Μείωση ανατιμήσεων σε 63 κατηγορίες προϊόντων

πρΑΙμ Σύνοψη Άρθρου

  • Οι μηνιαίες ανατιμήσεις μειώθηκαν από 881 σε 17,5 μετά την ΠΝΠ.
  • Οι μειώσεις τιμών αυξήθηκαν από 27 σε 1.808 ανά μήνα.
  • Ο έλεγχος γίνεται ανά επιχείρηση με βάση το περιθώριο κέρδους του 2025.
  • Η ΠΝΠ δεν παγώνει οριζόντια τις τιμές, αλλά ελέγχει την κερδοφορία.

Σύμφωνα με τα πρώτα επίσημα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, παρατηρείται σημαντική αποκλιμάκωση των ανατιμήσεων στις 63 βασικές κατηγορίες προϊόντων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου (ΠΝΠ) για την αντιμετώπιση της αθέμιτης κερδοφορίας. Η εν λόγω νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 11 Μαρτίου 2026, φαίνεται να έχει ήδη απτά αποτελέσματα, καθώς τα δεδομένα που συλλέχθηκαν και αναλύθηκαν από την Αρχή καταδεικνύουν μια σαφή μεταστροφή στην τιμολογιακή πολιτική των επιχειρήσεων.

Δραματική μείωση των αυξήσεων και αύξηση των μειώσεων

Από την επεξεργασία των διαθέσιμων στοιχείων προκύπτει ότι οι μηνιαίες ανατιμήσεις περιορίστηκαν δραστικά. Ενώ την περίοδο Οκτωβρίου 2025 έως Μαρτίου 2026 καταγράφονταν κατά μέσο όρο 881 ανατιμήσεις ανά μήνα, την περίοδο Απριλίου-Μαΐου 2026 ο αριθμός αυτός μειώθηκε σε μόλις 17,5. Αντίστοιχα, οι μειώσεις τιμών παρουσίασαν εκρηκτική άνοδο, από 27 ανά μήνα σε 1.808 ανά μήνα. Η Αρχή εκτιμά ότι τα ευρήματα αυτά αποτυπώνουν μια σαφή μεταβολή στη συμπεριφορά της αγοράς και υποδηλώνουν ενίσχυση της συμμόρφωσης των επιχειρήσεων με το ισχύον πλαίσιο ελέγχου του περιθωρίου κέρδους.

Συγκεκριμένα, μετά την έναρξη ισχύος της ΠΝΠ, οι ανατιμήσεις στις κατηγορίες προϊόντων που καλύπτει το μέτρο εμφανίζονται μειωμένες κατά 50,3 φορές σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Την ίδια στιγμή, οι υποτιμήσεις αυξήθηκαν κατά 67 φορές, γεγονός που, όπως αναφέρεται, καταδεικνύει ότι οι επιχειρήσεις είναι πλέον ιδιαίτερα συγκρατημένες στις αυξήσεις τιμών και προχωρούν συχνότερα σε μειώσεις.

Ο μηχανισμός ελέγχου και η διαφάνεια

Η Αρχή επισημαίνει ότι η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου δεν αποτελεί έναν μηχανισμό οριζόντιου παγώματος των τιμών. Αντιθέτως, ο έλεγχος διενεργείται ανά επιχείρηση και ανά κωδικό προϊόντος, μέσω σύγκρισης του μικτού περιθωρίου κέρδους με το αντίστοιχο περιθώριο της περιόδου αναφοράς του 2025. Αυτή η εξατομικευμένη προσέγγιση διασφαλίζει ότι κάθε επιχείρηση αξιολογείται με βάση τα δικά της ιστορικά στοιχεία, αποφεύγοντας γενικεύσεις και αδικίες.

Η διαδικασία ελέγχου βασίζεται σε συγκεκριμένα δεδομένα. Η Αρχή εντοπίζει κατηγορίες και προϊόντα με αποκλίσεις, ζητά αναλυτικά στοιχεία από τις επιχειρήσεις και προχωρά σε συγκρίσεις των περιόδων αναφοράς και ελέγχου πριν από την επιβολή κυρώσεων, όπου διαπιστώνεται υπέρβαση του επιτρεπόμενου μικτού περιθωρίου κέρδους.

Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι τα συγκεκριμένα ευρήματα δεν συνεπάγονται μηδενισμό του πληθωρισμού τροφίμων συνολικά. Ο γενικός δείκτης επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες, όπως τα νωπά προϊόντα, η εποχικότητα, οι διεθνείς τιμές και κατηγορίες προϊόντων που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ΠΝΠ. Ωστόσο, η Αρχή εκτιμά ότι τα πρώτα αποτελέσματα δείχνουν ότι η αγορά ανταποκρίνεται θετικά όταν συνδυάζονται νομοθετικό πλαίσιο, έλεγχος και διαφάνεια, με στόχο την προστασία των καταναλωτών και τη διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού.