Λούλα: Ο Ρούμπιο εχθρός της Λατινικής Αμερικής

Σε μια νέα κορύφωση των διπλωματικών εντάσεων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Βραζιλίας, ο πρόεδρος Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα προχώρησε σε μια σφοδρή προσωπική επίθεση κατά του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, χαρακτηρίζοντάς τον ως "εχθρό" ολόκληρης της Λατινικής Αμερικής. Η δήλωση αυτή έρχεται ως απάντηση στην απειλή της Ουάσιγκτον να επιβάλει νέους, σημαντικούς τελωνειακούς δασμούς ύψους 25% σε μια σειρά βραζιλιάνικων εξαγωγικών προϊόντων, σε μια κίνηση που αναμένεται να πλήξει την ήδη επιβαρυμένη οικονομία της μεγαλύτερης χώρας της Λατινικής Αμερικής.

Η αφορμή για την κλιμάκωση

Το γραφείο του Αντιπροσώπου των ΗΠΑ για το Εμπόριο (USTR) δημοσιοποίησε ένα έγγραφο, στο οποίο προτείνεται η επιβολή επιπρόσθετων δασμών ύψους 25% σε βραζιλιάνικα προϊόντα. Η απόφαση αυτή βασίζεται σε μια "έρευνα" που ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2025 και επικεντρώνεται σε αυτό που η αμερικανική πλευρά χαρακτηρίζει ως "αθέμιτες εμπορικές πρακτικές" της Βραζιλίας. Το νέο αυτό επεισόδιο στις διμερείς σχέσεις καταγράφεται μόλις τρεις εβδομάδες μετά τη συνάντηση κορυφής μεταξύ του Λούλα και του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στην Ουάσιγκτον, μια συνάντηση που είχε χαρακτηριστεί από αμφότερες τις πλευρές ως θετική και εποικοδομητική.

Ο Λούλα, ο οποίος προετοιμάζεται για την προεκλογική εκστρατεία ενόψει των εκλογών του Οκτωβρίου, φαίνεται να αποδίδει την ευθύνη για την επιδείνωση των σχέσεων προσωπικά στον Μάρκο Ρούμπιο. Σε δηλώσεις του, υποστήριξε ότι ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών "είναι κατά της Λατινικής Αμερικής" και αποτελεί "θανάσιμο εχθρό" χωρών όπως η Κούβα. Ο Βραζιλιάνος πρόεδρος ισχυρίστηκε ότι ο Ρούμπιο άσκησε επιρροή στον Τραμπ, εκφράζοντας την προσωπική του αντιπάθεια προς τη Βραζιλία, και ότι δεν ήταν παρών στην πρόσφατη συνάντηση των δύο προέδρων στον Λευκό Οίκο.

Η εσωτερική πολιτική διάσταση

Η αντιπαράθεση αποκτά έντονο εσωτερικό πολιτικό χαρακτήρα, καθώς ο κεντροαριστερός πρόεδρος αναμένεται να διεκδικήσει την επανεκλογή του με βασικό αντίπαλο τον γερουσιαστή Φλάβιου Μπολσονάρου, γιο του ακροδεξιού πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου, ο οποίος είναι στενός σύμμαχος του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Λούλα κατηγόρησε τον Φλάβιου Μπολσονάρου για συμπεριφορά "προδότη", υποστηρίζοντας ότι "ζήτησε από ξένη χώρα να αναμιχτεί στις υποθέσεις της Βραζιλίας".

Από την πλευρά του, ο Φλάβιου Μπολσονάρου διέψευσε τις κατηγορίες, δηλώνοντας σε βραζιλιάνικο ραδιοφωνικό σταθμό ότι κατά τη διάρκεια της πρόσφατης επίσκεψής του στην Ουάσιγκτον "ζήτησε ρητώς" από τον Τραμπ και τον Ρούμπιο να μην επιβαρύνουν με δασμούς τις βραζιλιάνικες εταιρείες. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η αμερικανική πολιτική ηγεσία "δεν εμπιστεύεται τον Λούλα".

Χθες, ο Αμερικανός πρόεδρος δημοσιοποίησε μέσω Truth Social φωτογραφίες από τη συνάντησή του με τον Φλάβιου Μπολσονάρου, τον οποίο χαρακτήρισε "ευφυή νέο που αγαπά πολύ τη χώρα του, τη Βραζιλία".

Ευρύτερες επιπτώσεις και προηγούμενα

Η κλιμάκωση δεν περιορίζεται μόνο στο εμπορικό πεδίο. Την περασμένη εβδομάδα, η κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε την απόφαση να χαρακτηρίσει δύο βραζιλιάνικες συμμορίες ως ξένες "τρομοκρατικές" οργανώσεις. Η Μπραζίλια εξέφρασε την κατηγορηματική της αντίθεση, εκφράζοντας φόβους ότι η κίνηση αυτή θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για αμερικανική στρατιωτική επέμβαση στη βραζιλιάνικη επικράτεια.

Υπενθυμίζεται ότι το 2025, η Ουάσιγκτον είχε ήδη επιβάλει υψηλούς επιπρόσθετους δασμούς σε πολλά βραζιλιάνικα προϊόντα, στο πλαίσιο αυτού που ο Λούλα χαρακτήρισε ως "κυνήγι μαγισσών" με στόχο τον Ζαΐχ Μπολσονάρου, ο οποίος εκτίει ποινή 27 ετών κατ' οίκον για απόπειρα πραξικοπήματος. Οι δασμοί εκείνοι είχαν αρθεί σε μεγάλο βαθμό μετά από μια πρώτη συνάντηση των προέδρων Λούλα και Τραμπ τον Οκτώβριο στη Μαλαισία.