Έντονη ανησυχία προκαλεί στον ελληνικό τουρισμό η αύξηση των αεροπορικών εισιτηρίων, καθώς η συνέχιση του πολέμου στο Ιράν πιέζει τις τιμές των καυσίμων και μεταφέρει νέα αβεβαιότητα στις κρατήσεις της φετινής σεζόν.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων έχουν ήδη αυξηθεί περίπου κατά 50%, ενώ η κατάσταση παρακολουθείται με προβληματισμό από τους επαγγελματίες του τουρισμού. Ενδεικτική του κλίματος είναι η παρέμβαση του υπουργού Βιομηχανίας και Τουρισμού της Ισπανίας, ο οποίος κάλεσε τους καταναλωτές να προχωρήσουν άμεσα σε αγορές εισιτηρίων, καθώς αναμένονται νέες ανατιμήσεις.
Οι εξελίξεις επηρεάζουν και την Ελλάδα, σε μια χρονιά που αρχικά είχε καλλιεργήσει προσδοκίες για νέο ρεκόρ τουριστικών εσόδων. Η εικόνα που διαμορφώνεται μέχρι στιγμής δείχνει πιο συγκρατημένη δυναμική σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις, με την αγορά να κινείται ελαφρώς χαμηλότερα από τα περσινά επίπεδα της αντίστοιχης περιόδου.
Αεροπορικά καύσιμα και κρατήσεις: Πότε θα φανεί η πραγματική επίδραση
Μιλώντας σε συνένευξη της, η Σαλώμη Χονδρούλη, διευθύντρια πωλήσεων της Santorini’s Luxury Travel, εταιρείας που δραστηριοποιείται σε Σαντορίνη, Μύκονο και Κρήτη, σημείωσε ότι οι περισσότεροι επισκέπτες από το εξωτερικό έχουν οργανώσει τα ταξίδια τους αρκετούς μήνες νωρίτερα.
Όπως εξήγησε, τα ταξίδια αυτά είναι συνήθως προγραμματισμένα με μεγάλη χρονική απόσταση από την ημερομηνία άφιξης. Γι’ αυτόν τον λόγο, η επίπτωση από την άνοδο του κόστους των αεροπορικών καυσίμων αναμένεται να αποτυπωθεί καθαρότερα τους επόμενους μήνες.
Η ίδια εκτίμησε ότι ο τουριστικός κλάδος θα επηρεαστεί, όπως και η προσέλευση των επισκεπτών, εφόσον οι αυξήσεις στα εισιτήρια συνεχιστούν. Μέχρι σήμερα, πάντως, η αγορά εμφανίζει μικτές τάσεις, με καθυστερήσεις σε νέα αιτήματα και στοχευμένες ακυρώσεις σε συγκεκριμένες κατηγορίες ταξιδιωτών.
Σύμφωνα με την κ. Χονδρούλη, για περίπου 20 ημέρες καταγράφηκε ένα μικρό «πάγωμα» στην εισροή νέων αιτημάτων, χωρίς να εμφανιστεί γενικευμένο κύμα ακυρώσεων. Οι μεγαλύτερες πιέσεις εντοπίστηκαν στους πράκτορες που χειρίζονται μεγάλα οργανωμένα γκρουπ.
Ακυρώσεις παρατηρήθηκαν κυρίως από ομάδες ταξιδιωτών της Λατινικής Αμερικής και της Αυστραλίας, οι οποίες είχαν σχεδιάσει συνδυαστικά πακέτα με Ελλάδα και Τουρκία. Παράλληλα, έχει καταγραφεί εδώ και καιρό μείωση από την ισραηλινή αγορά και από αραβόφωνο κοινό.
Στα πακέτα μεμονωμένων πελατών, όπως μικρές οικογένειες ή παρέες φίλων, η εικόνα παραμένει πιο σταθερή. Οι ήδη κλεισμένες κρατήσεις δεν εμφανίζουν μέχρι στιγμής δραματικές μεταβολές, αν και η αγορά παραμένει ευάλωτη στις διεθνείς εξελίξεις και στο κόστος μετακίνησης.
Η σεζόν κινείται χαμηλότερα από τις προσδοκίες
Η αρχική πρόβλεψη για τη φετινή τουριστική περίοδο ήταν ιδιαίτερα αισιόδοξη, με εκτιμήσεις για αύξηση εσόδων έως και 20% σε σχέση με πέρυσι. Σύμφωνα με την κ. Χονδρούλη, αυτή η προσδοκία δεν έχει επιβεβαιωθεί μέχρι στιγμής στην πράξη.
Όπως ανέφερε, η αγορά δεν κινείται εκτός στόχων, όμως βρίσκεται κάπως χαμηλότερα σε σύγκριση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Η γενική αίσθηση παραμένει συγκρατημένα αισιόδοξη, καθώς οι ταξιδιώτες φαίνεται να προσαρμόζονται σταδιακά στη νέα πραγματικότητα.
Σε ό,τι αφορά τα πακέτα που έχουν ήδη συμφωνηθεί ή προπληρωθεί, η τιμή τους δεν μπορεί να αλλάξει εκ των υστέρων. Όταν ένας πελάτης έχει κλείσει ταξίδι σε συγκεκριμένη τιμή, οι τουριστικοί πράκτορες δεν μπορούν να απαιτήσουν νέα χρέωση λόγω ανόδου των καυσίμων.
Η μετακύλιση του αυξημένου κόστους αναμένεται να γίνει σταδιακά, σε επόμενες κρατήσεις ή νέα πακέτα. Οι πράκτορες θα επιχειρήσουν να ενσωματώσουν μέρος της επιβάρυνσης στις τιμές, εφόσον η άνοδος του πετρελαίου συνεχιστεί και επηρεάσει συνολικά το κόστος μετακίνησης.
Η κ. Χονδρούλη επισήμανε ότι αυτή τη στιγμή η αγορά λειτουργεί περισσότερο υπό το βάρος του πιθανού κόστους παρά του πραγματικού. Υπάρχει φόβος ότι οι τιμές των καυσίμων θα αυξηθούν περαιτέρω, με αποτέλεσμα οι αεροπορικές εταιρείες να προσαρμόζουν από τώρα τις τιμολογιακές πολιτικές τους για να περιορίσουν μελλοντικές ζημιές.
Σημαντικό ρόλο παίζει και η ανατροπή στα αεροπορικά δρομολόγια λόγω της κατάστασης στη Μέση Ανατολή. Η κατάργηση ή αποφυγή ενδιάμεσων στάσεων στην περιοχή έχει ήδη προκαλέσει κόστος στις αεροπορικές εταιρείες, οι οποίες αναζητούν τρόπους εξισορρόπησης των απωλειών.
Η ίδια υπενθύμισε ότι οι αεροπορικές χρησιμοποιούν εδώ και χρόνια πρακτικές διαχείρισης απόδοσης, με συνεχείς αυξομειώσεις τιμών ανάλογα με τη ζήτηση και τον ρυθμό των κρατήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, το σενάριο περαιτέρω ανόδου των καυσίμων μπορεί να λειτουργήσει ως πρόσθετος παράγοντας αναμόρφωσης των ναύλων.
Ποιες αγορές και περιοχές κινδυνεύουν να επηρεαστούν
Στο ενδεχόμενο οι ταξιδιώτες να περιορίσουν τη διάρκεια των διακοπών τους λόγω κόστους, η κ. Χονδρούλη εκτίμησε ότι αυτό δύσκολα θα αφορά όσους έρχονται από άλλες ηπείρους. Ένας Αμερικανός ταξιδιώτης, για παράδειγμα, δύσκολα θα πραγματοποιήσει υπερατλαντικό ταξίδι στην Ευρώπη για λίγες μόνο ημέρες.
Οι επισκέπτες από μακρινούς προορισμούς είναι πιθανό να στραφούν σε επιλογές πιο κοντά στην ήπειρό τους, εφόσον το κόστος των αεροπορικών γίνει απαγορευτικό. Για την ευρωπαϊκή αγορά, η εικόνα παραμένει πιο ανθεκτική, καθώς μετά το Πάσχα υπάρχει κίνηση από Γαλλία, Ελβετία, Βρετανία και Γερμανία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και ο τρόπος με τον οποίο προβάλλεται η Ελλάδα στο εξωτερικό. Ταξιδιώτες από μακρινές αγορές συχνά θεωρούν ότι η χώρα βρίσκεται πολύ κοντά στα εμπόλεμα μέτωπα της Μέσης Ανατολής και εκλαμβάνουν την περιοχή ως πιο επισφαλή από όσο είναι στην πραγματικότητα. Γι’ αυτό, όπως τονίζεται, απαιτείται καθαρή και στοχευμένη επικοινωνία στο εξωτερικό.
Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου δεν περιορίζεται στα αεροπορικά εισιτήρια. Αναμένεται να επηρεάσει και τις ακτοπλοϊκές μετακινήσεις εντός Ελλάδας, καθώς και το συνολικό κόστος μεταφοράς. Αυτό σημαίνει ότι η επιβάρυνση μπορεί να φτάσει και στον Έλληνα ταξιδιώτη, ειδικά σε προορισμούς που εξαρτώνται έντονα από πλοία και εσωτερικές μετακινήσεις.
Πλήρης εικόνα για τη φετινή τουριστική σεζόν αναμένεται να υπάρχει έως τον Ιούλιο, καθώς σε αρκετές περιοχές της χώρας η περίοδος υψηλής ζήτησης εκτείνεται έως τον Οκτώβριο. Η αγορά εκτιμά ότι φέτος θα υπάρξει αυξημένος αριθμός κρατήσεων της τελευταίας στιγμής, τόσο από το εξωτερικό όσο και από την Ελλάδα.
Σε περίπτωση συνέχισης του κύματος ακρίβειας, οι πλέον γνωστοί και δημοφιλείς τουριστικοί προορισμοί ενδέχεται να δεχθούν τη μεγαλύτερη πίεση. Ο φόβος του υψηλού κόστους μπορεί να στρέψει μέρος των ταξιδιωτών προς λιγότερο προβεβλημένες περιοχές, όπου οι τιμές θεωρούνται πιο προσιτές.
Την ίδια ώρα, στην αγορά κυκλοφορούν εκτιμήσεις για πιθανή αύξηση της κρουαζιέρας λόγω της διεθνούς κατάστασης. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να οδηγήσει σε επιπλέον πίεση στα λιμάνια και στις τοπικές υπηρεσίες, αυξάνοντας συνολικά το κόστος σε ορισμένους προορισμούς.
Η τελική επίδραση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την πορεία των καυσίμων. Εφόσον οι τιμές δεν αυξηθούν πολύ περισσότερο, οι επαγγελματίες του τουρισμού εκτιμούν ότι οι χρεώσεις στις υπηρεσίες δεν θα αποκλίνουν σημαντικά από τα περσινά επίπεδα. Η αβεβαιότητα, ωστόσο, παραμένει ο βασικός παράγοντας που βαραίνει πάνω από τη φετινή τουριστική περίοδο.
