Μέση Ανατολή: Πόλεμος χωρίς ίχνος αποκλιμάκωσης

Κλιμάκωση χωρίς ορατό τέλος στη Μέση Ανατολή

Η πολεμική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή παραμένει σε πλήρη εξέλιξη, με τα μέτωπα ανάμεσα σε ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν να τροφοδοτούν νέα κύματα επιθέσεων σε αστικά κέντρα, στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ενεργειακές υποδομές. Η κατάσταση στον Περσικό Κόλπο εξακολουθεί να προκαλεί έντονη ανησυχία για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τη σταθερότητα της διεθνούς αγοράς ενέργειας, καθώς οι επιθέσεις σε πλοία και οι περιορισμοί στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ συντηρούν κλίμα παρατεταμένης αβεβαιότητας. 

Στην Ουάσιγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζει να εκπέμπει διπλό μήνυμα. Από τη μία πλευρά απειλεί με ολοκληρωτικό πλήγμα σε ενεργειακές και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Ιράν, εφόσον δεν αποκατασταθεί η ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ. Από την άλλη, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, εμφανίζεται έτοιμος να κλείσει τον κύκλο των στρατιωτικών επιχειρήσεων ακόμη και χωρίς άμεσο πλήρες άνοιγμα των Στενών, μεταθέτοντας αυτό το δύσκολο εγχείρημα για αργότερα. 

Νέα πλήγματα σε Τεχεράνη, Ιερουσαλήμ και Λίβανο

Κατά τη διάρκεια της νύχτας, νέες εκρήξεις συγκλόνισαν την Τεχεράνη, με ιρανικά μέσα να μεταδίδουν ότι επλήγησαν περιοχές στα ανατολικά και δυτικά της πόλης και ότι σημειώθηκαν διακοπές ρεύματος σε τμήμα της πρωτεύουσας. Το Reuters μετέδωσε ότι οι εκρήξεις ακολούθησαν ισραηλινή προειδοποίηση για επικείμενα πλήγματα σε «στρατιωτική υποδομή», ενώ το Tasnim ανέφερε προβλήματα στην ηλεκτροδότηση στην περιοχή Πιρουζί. 

Την ίδια ώρα, η ιρανική πλευρά εξαπέλυσε νέα κύματα πυραύλων και drones, με την ισραηλινή αεράμυνα να ενεργοποιείται εκ νέου. Οι επιθέσεις συνδέθηκαν από ιρανικές στρατιωτικές πηγές με στόχους που, κατά την Τεχεράνη, περιλάμβαναν αμερικανικές βάσεις και εγκαταστάσεις στο Ισραήλ. Παράλληλα, η ένταση μεταφέρθηκε και στον Λίβανο, όπου το μέτωπο παραμένει ενεργό, με το Reuters να καταγράφει τρεις νεκρούς κυανόκρανους της UNIFIL σε δύο ξεχωριστά περιστατικά τις τελευταίες ημέρες, καθώς και τέσσερις νεκρούς Ισραηλινούς στρατιώτες στο νότιο Λίβανο. 

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επιχείρησε να δείξει ότι ο στρατιωτικός σχεδιασμός προχωρά, δηλώνοντας ότι έχουν επιτευχθεί περισσότεροι από τους μισούς στόχους του πολέμου. Σε συνέντευξή του στο Newsmax απέφυγε να δώσει χρονικό ορίζοντα για το τέλος των επιχειρήσεων και διευκρίνισε ότι μιλά «σε όρους αποστολών» και όχι διάρκειας.

Ορμούζ, πετρέλαιο και διεθνής συναγερμός

Η πιο επικίνδυνη διάσταση της κρίσης παραμένει η ενεργειακή ασφάλεια. Νωρίς σήμερα, ιρανικό πλήγμα έθεσε εκτός πορείας και προκάλεσε πυρκαγιά στο κουβεϊτιανό δεξαμενόπλοιο Al-Salmi ανοικτά του Ντουμπάι, χωρίς να αναφερθούν τραυματισμοί. Το περιστατικό ήρθε να επιβεβαιώσει ότι η θαλάσσια ζώνη του Κόλπου παραμένει ευάλωτη και ότι η απειλή για την παγκόσμια τροφοδοσία ενέργειας είναι ήδη ενεργή. 

Στο πολιτικό επίπεδο, η Τεχεράνη προχωρά στη θεσμοθέτηση αυστηρότερου ελέγχου των Στενών του Ορμούζ. Το Reuters είχε μεταδώσει ήδη από τις 24 Μαρτίου ότι το Ιράν ενημέρωσε τον ΟΗΕ και τον IMO πως μόνο «μη εχθρικά» πλοία μπορούν να διέρχονται υπό συγκεκριμένους όρους, ενώ η Wall Street Journal ανέφερε ότι ιρανική κοινοβουλευτική επιτροπή ενέκρινε σχέδιο για επιβολή τελών διέλευσης και αποκλεισμό πλοίων που συνδέονται με ΗΠΑ και Ισραήλ. 

Οι επιπτώσεις στις αγορές είναι ήδη ορατές. Το Brent κινήθηκε πάνω από τα 116 δολάρια και το αμερικανικό αργό πάνω από τα 102 δολάρια, ενώ οι υπουργοί Οικονομικών και Ενέργειας της G7 δήλωσαν έτοιμοι να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα για τη σταθερότητα της αγοράς ενέργειας. Σε αυτό το φόντο, η έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τον Λίβανο προσθέτει διεθνή διάσταση σε μια κρίση που έχει πλέον ξεπεράσει τα στενά όρια μιας διμερούς αντιπαράθεσης. 

Το συνολικό σκηνικό δείχνει πόλεμο χωρίς άμεση διέξοδο, με παράλληλη στρατιωτική κλιμάκωση, αμφίσημα μηνύματα από την Ουάσιγκτον και ολοένα βαρύτερη πίεση στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Η επόμενη φάση θα κριθεί από το αν οι επαφές που επικαλείται η αμερικανική πλευρά μπορούν να μετατραπούν σε πραγματική αποκλιμάκωση ή αν η κρίση θα επεκταθεί ακόμη περισσότερο από το Ιράν και το Ισραήλ προς τον Λίβανο, τον Κόλπο και τις διεθνείς θαλάσσιες οδούς.