Ιός Δυτικού Νείλου: Ενδημικό νόσημα στην Ελλάδα

Ο ιός του Δυτικού Νείλου έχει πλέον εδραιωθεί ως ενδημικό νόσημα στην ελληνική επικράτεια, με την εποχική του έξαρση να σημειώνεται κάθε χρόνο κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου. Την επιστημονική αυτή διαπίστωση γνωστοποίησε ο επίκουρος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας, Γκίκας Μαργιορκίνης, κατά τη διάρκεια της συμμετοχής του στην εκπομπή «Live Now». Ο κ. Μαργιορκίνης, με δηλώσεις του, επιχείρησε να καθησυχάσει την κοινή γνώμη, τονίζοντας ότι το πρόσφατο κρούσμα που εντοπίστηκε στην περιοχή της Αγίας Παρασκευής δεν εμπνέει ιδιαίτερη ανησυχία, καθώς εντάσσεται στην αναμενόμενη επιδημιολογική εικόνα της χώρας.

Η πορεία του ιού στην Ελλάδα

Όπως ανέλυσε ο καθηγητής, η συστηματική καταγραφή του ιού στη χώρα ξεκίνησε από το 2010 και έκτοτε παρατηρείται μια σταθερή παρουσία του. Η δραστηριότητα του παθογόνου κορυφώνεται κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, ενώ συχνά παρατηρείται επέκταση της περιόδου κυκλοφορίας του έως και τις αρχές του φθινοπώρου. Η ενδημικότητα του ιού σημαίνει ότι ο πληθυσμός πρέπει να είναι διαρκώς σε εγρήγορση και να τηρεί τα μέτρα ατομικής προστασίας, ειδικά κατά την περίοδο υψηλής δραστηριότητας των κουνουπιών.

Τρόπος μετάδοσης και μύθοι

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία που διευκρίνισε ο κ. Μαργιορκίνης είναι ο μηχανισμός μετάδοσης του ιού. Κατηγορηματικά, υπογράμμισε ότι η μετάδοση δεν πραγματοποιείται από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η μοναδική οδός μόλυνσης είναι μέσω του τσιμπήματος μολυσμένου κουνουπιού. Για να καταστεί ένα κουνούπι φορέας, πρέπει προηγουμένως να έχει τσιμπήσει ένα μολυσμένο πτηνό, το οποίο αποτελεί τη δεξαμενή του ιού. Αντιθέτως, ένας άνθρωπος που έχει προσβληθεί δεν μπορεί να μεταδώσει τον ιό σε άλλο κουνούπι. «Ο ιός κυκλοφορεί από τα πτηνά μέσω των κουνουπιών στον άνθρωπο», ανέφερε χαρακτηριστικά, περιγράφοντας με σαφήνεια τον επιδημιολογικό κύκλο της νόσου.

Η εικόνα στην Αττική και η επίδραση της κακοκαιρίας

Αναφορικά με το πρώτο φετινό κρούσμα στην Αγία Παρασκευή, ο ειδικός επισήμανε ότι τα τελευταία έτη παρατηρείται κυκλοφορία του ιού και στο λεκανοπέδιο της Αττικής. Το φαινόμενο αυτό φαίνεται να συνδέεται χρονικά με την εκδήλωση της κακοκαιρίας «Ντάνιελ», η οποία προκάλεσε μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών πτηνών. «Το κρούσμα που έχουμε στην Αγία Παρασκευή δεν μας κάνει κάποια ιδιαίτερη εντύπωση», σημείωσε, προσθέτοντας ωστόσο ότι η μεγαλύτερη δραστηριότητα του ιού εξακολουθεί να εντοπίζεται στην κεντρική Ελλάδα, με την περιοχή της Λάρισας να αποτελεί το επίκεντρο των ετήσιων καταγραφών.

Κλινική εικόνα και ομάδες υψηλού κινδύνου

Ο Γκίκας Μαργιορκίνης τόνισε ότι δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τον ιό του Δυτικού Νείλου, γεγονός που καθιστά την πρόληψη ως το μοναδικό όπλο. Η πλειονότητα των ανθρώπων που θα μολυνθούν δεν θα παρουσιάσει κανένα σύμπτωμα, περνώντας τη λοίμωξη απαρατήρητα. Ένα μικρό ποσοστό θα εμφανίσει ήπια συμπτώματα, όπως κόπωση, αδυναμία και μια γενική εικόνα ίωσης. Ωστόσο, σε λιγότερο από το 1% των περιπτώσεων, ο ιός μπορεί να προκαλέσει τη σοβαρή νευροδιεισδυτική μορφή της νόσου, προσβάλλοντας τον εγκέφαλο και οδηγώντας σε εγκεφαλίτιδα. «Δεν είναι από τις πιο επικίνδυνες εγκεφαλίτιδες που υπάρχουν, αλλά υπάρχει πιθανότητα ο ασθενής να καταλήξει», προειδοποίησε, υπογραμμίζοντας τη σοβαρότητα της κατάστασης.

Ιδιαίτερη προσοχή, σύμφωνα με τον κ. Μαργιορκίνη, θα πρέπει να επιδείξουν οι ηλικιωμένοι άνω των 65 ετών, τα άτομα με ανοσοκαταστολή και όσοι πάσχουν από χρόνια νοσήματα. Οι συγκεκριμένες ομάδες πληθυσμού διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν τη σοβαρή νευροδιεισδυτική μορφή της νόσου και, ως εκ τούτου, οφείλουν να λαμβάνουν αυστηρότερα μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα των κουνουπιών.

Οδηγίες πρόληψης από τον ΕΟΔΥ

Αναφερόμενος στις οδηγίες του ΕΟΔΥ, ο επίκουρος καθηγητής υπογράμμισε ότι η πρόληψη βασίζεται αποκλειστικά στην αποφυγή των τσιμπημάτων. Στο πλαίσιο αυτό, συνέστησε την τοποθέτηση σιτών στα παράθυρα, τη χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών τόσο στο δέρμα όσο και στους χώρους διαμονής, και την απομάκρυνση στάσιμων νερών από αυλές και μπαλκόνια, καθώς αυτά αποτελούν ιδανικές εστίες αναπαραγωγής των κουνουπιών. Παράλληλα, συνέστησε την αποφυγή παραμονής σε εξωτερικούς χώρους κατά τις ώρες έντονης δραστηριότητας των εντόμων, καθώς και τη χρήση μακρυμάνικων ρούχων και μακριών παντελονιών, ιδιαίτερα για τα άτομα που ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες, ώστε να περιορίζεται η έκθεση του δέρματος.