Κόστα: Συνταγματική αλλαγή για ένταξη Βόρειας Μακεδονίας

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, επανέλαβε με σαφήνεια τη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στη Βόρεια Μακεδονία, υπογραμμίζοντας ότι η τροποποίηση του Συντάγματος της χώρας αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Η συγκεκριμένη συνταγματική αναθεώρηση αφορά την αναγνώριση της βουλγαρικής μειονότητας που διαβιεί στη χώρα, ένα ζήτημα που παραμένει στο επίκεντρο των διμερών σχέσεων και των ευρωπαϊκών διεργασιών.

Κατά τη διάρκεια κοινών δηλώσεων με τον πρωθυπουργό της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι, μετά τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα στα Σκόπια, ο κ. Κόστα τόνισε ότι «ό,τι έχει συμφωνηθεί, έχει συμφωνηθεί». Υπενθύμισε ότι η επίσημη έναρξη της διαδικασίας των ενταξιακών διαπραγματεύσεων προϋποθέτει την υλοποίηση των δεσμεύσεων που αναλήφθηκαν το 2022, χωρίς πρόσθετες απαιτήσεις. Η υιοθέτηση των συμφωνημένων συνταγματικών τροποποιήσεων παραμένει, σύμφωνα με τον ίδιο, «ο μόνος δρόμος» για την πλήρη αξιοποίηση των οφελών της ευρωπαϊκής ένταξης από τους πολίτες της χώρας.

Η ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας παραμένει ουσιαστικά παγωμένη, καθώς η κυβέρνηση των Σκοπίων δεν έχει ακόμη εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την πρόταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης το καλοκαίρι του 2022. Η πρόταση αυτή προβλέπει την αναθεώρηση του Συντάγματος, ώστε να αναγνωριστεί ρητά η βουλγαρική μειονότητα. Το σχέδιο είχε γίνει αποδεκτό από την προηγούμενη κεντροαριστερή κυβέρνηση, αλλά απορρίφθηκε από το σημερινό κυβερνών κόμμα VMRO-DPMNE του πρωθυπουργού Μίτσκοσκι, το οποίο βρισκόταν τότε στην αντιπολίτευση.

Ο Αντόνιο Κόστα επισήμανε ακόμη ότι η διαδικασία διεύρυνσης της ΕΕ βασίζεται στην αρχή της αξιοκρατίας, υπενθυμίζοντας ότι άλλες υποψήφιες χώρες, όπως το Μαυροβούνιο και η Αλβανία, έχουν ήδη προχωρήσει σε διαφορετικά στάδια των διαπραγματεύσεων. Η αναφορά αυτή λειτουργεί ως έμμεση πίεση προς τα Σκόπια, καθιστώντας σαφές ότι η ΕΕ δεν προτίθεται να κάνει εξαιρέσεις.

Περιοδεία στα Δυτικά Βαλκάνια

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου πραγματοποιεί από χθες, Δευτέρα, περιοδεία στις έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, με στόχο να μεταφέρει το μήνυμα ότι η προοπτική διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης παραμένει ενεργή και ρεαλιστική, υπό την προϋπόθεση ότι οι χώρες της περιοχής θα συνεχίσουν τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Πρώτος σταθμός της περιοδείας ήταν το Σεράγεβο, όπου συναντήθηκε με τα μέλη της Προεδρίας της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και την πρόεδρο του Συμβουλίου Υπουργών.

Νωρίτερα σήμερα, επισκέφθηκε τα Τίρανα και είχε συνομιλίες με τον πρωθυπουργό της Αλβανίας, Έντι Ράμα. Ο κ. Κόστα κάλεσε την αλβανική κυβέρνηση να εντείνει τις προσπάθειες για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς, σημειώνοντας ότι η χώρα βρίσκεται πλέον σε θέση να αρχίσει να κλείνει διαπραγματευτικά κεφάλαια. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη εισηγηθεί το κλείσιμο τριών κεφαλαίων με την Αλβανία, ενώ ο στόχος ολοκλήρωσης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων έως το 2027 χαρακτηρίστηκε «φιλόδοξος αλλά εφικτός».

Αύριο, Τετάρτη, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου θα μεταβεί στην Πρίστινα, όπου θα συναντηθεί με τον απερχόμενο πρωθυπουργό του Κοσόβου, Αλμπίν Κούρτι, καθώς και με ηγέτες της αντιπολίτευσης. Την Πέμπτη θα βρεθεί στο Βελιγράδι για συνομιλίες με τον πρόεδρο της Σερβίας, Αλεξάνταρ Βούτσιτς. Η περιοδεία θα ολοκληρωθεί στο Μαυροβούνιο, όπου ο πρόεδρος της χώρας, Γιάκοβ Μιλάτοβιτς, έχει προσκαλέσει τους ηγέτες της περιοχής σε δείπνο στο Τίβατ, με αφορμή τη συμπλήρωση 20 ετών από την ανεξαρτησία της χώρας.

Στις 5 Ιουνίου, ο Αντόνιο Κόστα θα συμπροεδρεύσει της Συνόδου Κορυφής ΕΕ - Δυτικών Βαλκανίων, με κεντρικό θέμα την «Κοινή ευημερία και σταθερότητα της ΕΕ και των Δυτικών Βαλκανίων». Στη σύνοδο, που θα διεξαχθεί στο Μαυροβούνιο, θα συμμετάσχει και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μαζί με ηγέτες κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.