Λέκκας: Δύσκολη η κατάσβεση λόγω αναστροφής

Ο πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, Ευθύμιος Λέκκας, παρείχε λεπτομερή ενημέρωση σχετικά με τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πυροσβεστικές δυνάμεις στο μέτωπο της πυρκαγιάς. Μιλώντας σε κεντρικό δελτίο ειδήσεων, ο καθηγητής Δυναμικής Τεκτονικής και Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών του ΕΚΠΑ ανέλυσε τους παράγοντες που καθιστούν το έργο της κατάσβεσης ιδιαίτερα απαιτητικό.

Το βασικό εμπόδιο, όπως εξήγησε, εντοπίζεται στη δημιουργία θερμοκρασιακής αναστροφής στην περιοχή. Το φαινόμενο αυτό έχει ως αποτέλεσμα τον εγκλωβισμό ενός πυκνού νέφους καπνού και υδρατμών πάνω από το μέτωπο, περιορίζοντας δραστικά την ορατότητα. Αυτή η κατάσταση καθιστά εξαιρετικά επικίνδυνη, έως και αδύνατη, την επιχείρηση των εναέριων μέσων, ενώ παράλληλα δυσχεραίνει και το έργο των επίγειων δυνάμεων που επιχειρούν στο πεδίο.

Προβλέψεις για τη βελτίωση των συνθηκών

Ο κ. Λέκκας ανέφερε ότι οι μετεωρολογικές προβλέψεις δείχνουν σταδιακή βελτίωση της εικόνας από τις μεσημβρινές ώρες, με το νέφος που έχει σχηματιστεί να αναμένεται να αρχίσει να διαλύεται. Ωστόσο, τόνισε ότι αυτές οι ώρες αναμονής είναι πολύτιμες και θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για την κατάσβεση, υπογραμμίζοντας την απώλεια πολύτιμου χρόνου.

Αναφορικά με την επάρκεια των διαθέσιμων μέσων, ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ σημείωσε ότι σε ένα συμβάν τόσο μεγάλης έκτασης, η πλήρης επάρκεια δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη. Παρ' όλα αυτά, διευκρίνισε ότι, βάσει της ενημέρωσης που διαθέτει, ο επιχειρησιακός μηχανισμός διαθέτει περισσότερα επίγεια και εναέρια μέσα από ποτέ άλλοτε, τοποθετώντας την Ελλάδα σε πολύ καλό επίπεδο εξοπλισμού, συγκριτικά και με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

«Θεωρώ ότι υπάρχουν τα μέσα για να ανασταλεί η προέλαση της φωτιάς, εφόσον βέβαια το επιτρέψουν οι συνθήκες. Για μεγάλο χρονικό διάστημα, όσα μέσα και αν υπήρχαν, δεν μπορούσαν να επιχειρήσουν λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών που αναπτύχθηκαν στην περιοχή», τόνισε χαρακτηριστικά.

Επιχειρησιακός σχεδιασμός και οριοθέτηση

Ο άμεσος επιχειρησιακός στόχος, σύμφωνα με τον κ. Λέκκα, είναι η οριοθέτηση της πυρκαγιάς. Η διαδικασία αυτή κρίνεται κρίσιμη, καθώς αποσκοπεί στην ανάκοπη της εξάπλωσης και στην αποτροπή κατάληψης νέων εκτάσεων. Η οριοθέτηση δεν συνεπάγεται την πλήρη κατάσβεση, αλλά την περιχαράκωση των ενεργών εστιών εντός μιας συγκεκριμένης περιμέτρου, χωρίς να υπάρχει μπροστά τους νέα καύσιμη ύλη.

Σε δεύτερο χρόνο, οι προσπάθειες των πυροσβεστικών δυνάμεων επικεντρώνονται στην κατάσβεση των επιμέρους εστιών που παραμένουν ενεργές στο εσωτερικό της καμένης έκτασης. Η σταδιακή αυτή προσέγγιση επιτρέπει τον έλεγχο του φαινομένου και την αποφυγή αιφνίδιων αναζωπυρώσεων.

Ο διαρκής κίνδυνος της υπόγειας καύσης

Ένα φαινόμενο που αναλύθηκε ιδιαίτερα από τον καθηγητή είναι η υπόγεια καύση, η οποία έχει παρατηρηθεί και σε μεγάλες πυρκαγιές του παρελθόντος, όπως αυτές στην Ηλεία το 2007, στην Πάρνηθα και στη Χίο. Όπως εξήγησε, ακόμη και όταν η επιφανειακή φωτιά έχει τεθεί υπό έλεγχο, η καύση μπορεί να συνεχίζεται στα ριζικά συστήματα των δέντρων.

«Η φωτιά μπορεί να διατηρηθεί επί ημέρες μέσα στην καμένη περιοχή. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι κορμοί και το ριζικό σύστημα των δέντρων καίγονται υπογείως. Αυτή η καύση μπορεί να διαρκέσει επί εβδομάδες ή ακόμη και μήνες», ανέφερε. Οι υψηλές θερμοκρασίες που παραμένουν στο υπέδαφος μπορούν να συντηρήσουν θερμές εστίες για μεγάλο χρονικό διάστημα και, υπό προϋποθέσεις, να οδηγήσουν σε νέα ανάφλεξη.

Παραμονή των δυνάμεων και επιτήρηση

Ο κ. Λέκκας υπογράμμισε ότι η υπόγεια καύση αποτελεί διαρκή κίνδυνο, ο οποίος μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με συνεχή και επίμονη επιτήρηση. Για αυτόν τον λόγο, οι πυροσβεστικές δυνάμεις δεν αποχωρούν από το πεδίο μόλις ανακοπεί η προέλαση του μετώπου. Παραμένουν στην περιοχή για ημέρες, εκτελώντας εργασίες διαβροχής και ελέγχοντας τα θερμά σημεία για πιθανές αναζωπυρώσεις.

«Όταν σβήνουμε μία πυρκαγιά και αυτή παύει να προελαύνει, οι πυροσβεστικές δυνάμεις δεν αποχωρούν. Παραμένουν στην περιοχή επί ημέρες, ώστε να αντιμετωπίσουν φαινόμενα που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέα επέκτασή της», υπογράμμισε. Κλείνοντας, εξέφρασε την αισιοδοξία του για την ολοκλήρωση της επιχείρησης, υπενθυμίζοντας ωστόσο ότι η αντιπυρική περίοδος βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και ο Αύγουστος απαιτεί διαρκή επαγρύπνηση από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.