Κίνα: Ναυτιλιακοί κολοσσοί αποφεύγουν τα στενά του Ορμούζ

Η συνεχιζόμενη γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει σημαντικές ανακατατάξεις στην παγκόσμια ναυτιλία, με δύο από τους μεγαλύτερους κρατικούς ναυτιλιακούς ομίλους της Κίνας να αναστέλλουν τη διέλευση των δεξαμενόπλοιών τους από τα κρίσιμα σημεία του Ορμούζ και του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Η απόφαση αυτή, η οποία ελήφθη στα τέλη Ιουλίου, σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, έρχεται ως απάντηση στην αυξημένη αστάθεια και τους κινδύνους για την ασφάλεια των πλοίων, αναγκάζοντας τους κολοσσούς COSCO Shipping Energy Transportation και China Merchants Energy Shipping να αναζητήσουν εναλλακτικές διαδρομές για τον ανεφοδιασμό της Κίνας, του μεγαλύτερου εισαγωγέα αργού πετρελαίου παγκοσμίως.

Η απόφαση αυτή δεν είναι μεμονωμένη, καθώς εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αυξημένης επιφυλακτικότητας. Οι ανησυχίες για την ασφάλεια έχουν ενταθεί μετά την κήρυξη ναυτικού εμπάργκο από τους Χούθι της Υεμένης κατά της Σαουδικής Αραβίας, ενώ τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν σε μεγάλο βαθμό κλειστά για την ασφαλή διέλευση, μετά την κατάρρευση της προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Η στρατηγική αυτή μετατόπιση, που γνωστοποιήθηκε μέσω επικοινωνιών με τις κεντρικές αρχές της Κίνας, υποδηλώνει μια συντονισμένη προσπάθεια να προστατευθούν τα συμφέροντα και ο στόλος των δύο εταιρειών, οι οποίες διαχειρίζονται από κοινού περισσότερα από εκατό πολύ μεγάλα πετρελαιοφόρα (VLCC).

Η CMES, σε δημόσια ανακοίνωσή της προς τους επενδυτές, διευκρίνισε ότι τα πλοία της δεν θα εισέρχονται προσωρινά στα Στενά του Ορμούζ, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι και άλλες ναυτιλιακές εταιρείες έχουν επιλέξει να αποφύγουν το πέρασμα του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Η εξέλιξη αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στις εισαγωγές αργού πετρελαίου της Κίνας, καθώς οι δύο αυτοί όμιλοι διαχειρίζονταν περίπου το ήμισυ των εισαγωγών από τη Μέση Ανατολή πριν από την έναρξη της σύγκρουσης με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Παρά το γεγονός ότι οι εισαγωγές από την περιοχή, εξαιρουμένου του ιρανικού πετρελαίου που υπόκειται σε κυρώσεις, ανέρχονταν κατά μέσο όρο σε 4,9 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πέρυσι, η νέα στρατηγική αποφυγής των επικίνδυνων περασμάτων αναμένεται να αναδιαμορφώσει το τοπίο του εμπορίου.

Αναδιάταξη των θαλάσσιων οδών και μεταφορτώσεις

Η ανάγκη για ασφαλείς εναλλακτικές έχει οδηγήσει σε μια αξιοσημείωτη αύξηση των μεταφορτώσεων από πλοίο σε πλοίο (ship-to-ship – STS) στα ύδατα του Κόλπου του Ομάν. Σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας παρακολούθησης Kpler, οι όγκοι που διακινούνται μέσω αυτής της μεθόδου από πλοία κινεζικής και χονγκ-κονγκέζικης ιδιοκτησίας ξεπέρασαν τα 600.000 βαρέλια την ημέρα τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, μια δραματική αύξηση σε σύγκριση με τους προηγούμενους μήνες, όταν η δραστηριότητα ήταν σχεδόν ανύπαρκτη. Αυτή η πρακτική επιτρέπει στα δεξαμενόπλοια να αποφεύγουν τα επικίνδυνα στενά, ενώ παράλληλα διατηρούν τη ροή του πετρελαίου προς τους ασιατικούς αγοραστές.

Η στρατηγική αυτή, όπως περιγράφεται από στελέχη της ναυτιλιακής αγοράς, προσφέρει έναν συνδυασμό χαμηλού κινδύνου και υψηλής κερδοφορίας. Τα σημεία φόρτωσης ανοιχτά των λιμανιών του Ομάν και της Φουτζέιρα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν αναδειχθεί σε κομβικά σημεία για τις εξαγωγές του Κόλπου. Η αλλαγή αυτή αποτυπώνεται και στα ναύλα, με το ημερήσιο κόστος για το δρομολόγιο Ομάν-Κίνα να εκτοξεύεται στα 140.000 δολάρια, έναντι περιθωρίου κέρδους περίπου 110.000 δολαρίων ανά δεξαμενόπλοιο. Πριν από την κρίση, το αντίστοιχο κέρδος για ένα VLCC σε παρόμοια διαδρομή κυμαινόταν μεταξύ 30.000 και 40.000 δολαρίων ημερησίως, γεγονός που καταδεικνύει τον σημαντικό αντίκτυπο της σύγκρουσης στην αγορά ναύλων.

Η νέα πραγματικότητα αποτυπώνεται και στην κίνηση των πλοίων. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα του Coslucky Lake, ενός από τα τελευταία δεξαμενόπλοια της COSCO που εισήλθε στην Ερυθρά Θάλασσα πριν τον αποκλεισμό των Χούθι. Το πλοίο, αντί να επιστρέψει μέσω του Σουέζ με φορτίο, άλλαξε πορεία και διέσχισε τη διώρυγα χωρίς φορτίο για να παραλάβει σαουδαραβικό πετρέλαιο από το αιγυπτιακό λιμάνι Σίντι Κερίρ στη Μεσόγειο. Η εξέλιξη αυτή υπογραμμίζει την ευελιξία και την προσαρμοστικότητα των ναυτιλιακών κολοσσών, οι οποίοι, παρά τις προκλήσεις, διατηρούν απρόσκοπτη την τροφοδοσία της Κίνας, έστω και μέσω πιο περίπλοκων και δαπανηρών διαδρομών.