ΗΠΑ και Ιράν κοντά σε συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ

Σημαντικές διπλωματικές διεργασίες βρίσκονται σε εξέλιξη, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν φαίνεται να πλησιάζουν σε μια κρίσιμη συμφωνία που αφορά την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής αστάθειας, με τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις. Παράλληλα, οι ηγέτες των κρατών-μελών της G7 προετοιμάζονται για την επικείμενη σύνοδο κορυφής, η οποία αναμένεται να κυριαρχηθεί από το συγκεκριμένο ζήτημα.

Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδονται από ανώτερους αξιωματούχους, η πιθανότητα επίτευξης μιας συμφωνίας είναι πλέον ορατή. Ένας ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος, κατά τη διάρκεια της νύχτας, άφησε να εννοηθεί ότι οι διαπραγματεύσεις έχουν προχωρήσει σε ικανοποιητικό βαθμό. Αυτό επιβεβαιώθηκε και από αξιωματούχο της G7, ο οποίος, λόγω της ευαισθησίας του θέματος, διατήρησε την ανωνυμία του. Ένας δεύτερος αξιωματούχος της G7 ανέφερε ότι η συμφωνία είναι πιθανό να λάβει τη μορφή μνημονίου κατανόησης, παρά μιας οριστικής και δεσμευτικής συνθήκης, γεγονός που υποδηλώνει μια σταδιακή προσέγγιση.

Η φετινή σύνοδος κορυφής της G7 έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί στο Εβιάν, μια γραφική πόλη στις γαλλικές Άλπεις, από τις 15 έως τις 17 Ιουνίου. Ωστόσο, η Γενεύη της Ελβετίας, που βρίσκεται σε κοντινή απόσταση, εξετάζεται ως εναλλακτική και πιθανή τοποθεσία για την τελετή υπογραφής της συμφωνίας, η οποία θα μπορούσε να λάβει χώρα από την Κυριακή κιόλας, σύμφωνα με πρόσωπα που έχουν γνώση των σχεδίων.

Παρά την αισιοδοξία, οι ίδιες πηγές προειδοποιούν ότι η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει επίσημα την ετοιμότητά της για μια τελετή υπογραφής. Η επικοινωνία μεταξύ της ιρανικής κυβέρνησης και της Ουάσινγκτον παραμένει υποτονική και χρονοβόρα από την έναρξη του πολέμου τον περασμένο Φεβρουάριο, γεγονός που προσθέτει ένα επίπεδο αβεβαιότητας. Ένας δεύτερος αξιωματούχος της G7 επιβεβαίωσε ότι υπάρχουν σαφείς ενδείξεις πως οι δύο πλευρές βρίσκονται κοντά σε συμφωνία, αλλά υπενθύμισε ότι ανάλογες διπλωματικές πρόοδοι στο παρελθόν δεν κατέληξαν πάντα σε απτό αποτέλεσμα.

Από την πλευρά του, ένας εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών τήρησε μια πιο επιφυλακτική στάση, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: "Δεν έχουμε ακόμη καταλήξει σε συμπέρασμα για το ζήτημα αυτό". Παρ' όλα αυτά, υπογράμμισε ότι έχει σημειωθεί πρόοδος προς την κατεύθυνση τερματισμού ενός πολέμου που έχει προκαλέσει εκτεταμένο χάος στη Μέση Ανατολή και έχει οδηγήσει σε δραματική εκτίναξη των τιμών της ενέργειας σε παγκόσμιο επίπεδο.

Σύμφωνα με έναν ακόμη διπλωμάτη, ο οποίος έχει ενημερωθεί ξεχωριστά για την πορεία των διαπραγματεύσεων, οι Ιρανοί διαπραγματευτές έχουν ήδη συμφωνήσει επί της αρχής. Παραμένει, ωστόσο, ασαφές εάν η συμφωνία έχει λάβει την τελική έγκριση από τον ανώτατο ηγέτη Μοτζάταμπα Χαμενεΐ, ο οποίος διατηρεί τον τελικό λόγο σε κρίσιμα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και στρατιωτικών αποφάσεων. Ο Χαμενεΐ φέρεται να βρίσκεται σε κρυψώνα από την έναρξη του πολέμου, ο οποίος ξέσπασε μετά από αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα στο Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.

Οι εξελίξεις αυτές είχαν άμεσο αντίκτυπο στις διεθνείς αγορές. Την Πέμπτη, οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν αισθητά και οι χρηματιστηριακοί δείκτες σημείωσαν άνοδο, μετά από δήλωση του πρώην προέδρου Τραμπ ότι ακύρωσε επικείμενα αεροπορικά πλήγματα στο Ιράν. Ο Τραμπ επανέλαβε ότι μια συμφωνία, η οποία θα προβλέπει την παράταση της εκεχειρίας ΗΠΑ-Ιράν για 60 ημέρες, το άνοιγμα των Στενών από την Τεχεράνη και τον τερματισμό του αποκλεισμού ιρανικών λιμανιών από την Ουάσινγκτον, είναι σχεδόν έτοιμη. Η τάση αποκλιμάκωσης των τιμών της ενέργειας συνεχίστηκε και την Παρασκευή, ενισχύοντας τις ελπίδες για μια ειρηνική διευθέτηση.