Σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης, ο πρόεδρος της Ταϊβάν, Λάι Τσινγκ-τε, προχώρησε σε μια σειρά από κατηγορηματικές δηλώσεις, υποστηρίζοντας ότι η έννοια της "ανεξαρτησίας της Ταϊβάν" είναι σαφής και αδιαπραγμάτευτη. Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι το νησί δεν αποτελεί ούτε ανήκει στην επικράτεια του Πεκίνου, τονίζοντας πως μόνο ο λαός της Ταϊβάν έχει το δικαίωμα να καθορίσει το μέλλον του. Οι τοποθετήσεις αυτές έγιναν την Κυριακή και έρχονται σε μια κρίσιμη χρονική συγκυρία, λίγες μόλις ημέρες μετά την πολυσυζητημένη συνάντηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με τον Κινέζο ομόλογό του, Σι Τζινπίνγκ, στο Πεκίνο.
Η σκιά της συνόδου κορυφής Τραμπ-Σι
Η συνάντηση κορυφής μεταξύ των δύο ηγετών είχε προκαλέσει έντονη ανησυχία στην Ταϊβάν, κυρίως αναφορικά με το επίπεδο της υποστήριξης που οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι διατεθειμένες να προσφέρουν στο νησί. Ο πρώην πρόεδρος Τραμπ, σε δηλώσεις του στο Fox News μετά τη σύνοδο, είχε στείλει ένα σαφές μήνυμα, αποσαφηνίζοντας ότι η Ουάσινγκτον δεν επιθυμεί να ακούσει ισχυρισμούς περί ανεξαρτησίας που βασίζονται στην αμερικανική υποστήριξη. Αυτή η τοποθέτηση, σε συνδυασμό με την παραδοσιακή στάση της Κίνας, η οποία θεωρεί την Ταϊβάν ως αναπόσπαστο τμήμα του εδάφους της και δεν αποκλείει τη χρήση βίας για την επανένωση, δημιουργεί ένα εκρηκτικό μείγμα.
Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στην Ταϊπέι, ο Λάι αναφέρθηκε στο ιστορικό ψήφισμα του 1999 του Δημοκρατικού Προοδευτικού Κόμματος, το οποίο παραμένει ενεργό και καθορίζει την πολιτική του κόμματος. Σύμφωνα με αυτό, η Ταϊβάν είναι ήδη μια κυρίαρχη και ανεξάρτητη χώρα, η οποία φέρει την επίσημη ονομασία "Δημοκρατία της Κίνας". Ο ίδιος υπογράμμισε ότι η Δημοκρατία της Κίνας και η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας δεν τελούν σε σχέση υποτέλειας η μία προς την άλλη, αποσαφηνίζοντας τη νομική και πολιτική διάσταση της θέσης του. Το Γραφείο Υποθέσεων της Ταϊβάν της Κίνας, από την πλευρά του, δεν έχει απαντήσει ακόμη σε αιτήματα για σχολιασμό των εν λόγω δηλώσεων.
Ιστορικό υπόβαθρο και εδαφική ακεραιότητα
Υπενθυμίζεται ότι η ηττημένη κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Κίνας κατέφυγε στην Ταϊβάν το 1949, μετά την ήττα της στον κινεζικό εμφύλιο πόλεμο από τις κομμουνιστικές δυνάμεις του Μάο Τσε Τουνγκ, οι οποίες ίδρυσαν τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Ο Λάι, αναλύοντας περαιτέρω τη θέση του, δήλωσε ότι η Δημοκρατία της Κίνας υπάρχει μόνο μέσω της Ταϊβάν, και το έδαφός της περιλαμβάνει επίσης τα νησιά Πενγκού στο Στενό της Ταϊβάν, καθώς και τα νησιά Κινμέν και Μάτσου, που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από τις κινεζικές ακτές. "Είναι λοιπόν πολύ σαφές: η Δημοκρατία της Κίνας βρίσκεται στην Ταϊβάν εδώ και 70 ή 80 χρόνια και έχει ήδη ενσωματωθεί με την Ταϊβάν ως ένα", τόνισε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, ο πρόεδρος της Ταϊβάν επεσήμανε ότι, ανεξάρτητα από το πώς αποκαλείται διεθνώς η οντότητα αυτή—είτε ως Δημοκρατία της Κίνας είτε απλά ως Ταϊβάν—η αναφορά γίνεται στους 23 εκατομμύρια κατοίκους της Ταϊβάν, του Πενγκού, του Κινμέν και του Μάτσου. Αξιοσημείωτο είναι ότι ο Λάι δεν αναφέρθηκε καθόλου στον Ντόναλντ Τραμπ κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, ούτε απάντησε στις ερωτήσεις που του απηύθυναν οι δημοσιογράφοι. Η στάση αυτή έρχεται σε μια περίοδο όπου οι ΗΠΑ, αν και παραδοσιακά αποτελούν τον σημαντικότερο διεθνή υποστηρικτή της Ταϊβάν, φαίνεται να τηρούν μια πιο επιφυλακτική στάση. Ο Τραμπ, κατά την πτήση επιστροφής από το Πεκίνο, είχε δηλώσει ότι δεν έχει ακόμη αποφασίσει για περαιτέρω πωλήσεις όπλων προς το νησί, μια διαδικασία που προβλέπεται από τον αμερικανικό νόμο του 1979 για τις σχέσεις με την Ταϊβάν.
