Μείωση επιτοκίου από την Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας

Η Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας προχώρησε σε μια περιορισμένη μείωση του βασικού επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης, συνεχίζοντας τον κύκλο χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής. Η απόφαση αυτή, που έφερε το επιτόκιο στο 14% από 14,25%, είχε προβλεφθεί από σχεδόν τους μισούς αναλυτές της αγοράς, ενώ οι υπόλοιποι ανέμεναν διατήρηση των επιτοκίων αμετάβλητα. Στόχος της κίνησης είναι να προσφέρει μια μικρή ανάσα στις επιχειρήσεις που δοκιμάζονται από τις δυσκολότερες οικονομικές συνθήκες από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

Στην επίσημη ανακοίνωσή της, η τράπεζα υπογράμμισε ότι οι πληθωριστικοί κίνδυνοι παραμένουν ισχυρότεροι από τους αποπληθωριστικούς σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, γεγονός που δικαιολογεί μια πιο σταδιακή και προσεκτική αποκλιμάκωση των επιτοκίων. Η προσωρινή μείωση της παραγωγικής δυναμικότητας σε ορισμένους κλάδους, σε συνδυασμό με την επεκτατική δημοσιονομική πολιτική, αποτελούν τους βασικούς λόγους για αυτή τη συγκρατημένη προσέγγιση. Η απόφαση αντανακλά την αυξανόμενη ανησυχία για την επιβράδυνση της οικονομίας, καθώς οι συχνές ουκρανικές επιθέσεις σε βάθος ρωσικού εδάφους αυξάνουν το κόστος παραγωγής και προκαλούν άνοδο στις τιμές των καυσίμων, ειδικά μετά τα πλήγματα με drones σε διυλιστήρια πετρελαίου.

Αναθεώρηση προβλέψεων για πληθωρισμό και ανάπτυξη

Παρά το γεγονός ότι η κεντρική τράπεζα αποδίδει την επιτάχυνση του πληθωρισμού και την άνοδο των πληθωριστικών προσδοκιών κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού κυρίως σε έκτακτους παράγοντες, αναθεώρησε προς τα πάνω την πρόβλεψή της για το τέλος του έτους. Ο πληθωρισμός εκτιμάται πλέον ότι θα διαμορφωθεί μεταξύ 6% και 7%, από την προηγούμενη πρόβλεψη για 4,5%-5,5%. Ταυτόχρονα, οι εκτιμήσεις για την ανάπτυξη της ρωσικής οικονομίας το 2026 αναθεωρήθηκαν προς τα κάτω, με την αύξηση του ΑΕΠ να προβλέπεται από 0 έως 1%, έναντι της προηγούμενης πρόβλεψης για ανάπτυξη 0,5%-1,5%.

Λίγο πριν από την ανακοίνωση, ο πρόεδρος της ισχυρότερης επιχειρηματικής ένωσης της Ρωσίας, Αλεξάντερ Σόχιν, προειδοποίησε ότι η διατήρηση των επιτοκίων στα τρέχοντα επίπεδα θα μπορούσε να οδηγήσει σε ένα κύμα χρεοκοπιών το φθινόπωρο. Η προειδοποίηση αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι ο δείκτης επιχειρηματικού κλίματος της Κεντρικής Τράπεζας έχει περάσει σε αρνητικό έδαφος, καταγράφοντας το χαμηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2022.

Οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές και οι επιπτώσεις τους

Το Κίεβο πραγματοποιεί σχεδόν καθημερινές επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές της Ρωσίας. Σύμφωνα με την EA Analytics, η παραγωγή των ρωσικών διυλιστηρίων κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων περισσότερων από 20 ετών. Οι ζημιές στα διυλιστήρια έχουν επιβαρύνει σημαντικά το χονδρικό εμπόριο και τις εμπορευματικές μεταφορές, όπως αναφέρεται στην τελευταία έκθεση της Κεντρικής Τράπεζας για τις οικονομικές εξελίξεις.

Παρά τις διαβεβαιώσεις της ρωσικής κυβέρνησης και των περιφερειακών αρχών ότι η κατάσταση βελτιώνεται, οι πληθωριστικές προσδοκίες των νοικοκυριών αυξήθηκαν τον Ιούλιο στο 14,7%, το υψηλότερο επίπεδο από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Η Κεντρική Τράπεζα προειδοποιεί ότι η άνοδος των πληθωριστικών προσδοκιών από νοικοκυριά, επιχειρήσεις και χρηματοπιστωτικές αγορές ενδέχεται να καθυστερήσει τη βιώσιμη αποκλιμάκωση του πληθωρισμού.

Πιέσεις δέχονται και οι ρωσικές χρηματοπιστωτικές αγορές. Ο δείκτης MOEX υποχώρησε νωρίτερα μέσα στον μήνα στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Οκτώβριο του 2022, ενώ το υπουργείο Οικονομικών ανέστειλε για πρώτη φορά από το 2022 τις δημοπρασίες κρατικών ομολόγων. Πρόσθετη πρόκληση αποτελεί η δημοσιονομική πολιτική, καθώς οι κρατικές δαπάνες κινούνται ήδη πάνω από τους αρχικούς σχεδιασμούς, με τις στρατιωτικές προμήθειες να αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς.

Παρά τις πιέσεις, οι αξιωματούχοι της Κεντρικής Τράπεζας εκτιμούν ότι η οικονομία θα επιστρέψει σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους, με τη στήριξη των αυξημένων δημόσιων δαπανών, της ανθεκτικής καταναλωτικής ζήτησης και της συνεχιζόμενης αύξησης των μισθών. Ωστόσο, προειδοποιούν ότι η αύξηση της κατανάλωσης ενδέχεται να επιβραδυνθεί τους επόμενους μήνες. Η Τράπεζα της Ρωσίας ξεκαθάρισε ότι οι επόμενες αποφάσεις για τα επιτόκια θα εξαρτηθούν από την πορεία του πληθωρισμού, τις πληθωριστικές προσδοκίες και τους εγχώριους και διεθνείς κινδύνους. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της, το βασικό επιτόκιο αναμένεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο μεταξύ 14,5% και 14,6% το 2026. Η επόμενη συνεδρίαση της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας για τη νομισματική πολιτική έχει προγραμματιστεί για τις 11 Σεπτεμβρίου.