν δημιουργήσει πάνω από 260.000 θέσεις εργασίας.

Ενδεικτικά έργα της Meridiam

• NeuConnect (Ηνωμένο Βασίλειο-Γερμανία): Υποθαλάσσια διασύνδεση HVDC ισχύος 1,4 GW και μήκους 725 χλμ, με επένδυση 2,8 δισ. ευρώ. Αποτελεί την πρώτη απευθείας ηλεκτρική διασύνδεση μεταξύ των δύο χωρών.

• Σιδηροδρομική γραμμή υψηλής ταχύτητας Sud Europe Atlantique (Γαλλία): Γραμμή μήκους 302 χλμ από την Τουρ έως το Μπορντό, έργο ύψους 7,7 δισ. ευρώ, με σύμβαση παραχώρησης έως το 2061.

• Αφαλάτωση και μεταφορά νερού από την Άκαμπα στο Αμμάν (Ιορδανία): Σύμβαση παραχώρησης 30 ετών για τη δεύτερη μεγαλύτερη μονάδα αφαλάτωσης παγκοσμίως, με επένδυση περίπου 6 δισ. δολαρίων.

• Suez: Η Meridiam ηγήθηκε της κοινοπραξίας που εξαγόρασε τον παγκόσμιο όμιλο ύδρευσης και διαχείρισης αποβλήτων το 2022.

• Αεροδρόμιο Σόφιας (Βουλγαρία): Σύμβαση παραχώρησης 35 ετών για το κύριο διεθνές αεροδρόμιο της χώρας, με επενδύσεις τουλάχιστον 624 εκατ. ευρώ.

• Tram di Firenze (Ιταλία): Δίκτυο τραμ μήκους 19,5 χλμ με 38 στάσεις, που εξυπηρετεί πάνω από 34 εκατ. επιβάτες ετησίως.

• Ερευνητικό Κέντρο του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Μόντρεαλ (Καναδάς): Ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα έρευνας στον τομέα της υγείας στη Βόρεια Αμερική.