Καλαφάτης: Η ΤΝ δεν αντικαθιστά τη δημιουργικότητα

πρΑΙμ Σύνοψη Άρθρου

Ο Καλαφάτης παρουσίασε στη ΔΕΘ την Εθνική Στρατηγική για την ΤΝ, τονίζοντας ότι λειτουργεί ως βοηθός και όχι ως αντικαταστάτης της ανθρώπινης δημιουργικότητας.
Η Βόρεια Ελλάδα αναδεικνύεται σε κόμβο καινοτομίας με επενδύσεις από κολοσσούς όπως Microsoft, Google και Deloitte.
Το νέο ΕΚΚΟΜΕΔ διατηρεί τα κίνητρα Cash Rebate 40% και Tax Relief 30%, επεκτείνοντας τη στήριξη σε gaming, animation και XR/VR.
Η Ελλάδα επενδύει σε ελληνικά γλωσσικά μοντέλα (Hellenic LLMs) με την υποστήριξη του υπερυπολογιστή Δαίδαλος.

Στο επίκεντρο των εργασιών της 90ης Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης βρέθηκε η διασύνδεση της Τεχνητής Νοημοσύνης με τον Πολιτισμό και τη Δημιουργική Βιομηχανία. Ο Υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης, εγκαινιάζοντας την εκδήλωση "AI Talks #6" στο κεντρικό stage του Υπουργείου (Περίπτερο 7), παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις της Εθνικής Στρατηγικής για την ΤΝ, δίνοντας έμφαση στην ανθρωποκεντρική διάσταση της τεχνολογικής εξέλιξης.

Ο κ. Καλαφάτης ήταν κατηγορηματικός ως προς τον ρόλο της Τεχνητής Νοημοσύνης στη σύγχρονη δημιουργική διαδικασία. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η ΤΝ δεν λειτουργεί ως αυτόματος πιλότος που υποκαθιστά την ανθρώπινη έμπνευση, αλλά ως ένας υπερ-υπολογιστικός βοηθός, ένας συνοδηγός που μεγεθύνει τις δυνατότητες του δημιουργού. Η τεχνολογία, σύμφωνα με τον υφυπουργό, παρέχει τα εργαλεία, ωστόσο η ψυχή, η αισθητική, το όραμα και η συναισθηματική νοημοσύνη παραμένουν αποκλειστικά ανθρώπινο προνόμιο, θέτοντας το πλαίσιο για μια παραγωγική συνύπαρξη ανθρώπου και μηχανής.

Η Βόρεια Ελλάδα ως Πόλος Καινοτομίας

Ιδιαίτερη μνεία έγινε στην πρωτοβουλία του Πρωθυπουργού για τη συγκρότηση Συμβουλευτικής Επιτροπής Υψηλού Επιπέδου για την ΤΝ, με τον κ. Καλαφάτη να τονίζει ότι η χώρα δεν επιθυμεί να παραμείνει απλός θεατής ή καταναλωτής ξένων τεχνολογιών. Η προσέλκυση στρατηγικών επενδύσεων από κολοσσούς όπως η Microsoft, η Google, η Amazon Web Services και η Digital Realty επιβεβαιώνει την εμπιστοσύνη στο εγχώριο οικοσύστημα. Ως εμβληματικό παράδειγμα χρήσης της τεχνολογίας για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς προβλήθηκε η σύμπραξη με τη Microsoft στην Αρχαία Ολυμπία, όπου τα Ψηφιακά Δίδυμα συμβάλλουν στη διάσωση και την προβολή των μνημείων παγκοσμίως.

Εστιάζοντας στη Βόρεια Ελλάδα, ο υφυπουργός υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία της περιοχής. Η παρουσία του Center of Excellence for AI της Deloitte, του Digital Innovation Hub της Pfizer, του AI Nucleus του ΕΚΕΤΑ και η ταχεία πρόοδος του ThessINTEC, σε συνδυασμό με τις επενδύσεις στη Δυτική Μακεδονία, μετατρέπουν τη Μακεδονία και ειδικότερα τη Θεσσαλονίκη σε έναν ισχυρό πόλο καινοτομίας. Το όραμα για τη μετατροπή της περιοχής σε ψηφιακό λιμένα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης παρουσιάστηκε ως ένας ρεαλιστικός στόχος που στηρίζεται σε συγκεκριμένες επενδύσεις και υποδομές.

Χρηματοδοτικά Εργαλεία για τη Δημιουργική Βιομηχανία

Στο πεδίο της στήριξης της δημιουργικής βιομηχανίας, ο κ. Καλαφάτης αναφέρθηκε στο νέο ΕΚΚΟΜΕΔ, το οποίο θεσπίστηκε με τον Ν. 5105/2024. Ο εξορθολογισμός του οπτικοακουστικού τομέα συνοδεύεται από τη διατήρηση ισχυρών κινήτρων, όπως το Cash Rebate ύψους 40% και το Tax Relief 30%, ενώ η στήριξη επεκτείνεται πλέον και σε τομείς όπως το Digital Gaming, το Animation και οι εφαρμογές επαυξημένης και εικονικής πραγματικότητας (XR/VR).

Παράλληλα, δόθηκε έμφαση στα φορολογικά κίνητρα για έρευνα και ανάπτυξη. Το Άρθρο 22Α του ΚΦΕ προβλέπει προσαυξημένη έκπτωση 100%, φτάνοντας σε συνολική αφαίρεση 200% των δαπανών R&D για επιχειρήσεις που επενδύουν σε καινοτόμο λογισμικό και τεχνολογίες CreativeTech. Η ενίσχυση των νεοφυών επιχειρήσεων του πολιτιστικού τομέα περνά μέσα από το Elevate Greece και το Ταμείο Ανάκαμψης, με στόχο τη χρηματοδότηση της ψηφιοποίησης και της αλγοριθμικής διαχείρισης του εθνικού πολιτιστικού αποθέματος.

Ρυθμιστικό Πλαίσιο και Γλωσσικά Μοντέλα

Η σταδιακή εφαρμογή του EU AI Act, που αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Αύγουστο του 2026, θέτει νέους κανόνες στην αγορά. Ο υφυπουργός στάθηκε στην υποχρεωτική ψηφιακή σήμανση (watermarking) για κάθε περιεχόμενο που παράγεται από Generative AI, διασφαλίζοντας τη διαφάνεια. Παράλληλα, ξεκαθάρισε το τοπίο ως προς τα πνευματικά δικαιώματα: έργα που παράγονται αποκλειστικά από αλγόριθμο, χωρίς ουσιαστική ανθρώπινη παρέμβαση, δεν προστατεύονται από copyright, με τα δικαιώματα να παραμένουν στους ανθρώπους δημιουργούς.

Τέλος, έγινε αναφορά στην εθνική επένδυση για την ανάπτυξη ελληνικών γλωσσικών μοντέλων (Hellenic LLMs), μια πρωτοβουλία που στοχεύει στην προστασία της γλωσσικής και πολιτισμικής ταυτότητας. Η προσπάθεια αυτή θα αξιοποιήσει την υπολογιστική ισχύ του νέου εθνικού υπερυπολογιστή "Δαίδαλος", ο οποίος αποτελεί την καρδιά του ελληνικού AI Factory "PHAROS". Στο πλαίσιο αυτό, θα φιλοξενηθούν και τα ρυθμιστικά δοκιμαστήρια (regulatory sandboxes), επιτρέποντας την ασφαλή ανάπτυξη και δοκιμή νέων εφαρμογών.

Τις εργασίες της εκδήλωσης πλαισίωσαν με τις τοποθετήσεις τους ο Θανάσης Παναγόπουλος (Director AI & Data, EY), ο Επαμεινώνδας Χριστοφιλόπουλος (Πρόεδρος MOMus), ο Λεόντιος Χατζηλεοντιάδης (Καθηγητής ΑΠΘ), ο Νικόλαος Αλέτρας (ΕΕΠ Τμήματος Κινηματογράφου ΑΠΘ) και ο Λεωνίδας Γυμνόπουλος (Υπεύθυνος Ανάπτυξης ΝΟΗΣΙΣ). Τον συντονισμό της συζήτησης ανέλαβε η δημοσιογράφος Βαρβάρα Καζαντζίδου.