Κυβέρνηση σε προεκλογική τροχιά με φόντο τη ΔΕΘ και τις δημοσκοπήσεις

Τα σενάρια για φθινοπωρινές εκλογές έχουν επανέλθει με ένταση στο πολιτικό προσκήνιο, την ώρα που η κυβέρνηση επιμένει δημοσίως ότι οι κάλπες θα στηθούν στο τέλος της τετραετίας. Η εικόνα, όμως, που διαμορφώνεται γύρω από το Μέγαρο Μαξίμου παραπέμπει ήδη σε προεκλογική προετοιμασία: συνεχείς «γαλάζιες» περιοδείες, κυβερνητικές εξαγγελίες, νομοθετικός πυρετός και μετωπική σύγκρουση με την αντιπολίτευση.

Το κυβερνητικό επιτελείο επιχειρεί να περιορίσει τη συζήτηση περί πρόωρης προσφυγής στις κάλπες. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, επέλεξε να μιλήσει για τον σχεδιασμό του επόμενου εξαμήνου, δίνοντας την εικόνα μιας κυβέρνησης που συνεχίζει κανονικά την πορεία της. Η πολιτική πραγματικότητα, ωστόσο, κινείται σε άλλη ταχύτητα, καθώς οι πρόωρες εκλογές ουδέποτε προαναγγέλλονται και στο παρασκήνιο παραμένει ενεργό το σενάριο αιφνιδιασμού μέσα στο φθινόπωρο, ακόμη και με ημερομηνία όπως η 27η Σεπτεμβρίου.

Η κυβέρνηση επιταχύνει το κλείσιμο κρίσιμων εκκρεμοτήτων, με σειρά νομοσχεδίων να οδηγείται στη Βουλή μέσα στο καλοκαίρι. Παράλληλα, στα τέλη Αυγούστου ολοκληρώνεται ο διάλογος για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, ενώ σε διαδοχικές συσκέψεις θα οριστικοποιηθεί το πακέτο παροχών και μέτρων που θα παρουσιαστεί στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Η ΔΕΘ αποκτά έτσι χαρακτηριστικά πολιτικού ορόσημου, καθώς θα είναι η τελευταία μεγάλη κυβερνητική εμφάνιση πριν από την εκλογική αναμέτρηση, όποτε κι αν αυτή αποφασιστεί.

Η ΔΕΘ ως προεκλογικό βαρόμετρο

Όσοι εισηγούνται φθινοπωρινές κάλπες εκτιμούν ότι το κυβερνητικό επιτελείο θα μπορούσε να αξιοποιήσει το θετικό κλίμα που θα επιχειρήσει να δημιουργήσει μέσα από τις ανακοινώσεις της Θεσσαλονίκης. Η λογική αυτή στηρίζεται στην άμεση πολιτική εξαργύρωση των μέτρων, πριν αυτά φθαρούν από την καθημερινότητα, την ακρίβεια και τη δυσαρέσκεια που καταγράφεται σε μεγάλο τμήμα της κοινωνίας.

Υπάρχει, όμως, και η αντίθετη εκτίμηση εντός του κυβερνητικού στρατοπέδου. Ορισμένοι θεωρούν ότι η ολοκλήρωση της τετραετίας προσφέρει περισσότερο χρόνο για εφαρμογή μέτρων, αποκατάσταση μέρους των απωλειών και καλύτερη προετοιμασία του κομματικού μηχανισμού. Το επιχείρημα αυτό στηρίζεται στην προσδοκία ότι η κυβέρνηση μπορεί να κερδίσει πολιτικό χρόνο, εφόσον καταφέρει να μετατρέψει τις εξαγγελίες σε απτό αποτέλεσμα.

Στο Μαξίμου αποφεύγουν να δεσμευθούν, διαβάζοντας προσεκτικά τα ποιοτικά στοιχεία των δημοσκοπήσεων. Η καθαρότερη εικόνα αναμένεται στα τέλη Αυγούστου, όταν θα επανεξεταστεί ο συνολικός κυβερνητικός σχεδιασμός. Το κρίσιμο σημείο θα είναι η παραδοσιακή συνέντευξη του πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη, μετά την παρουσίαση των μέτρων. Εκεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα κληθεί αναπόφευκτα να απαντήσει για τον χρόνο των εκλογών. Αν απορρίψει εκ νέου το σενάριο του φθινοπώρου, θα σημαίνει ότι το σχέδιο αιφνιδιασμού έχει μπει οριστικά στο συρτάρι.

Το μεγάλο πρόβλημα της συσπείρωσης

Η πραγματική μάχη για τη Νέα Δημοκρατία δεν βρίσκεται μόνο στον χρόνο των εκλογών. Βρίσκεται κυρίως στην επιστροφή των απογοητευμένων ψηφοφόρων της. Η συσπείρωση, βάσει μέτρησης της Alco, κινείται στο 58% μεταξύ όσων ψήφισαν Νέα Δημοκρατία το 2023. Το ποσοστό αυτό έχει σημάνει συναγερμό στο κυβερνητικό στρατόπεδο, καθώς δείχνει ότι μεγάλο μέρος της εκλογικής βάσης έχει απομακρυνθεί ή τηρεί στάση αναμονής.

Η ίδια μέτρηση καταγράφει ότι το 24% των ψηφοφόρων του 2023 δηλώνει αναποφάσιστο. Παράλληλα, ένα 4% κατευθύνεται προς την Ελληνική Λύση, 1% προς τη Φωνή Λογικής, 4% προς την Ελπίδα για τη Δημοκρατία, 2% προς το ΠΑΣΟΚ, 4% προς άλλο κόμμα και 2% δηλώνει αποχή. Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν μια εκτεταμένη πολιτική διαρροή, η οποία δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από κυβερνητικές διαβεβαιώσεις και επικοινωνιακή κινητικότητα.

Ακόμη βαρύτερο είναι το εύρημα της Marc, όπου το 64% αξιολογεί την κυβέρνηση αρνητικά ή μάλλον αρνητικά, ενώ μόλις το 35,4% εκφράζεται θετικά ή μάλλον θετικά. Ιδιαίτερη πολιτική σημασία έχει το γεγονός ότι το 30% των πολιτών που ψήφισαν Νέα Δημοκρατία το 2023 αξιολογούν πλέον αρνητικά την κυβέρνηση. Πρόκειται για σαφή ένδειξη φθοράς στον σκληρό πυρήνα της εκλογικής της επιρροής.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο κομματικός μηχανισμός τίθεται σε πλήρη κινητοποίηση. Νέα μεικτά κλιμάκια υπουργών, βουλευτών και κομματικών στελεχών ξεκινούν περιοδείες, με τη Θεσσαλία να βρίσκεται αυτή την εβδομάδα στο επίκεντρο, μετά την Πελοπόννησο. Στις εξορμήσεις αναμένεται να συμμετάσχουν ο Νίκος Δένδιας, ο Άδωνις Γεωργιάδης, η Σοφία Ζαχαράκη και ο Παύλος Μαρινάκης, ενώ στη Θεσσαλία θα βρεθεί και ο γραμματέας της Πολιτικής Επιτροπής της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Κυρανάκης.

Παράλληλα, ο πρωθυπουργός θα παραστεί στην παρουσίαση της νέας ψηφιακής πλατφόρμας για την οργάνωση και ενημέρωση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας. Η πλατφόρμα iKO παρουσιάζεται ως εργαλείο αναβάθμισης της κοινοβουλευτικής λειτουργίας, με ενοποίηση πληροφόρησης, καλύτερο συντονισμό, mobile εφαρμογή, ψηφιακά εργαλεία και αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης.

Η εικόνα, ωστόσο, είναι σαφής. Η κυβέρνηση οργανώνει τον μηχανισμό της, προετοιμάζει τη ΔΕΘ ως κεντρικό πολιτικό σταθμό, επιχειρεί να ανακτήσει χαμένους ψηφοφόρους και κρατά ανοιχτό το ενδεχόμενο του εκλογικού αιφνιδιασμού. Η δημόσια γραμμή περί τετραετίας λειτουργεί ως πολιτική άμυνα. Η πρακτική κινητοποίηση δείχνει ότι το Μαξίμου προετοιμάζεται για όλα τα ενδεχόμενα.